مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-306010172025712A Novel Strategy to Support Environmental Protection Against Salmonellaراهکاری نوین برای کمک به محیط زیست در مقابله با سالمونلا11310.61882/jert.48955.10.17.1faعلی مداحیانبخش تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران0000000276744888رضاناصری هرسینیبخش تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران0000-0001-6192-8070هوشنگدهقان زاده استادیار علوم دامی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان0000-0002-7791-2249سید موسیسعادت میرقدیمبخش تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایرانمرضیه علیدوستگروه تحقیقات محصولات باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گیلان،AREEO، رشت، ایرانحامد کیومرثی بخش تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران0000-0002-0783-093420241223<p style="text-align: justify;"><em>Salmonella</em> bacteria naturally exist in the gastrointestinal tract of animals and can be transmitted to humans via contaminated food, water, and the environment. This study aimed to evaluate the effects of feed restriction and <em>Salmonella</em> challenge on broiler chickens. A total of 240 one-day-old Ross 308 broiler chicks were randomly assigned to four treatment groups, each with six replicates, in a completely randomized design: (1) Control (C), (2) Feed Restriction (FR), (3) <em>Salmonella</em> challenge without feed restriction (S), and (4) Combined Feed Restriction and <em>Salmonella</em> challenge (FR+S). Parameters measured included cecal bacterial counts, growth performance, humoral immunity, and intestinal morphology. Feed restriction was implemented during the second week of rearing by limiting feed intake to 80% of that of ad libitum-fed groups. Results showed that in the second week, birds in the FR+S group exhibited significantly lower weight gain compared to other groups (<em>P</em><0.05). Additionally, this group showed reduced antibody titers and cellular immune responses, indicating potential adverse effects on bird health and overall productivity (<em>P</em><0.05). The weights of lymphoid organs were also decreased in response to the combined stressors (<em>P</em><0.05). At 42 days of age, the group challenged with Salmonella and subjected to feed restriction showed the highest Salmonella shedding compared to the group challenged with Salmonella without feed restriction. These findings highlight the importance of optimized nutritional and sanitary management in minimizing the spread of environmental contaminants.</p><p style="text-align: justify;">باکتری سالمونلا به‌طور طبیعی در دستگاه گوارش حیوانات وجود دارد و می‌تواند از طریق غذا، آب و محیط زیست به انسان‌ها منتقل شود. این مطالعه به بررسی تأثیر محدودیت غذایی و چالش با سالمونلا پرداخته ‌است. به ‌این منظور، 240 قطعه جوجه گوشتی یکروزه سویه راس 308، در 4 تیمار و 6 تکرار در هر تیمار به طور تصادفی تقسیم شدند. این آزمایش در قالب طرح کاملاً تصادفی اجرا شد و تیمارها شامل‌: 1)تیمار شاهد (C)، 2) محدودیت خوراک ‌(FR)، 3) چالش با سالمونلا بدون محدودیت خوراک ‌(S)، 4) محدودیت خوراک و چالش با سالمونلا (FR+S) بودند. شمار باکتری‏های روده کور، عملکرد رشد، ایمنی همورال و ریخت‏شناسی روده مورد بررسی قرار گرفت. برای اعمال محدودیت خوراک، هفته دوم پرورش، خوراک گروه‌های مورد‌نظر به اندازه‌ی 80% خوراک گروه‌های تغذیه‌ی آزاد محدود شد. نتایج مطالعه نشان داد که در هفته دوم، گروه تحت محدودیت غذایی و چالش با سالمونلا به‌طور معنی‌داری افزایش وزن کمتری نسبت به گروه‌های دیگر داشتند (05/0P<). این گروه کاهش در تیتر آنتی‌بادی و پاسخ ایمنی سلولی را نیز نشان داد که می‌تواند اثرات مضری بر سلامت پرندگان و بهره‌وری کلی داشته باشد (05/0P<). وزن ارگان‌های لنفاوی این گروه نیز در پاسخ به تنش مضاعف کاهش یافت (05/0P<). در سن 42 روزگی، گروه چالش داده شده با سالمونلا و محدودیت غذایی بیشترین دفع سالمونلا را نسبت به گروه با چالش سالمونلا و بدون محدودیت غذایی داشتند. این یافته‌ها نشان می‌دهد که مدیریت مناسب تغذیه و بهداشت می‌تواند به کاهش انتشار منابع آلودگی و در نتیجه کاهش اثرات محیط زیستی کمک کند.</p>http://journal.eri.acecr.ir/fa/Article/Download/48955مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-306010172025712Reduction of fluoride ions from phosphate tank overflow water in an automotive paint shop using the electrocoagulation methodكاهش يون فلورايد بعد از حوض فسفاته سالن رنگ شركت خودروسازي به روش الكتروكواگولاسيون 152710.61882/jert.48826.10.17.15faسید جوادمدبرمعاونت خدمات فني، مديريت انرژي، آزمايشگاه كنترل كيفي آبعليصيادي ملكاميمعاونت خدمات فني، مديريت انرژي، آزمايشگاه كنترل كيفي آب امیر امامیمعاونت خدمات فني، مديريت انرژي، آزمايشگاه كنترل كيفي آب0009000025455632نعيمه شيراكبريمعاونت كيفيت، مديريت تضمين كيفيت مواد شيمياييزهرهرشمئيمعاونت كيفيت، مديريت تضمين كيفيت مواد شيميايي2024128<p style="text-align: justify;">Various methods such as ion exchange, membrane processes, chemical coagulation, and electrocoagulation are employed to reduce fluoride ions from water. In this study, electrocoagulation was applied to reduce fluoride concentration in the overflow water from the phosphate chemical tank in the pre-treatment section of an automotive paint shop. The influent, which is the continuously flowing rinsing overflow from the phosphate tank, contained fluoride concentrations ranging from 22 to 35 mg/L, pH between 5.2 and 6.3, turbidity of 31–35 NTU, electrical conductivity of 1815–2008 μS/cm, and TDS levels between 909 and 952 mg/L. A rectifier supplying 50 volts and 110 amperes was used to energize 2, 3, 4, and 5 aluminum and iron electrodes in a 1 m³ electrocoagulation reactor. The system was operated over four days, with samples taken at 15, 30, 45, and 60-minute intervals each day. The effects of electrode number and retention time on fluoride removal efficiency were evaluated. Results from pilot-scale and laboratory experiments showed that the electrocoagulation process achieved fluoride removal efficiencies between 75% and 85%. The highest fluoride reduction—from 24.2 to 3.7 mg/L—was observed in the system with 4 electrodes and a retention time of 60 minutes. Notably, as the initial fluoride concentration decreased over time, turbidity and current intensity also declined. However, the pH of the treated water became strongly alkaline, reaching as high as 10.27 in one of the tests.</p><p style="text-align: justify;">به منظور كاهش يون فلورايد از آب، از روش‌هاي جذب - تبادل یون، فرایندهای غشایی، انعقاد و لخته‌سازی شيميايي و الکتروکواگولاسیون استفاده مي‌­شود. در اين مقاله جهت كاهش حداكثري يون فلورايد از آب سرريز بعد از حوض شيمي فسفاته سالن پيش رنگ خودروسازي، از روش الكتروكواگولاسيون استفاده شد. از آب سرريز آبكشي­‌هاي بعد از حوض شيمي فسفاته سالن پيش رنگ كه به‌صورت مداوم در جريان است به عنوان ورودي استفاده شد. پساب سالن پیش‌رنگ حاوی فلوراید به ميزان mg/L 22-35، pH 2/5 الي3/6، كدورت NTU 31-35، هدايت الكتريكي μS/cm 2008- 1815 وTDS به ميزان mg/L 909-952 است. با استفاده از ركتيفاير، ولتاژ 50 ولت و جريان 110 آمپر به ترتيب به 2، 3، 4 و 5 الكترود­هاي آلومينيوم و آهن موجود در راكتور الكتروكواگولاسيون به حجم 1 مترمكعب اعمال شده و نمونه طي 4 روز و هر روز به مدت زمان­‌هاي 15، 30، 45 و 60 دقيقه تست شد. سپس، تأثير حضور تعداد الكترود­ها و مدت زمان ماند نمونه در راستاي تشخيص نتايج بهينه مورد بررسي قرار گرفت. براساس نتايج نيمه‌صنعتي و آزمايشگاهي با روش راكتور الكتروكواگولاسيون، كاهش بيش از 85-75 درصد فلورايد مشاهده شد. بيشترين ميزان كاهش يون فلورايد در سيستم 4 الكترود و درمدت زمان60 دقيقه از 2/24 به mg/L 7/3 رسيد. شايان ذكراست با گذشت زمان و كاهش غلظت اوليه آنيون فلورايد، كدورت و مقدار شدت جريان كاهش يافت اما pH محيط به شدت قليايي شد و در يكي از آزمايش­ها به 27/10 رسيد.</p>http://journal.eri.acecr.ir/fa/Article/Download/48826مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-306010172025712Investigating the environmental benefits and economics of integrated pest management (IPM)بررسی منافع محیط زیستی و اقتصادی مدیریت تلفیقی آفات (IPM)294810.61882/jert.49270.10.17.29faبهاره رفیعیبخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترويج کشاورزی، رشت، ايران0000000208792706فاطمهمعززیبخش تحقیقات اقتصادی، اجتماعی و ترویج کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران0000-0003-2429-39552025121<p style="text-align: justify;">In recent years, the importance of developing and implementing Integrated Pest Management (IPM) programs has grown due to increasing environmental concerns associated with the use of chemical pesticides. As a comprehensive and sustainable approach, IPM integrates biological, mechanical, agronomic, and chemical methods to reduce reliance on chemical pesticides and maintain ecological balance. The environmental and economic benefits of IPM are substantial. Key advantages include reduced production costs, improved crop quality and yield, enhanced food security, decreased contamination of natural resources, biodiversity conservation, and greater safety for non-target species. These benefits can be translated into economic value, and assessing the economic impact of IPM programs can support broader adoption and policy planning. Despite its numerous benefits, the implementation of IPM still faces challenges, including farmers’ lack of awareness, inadequate infrastructure, and continued reliance on conventional practices. Addressing these issues requires comprehensive educational initiatives and supportive policy frameworks. This review highlights the critical role of IPM in mitigating the negative environmental impacts of pesticide use. It also examines the economic factors and models that influence the environmental outcomes of IPM implementation, drawing on scientific evidence and case studies.</p><p style="text-align: justify;">در سال‌های اخیر، اهمیت توسعه و اجرای برنامه‌های مدیریت تلفیقی آفات (IPM) به دلیل چالش‌های محیط زیستی ناشی از مصرف آفت‌کش‌های شیمیایی افزایش یافته است. IPM به عنوان یک رویکرد جامع و پایدار، با ترکیب روش‌های زیستی، مکانیکی، زراعی و شیمیایی، سبب کاهش وابستگی به آفت‌كش‌هاي شیمیایی و حفظ تعادل بوم شناختی می‌شود. منافع اقتصادی و محیط زیستی مدیریت تلفیقی آفات قابل توجه است. از مهم‌ترین مزایای این روش می‌توان به کاهش هزینه‌های تولید، افزایش کیفیت و بازدهی محصولات، امنیت غذایی، کاهش آلودگی منابع طبیعی، حفظ تنوع زیستی و افزایش ایمنی گونه‌های غیرهدف اشاره کرد. این مزایا را می‌توان به صورت ارزش اقتصادی بیان کرد و با محاسبه ارزش اقتصادی برنامه‌های IPM، گام‌های مؤثری برای شناسایی منافع و کاربرد وسیع‌تر آن‌ها برداشت. با وجود مزایای متعدد IPM، چالش‌هایی در مسیر اجرای این برنامه‌ها وجود دارد. کمبود آگاهی کشاورزان، زیرساخت‌های ناکافی و تمایل به استفاده از روش‌های سنتی از مهم‌ترین موانع هستند. برای غلبه بر این چالش‌ها، ارائه برنامه‌های آموزشی برای آگاهی از اهمیت IPM و سیاست‌های حمایتی ضروری است. این بررسی با ارائه شواهد علمی و داده‌های موردی، بر نقش و اهمیت مدیریت تلفیقی آفات، به عنوان ابزاری کارآمد برای کاهش پیامدهای منفی ‌محیط زیستی مصرف آفت‌کش‌ها و ارزیابی عوامل و مدل‌های اقتصادی مؤثر بر منافع محیط زیستی در مسیر اجرای برنامه‌های IPM، تأکید دارد.</p>http://journal.eri.acecr.ir/fa/Article/Download/49270مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-306010172025712Assessing the Ecotourism Potential of Urban Wetlands Using Strategic SWOT Analysis: A Case Study of the Aynak Wetland, Rashtارزیابی ظرفیت اکوتوریسم در تالابهای شهری با تحلیل راهبردی SWOT: مطالعه موردی تالاب عینک رشت496710.61882/jert.49919.10.17.49fa سید محمود هاشمیاستادیار گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعهسرا، گیلان، ایرانپویا طالبیکارشناس ارشدگروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعهسرا، گیلان، ایران 0009-0007-2398-6529فاطمههمی ونددانشجوی کارشناسی ارشد، گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعهسرا، گیلان، ایران 0009-0001-9663-59102025412<p style="text-align: justify;">Urban wetlands, as sensitive ecosystems, play a vital role in mitigating the impacts of climate change and supporting sustainable development. Aynak Wetland in Rasht, as the largest urban wetland in Iran, faces multiple challenges, including industrial pollution, invasive species, and unregulated urban expansion. This study aimed to evaluate the ecotourism potential of the wetland and propose sustainable management strategies. A mixed-method approach was employed, incorporating field surveys (347 samples) and a strategic SWOT analysis. Internal factors (strengths and weaknesses) and external factors (opportunities and threats) were weighted and ranked using SPSS (version 22) and Microsoft Excel. The reliability of the questionnaires was confirmed with a Cronbach’s alpha coefficient of 0.84. The total weighted scores for strengths (1.719) and opportunities (1.829) exceeded those of weaknesses (1.38) and threats (1.169). Key strengths identified include proximity to the city center of Rasht, the presence of migratory birds, and the availability of permanent water resources. The main challenges were industrial pollutants, the spread of invasive species (such as water hyacinth), and the absence of an integrated management plan. Based on the SWOT matrix results, an aggressive (SO) strategy—focusing on the development of ecotourism infrastructure, the establishment of nature-based camps, and enhanced local community engagement—is recommended as the optimal approach. This study highlights the critical need to integrate urban planning with ecological conservation in the management of Iran's urban wetlands.</p><p style="text-align: justify;">تالاب‌‌های شهری به عنوان اکوسیستم‌های حساس، نقش کلیدی در تعدیل اثرات تغییرات اقلیمی و توسعه پایدار ایفا می‌کنند. تالاب عینک رشت، به عنوان بزرگ‌ترین تالاب شهری ایران، با چالش‌هایی نظیر آلودگی صنعتی، گونه‌‌های مهاجم و توسعه شهری غیراصولی مواجه است. این پژوهش با هدف سنجش ظرفیت اکوتوریسم این تالاب و ارائه راهبردهای مدیریتی پایدار انجام شد. در این مطالعه از پرسشنامه‌های میدانی (۳۴۷ نمونه) و تحلیل استراتژیک SWOT استفاده شد. عوامل داخلی (نقاط قوت و ضعف) و خارجی (فرصت‌ها و تهدیدها) با استفاده از نرم افزارهای SPSS و اکسل وزن‌دهی و اولویت‌بندی شدند. پایایی پرسشنامه‌ها با ضریب آلفای کرونباخ (۸۴/۰) تأیید شد. مجموع امتیازات وزنی نقاط قوت (۷۱۹/۱) و فرصت‌ها (۸۲۹/۱) نسبت به ضعف‌‌ها (۳۸/۱) و تهدیدها (۱۶۹/۱) برتری داشت. مهم‌ترین نقاط قوت شامل نزدیکی به مرکز شهر رشت، حضور پرندگان مهاجر و ذخیره‌گاه دائمی آب هستند. ورود آلاینده‌های صنعتی، رشد گونه‌‌های مهاجم (سنبل آبی) و نبود برنامه مدیریتی یکپارچه، اصلی‌ترین چالش‌ها شناسایی شدند. با توجه به نتایج ماتریس SWOT، راهبرد تهاجمی (SO) شامل توسعه زیرساخت‌های اکوتوریسم، ایجاد کمپ‌های طبیعت‌گردی و تقویت مشارکت جامعه محلی به عنوان راهکار بهینه پیشنهاد می‌شود. این مطالعه بر ضرورت ادغام برنامه‌ریزی شهری با حفاظت اکولوژیکی در تالاب‌های شهری ایران تأکید دارد.</p>http://journal.eri.acecr.ir/fa/Article/Download/49919مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-306010172025712Optimization of Coagulation–Flocculation Process for Organic Load Reduction in Latex Industry Wastewater Using Response Surface Methodology (RSM)بهینهسازی فرآیند انعقاد و لختهسازی برای کاهش مواد آلی در پساب صنایع لاتکس با استفاده از روش سطح پاسخ (RSM)698710.61882/jert.50374.10.17.69faفریبااستواردکتری شیمی تجزیه، پژوهشگر پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایران 0000000318440103سعیدپورکریمسرپرست گروه بهرهبرداری تصفیهخانههای فاضلاب استان گیلان، اداره آب و فاضلاب استان گیلان، گیلان، ایراننیلوفرعابدین زادهدکتری محیط زیست، عضو هیات علمی پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایرانمحدثهتوکلیکارشناسی ارشد شیمی تجزیه، کارشناس پژوهشی پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایران 2025525<p style="text-align: justify;">Wastewater generated from glove manufacturing industries, particularly latex-containing effluents, is challenging to treat due to the presence of refractory organic compounds, stable colloids, and various chemical additives. This study aimed to optimize the chemical coagulation–flocculation process to reduce the organic load of such wastewater using Response Surface Methodology (RSM). Three coagulants—aluminum sulfate (alum), ferric chloride (FeCl₃), and polyaluminum chloride (PAC)—were evaluated in combination with auxiliary coagulants, including lime and a polymeric polyelectrolyte (polyacrylamide). The experimental design was carried out using a Central Composite Design (CCD) comprising 26 experimental runs, with COD selected as the key performance indicator. The results showed that PAC outperformed the other coagulants in COD removal efficiency. Under optimal conditions, the combination of PAC, lime, and polyacrylamide achieved more than 89.5% COD removal, with respective concentrations of 211.5 mg/L (PAC), 41.5 mg/L (lime), and 2.1 mg/L (polyacrylamide), resulting in a residual COD concentration of approximately 183 mg/L. ANOVA results indicated that both the linear and quadratic effects of PAC, as well as its interaction with lime, were statistically significant (P < 0.01), and the second-order model demonstrated a strong fit with a high F-value. Overall, the combined use of PAC, lime, and polyacrylamide proved to be an effective, economical, and reliable method for the advanced treatment of latex-containing wastewater, potentially enabling compliance with discharge standards and facilitating reuse in agriculture.</p><p style="text-align: justify;">پساب صنایع تولید دستکش، به‌ویژه پساب حاوی لاتکس، به‌دلیل دارا بودن ترکیبات آلی مقاوم، کلوئیدهای پایدار و مواد افزودنی شیمیایی، از جمله پساب‌های دشوار برای تصفیه محسوب می‌شود. هدف این پژوهش، بهینه‌سازی فرآیند شیمیایی انعقاد و لخته‌سازی برای کاهش بار آلی این نوع پساب با استفاده از روش سطح پاسخ (RSM) بود. برای این منظور، سه منعقدکننده شامل آلومینیم سولفات (Alum)، فریک کلراید (FeCl₃) و پلی‌آلومینیوم کلراید (PAC) همراه با کمک‌منعقدکننده‌های آهک و پلی‌الکترولیت پلیمری (پلی‌آکریل‌آمید) مورد ارزیابی قرار گرفتند. طراحی آزمایش با روش مرکب مرکزی (CCD) و در قالب ۲۶ ترکیب آزمایشی اجرا شد و پارامتر COD به‌عنوان شاخص اصلی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که PAC در مقایسه با سایر منعقدکننده‌ها، عملکرد بهتری در حذف COD داشته و در ترکیب بهینه با آهک و پلی‌الکترولیت، راندمان حذف بیش از 5/89 درصد با مقادیر غلظتی منعقد کننده، آهک و پلی الکترولیت به ترتیب mg/L 5/211، mg/L 5/41 و mg/L 1/2 و غلظت COD باقیمانده حدود mg/L 183 نشان داد. تحلیل واریانس (ANOVA) مدل نشان داد که اثرات خطی و درجه دوم PAC و همچنین اثر متقابل PAC و آهک از نظر آماری معنادار (01/0><em>P</em>) بودند، و مدل درجه دوم با F-value بالا، برازش مناسبی با داده‌ها داشت. در مجموع، استفاده ترکیبی از PAC، آهک و پلی‌آکریل‌آمید، روشی مؤثر، اقتصادی و قابل اعتماد برای تصفیه پیشرفته پساب‌های حاوی لاتکس است که می‌تواند در رسیدن به استانداردهای تخلیه به منظور استفاده مجدد در کشاورزی مورد استفاده قرار گیرد.</p>http://journal.eri.acecr.ir/fa/Article/Download/50374مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-306010172025712Simulation and Impact Assessment of Land Use and Land Cover Changes Inside and Around Protected Areas in Lorestan Province, Iranشبیهسازی و ارزیابی اثرات تغییرات کاربری و پوشش اراضی در درون و پیرامون مناطق حفاظت شده استان لرستان، ایران8910710.61882/jert.50865.10.17.89fa سیده زهرا موسوی ندرونددانشجوی دکتری، گروه علوم و مهندسی محیط زیست، دانشکده شیلات و محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایرانعبدالرسولسلمان ماهینیاستاد، گروه علوم و مهندسی محیط زیست، دانشکده شیلات و محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایرانhttps://orcid.org/0000-0002-5188-7356پیمانکرمیدکتری، گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران0000-0002-5061-1075 سیدحامدمیرکریمیدانشیار، گروه علوم و مهندسی محیط زیست، دانشکده شیلات و محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایرانحمیدرضاکامیاباستادیار، گروه علوم و مهندسی محیط زیست، دانشکده شیلات و محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران2025716<p style="text-align: justify;">Monitoring and analyzing land use and land cover (LULC) changes in protected areas and their surrounding buffer zones play an important role in sustainable habitat management and biodiversity conservation. This study examines LULC changes in four protected areas of Lorestan Province, Iran (Ghalikouh, Oshtorankouh, Sefidkouh, and Shadabkouh), together with a 20-kilometer buffer zone, over the period 1990–2050. The key novelty of this research lies in the simultaneous analysis of both the protected areas and their adjacent zones, enabling a clearer distinction between internal and external pressures and a deeper understanding of human-induced impacts. LULC maps were generated by integrating Landsat satellite imagery with the global GLC_FCS30 product at a 30-meter resolution. Future changes up to 2050 were projected using logistic regression modeling in TerrSet software. To assess the significance of LULC changes within the protected areas and their surrounding buffers, statistical tests including Friedman, Wilcoxon, proportion tests, and Chi-square were performed in SPSS at a 5% significance level. The results indicated significant changes inside the protected areas, particularly in built-up and agricultural classes, whereas forest cover and water bodies remained relatively stable. In addition, human pressures in the surrounding buffers intensified, resulting in the expansion of built-up and agricultural land uses. These findings emphasize the necessity of integrated management beyond the official boundaries of protected areas, the use of advanced remote sensing technologies, and active participation of local communities to ensure sustainable conservation of natural resources.</p><p style="text-align: justify;">پایش و تحلیل تغییرات کاربری و پوشش زمین (LULC) در مناطق حفاظت‌شده و حریم پیرامونی آن‌ها نقش مهمی در مدیریت پایدار زیستگاه‌ها و حفظ تنوع زیستی دارد. این مطالعه تغییرات LULC را در چهار منطقه حفاظت‌شده استان لرستان (قالیکوه، اشترانکوه، سفیدکوه و شادابکوه) و همچنین بافر ۲۰ کیلومتری اطراف آن‌ها در بازه زمانی ۱۹۹۰ تا ۲۰۵۰ بررسی می‌کند. نوآوری اصلی تحقیق، تحلیل همزمان داخل مناطق حفاظت‌شده و حوزه نفوذ پیرامونی برای تفکیک دقیق‌تر فشارهای درون‌زا و برون‌زا و شناخت بهتر اثرات انسانی است. نقشه‌های LULC با ترکیب تصاویر ماهواره‌ای Landsat و محصول جهانی GLC_FCS30 با دقت ۳۰ متر تهیه شد. پیش‌بینی تغییرات تا سال ۲۰۵۰ با استفاده از مدل رگرسیون لجستیک در نرم‌افزار TerrSet انجام گرفت. برای تحلیل دقیق تغییرات در چهار منطقه حفاظت‌شده استان لرستان و بافر ۲۰ کیلومتری پیرامون آن‌ها، آزمون‌های آماری فریدمن، ویلکاکسون، آزمون نسبت‌ها و کای‌اسکوئر (مقایسه دوتایی) در محیط نرم‌افزار SPSS به‌کار گرفته شد. این آزمون‌ها به منظور بررسی معنی داری تغییرات LULC در داخل مناطق حفاظت‌شده و حوزه نفوذ پیرامونی اجرا شدند و سطح معنی‌داری ۵ درصد لحاظ شد. نتایج نشان داد که در داخل مناطق حفاظت‌شده، تغییرات معنی‌داری به ویژه در طبقات انسان‌ساخت و کشاورزی رخ داده است و پوشش جنگلی و منابع آبی نسبتاً پایدارتر بوده‌اند. همچنین، فشارهای انسانی در بافر پیرامونی افزایش یافته و موجب گسترش کاربری‌های انسان‌ساخت و کشاورزی شده است. این یافته‌ها ضرورت مدیریت یکپارچه فراتر از مرزهای رسمی مناطق حفاظت‌شده، استفاده از فناوری‌های نوین سنجش‌ازدور و مشارکت فعال جوامع محلی برای حفاظت پایدار منابع طبیعی را نشان می‌دهد.</p>http://journal.eri.acecr.ir/fa/Article/Download/50865مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-306010172025712Assessment of the Techno-Economic Potential of Solar Power Systems in Residential Buildings in Gilan Provinceارزیابی پتانسیل فنی- اقتصادی سیستمهای برق خورشیدی در ساختمان¬های مسکونی در استان گیلان10912310.61882/jert.50450.10.17.109faمیر حامدحاکم زادهپژوهشگر گروه مهندسی محیط زیست، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایرانhttps://orcid.org/0000-0003-4256-7294شهرامشریفیاستادیار، گروه مطالعات ناحیهای، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایرانhttps://orcid.org/0000-0002-2663-9377محمدرضاگلریزپژوهشگر گروه مهندسی محیط زیست، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایرانhttps://orcid.org/0009-0004-9757-5499مریمحقیقیاستادیار، گروه پایش منابع آب، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، گیلان، ایرانhttps://orcid.org/0000-0002-7053-8020مرتضیکریمیپژوهشگر گروه پایش منابع آب، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، گیلان، ایرانhttps://orcid.org/0000-0002-3579-4520 سید جوادموسویاستادیار، گروه مهندسی محیط زیست، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، گیلان، ایران202561<p style="text-align: justify;">The growing energy demand, the need to reduce fossil fuel dependency, and the global transition to renewable energy have made solar photovoltaic (PV) systems a viable option for electricity generation in Gilan Province, Iran. However, due to the region’s climatic conditions and limited solar radiation for much of the year, no comprehensive techno-economic study has assessed the feasibility of PV systems for residential electricity supply. This study evaluates the technical and economic viability of solar PV systems in Gilan, aiming to provide sustainable energy, reduce environmental impacts, and assess cost-effectiveness for residential applications. NASA climatic data and PVsyst software were used to simulate system performance under three scenarios: (1) off-grid systems, (2) grid-connected systems with battery storage, and (3) grid-connected systems without batteries. The findings indicate that off-grid systems and grid-connected systems with batteries are not economically feasible due to high storage costs and low electricity tariffs. In contrast, grid-connected systems without battery storage are economically viable, considering system longevity and lower operating expenses. Among the counties studied, Rudbar exhibits the highest technical and economic potential, with optimal solar radiation of 2166 kWh/m², making it the most suitable location for PV system deployment in residential buildings. These results provide valuable insights for policymakers and investors to promote renewable energy development in Gilan Province, contributing to regional sustainability and long-term energy independence</p><p style="text-align: justify;">با افزایش تقاضای انرژی، نیاز به کاهش وابستگی به سوخت‌های فسیلی و حرکت جهانی به سوی انرژی‌های تجدیدپذیر، سیستم‌های فتوولتائیک خورشیدی را به گزینه‌ای مناسب برای تولید برق در استان گیلان تبدیل کرده است. با این حال، به دلیل شرایط اقلیمی خاص و محدودیت تابش خورشیدی در بخش قابل‌توجهی از سال، تاکنون مطالعه‌ای جامع با رویکرد فنی- اقتصادی برای ارزیابی کاربرد این سیستم‌ها در تأمین برق ساختمان‌های مسکونی منطقه انجام نشده است. این پژوهش با هدف ارزیابی امکان‌سنجی فنی و اقتصادی سیستم‌های خورشیدی در استان گیلان انجام شده است، تا پتانسیل آن‌ها را در تأمین انرژی پایدار، کاهش اثرات ‌محیط‌زیستی و ارزیابی مقرون‌به‌صرفه بودن در بخش مسکونی بررسی کند. در این مطالعه از داده‌های اقلیمی ناسا و نرم‌افزار PVsyst برای شبیه‌سازی عملکرد سیستم‌ها در سه سناریو استفاده شده است: (1) سیستم‌های منفصل از شبکه، (2) سیستم‌های متصل به شبکه با باتری، و (3) سیستم‌های متصل به شبکه بدون باتری. یافته‌ها نشان داد که سیستم‌های منفصل و متصل با باتری به دلیل هزینه بالای ذخیره‌سازی و تعرفه پایین خرید برق از شبکه، توجیه اقتصادی ندارند. در مقابل، سیستم‌های متصل به شبکه بدون باتری، با توجه به طول عمر بالا و هزینه‌های عملیاتی پایین‌تر، مقرون‌به‌صرفه هستند. در بین شهرستان‌های بررسی‌ شده، شهرستان رودبار با تابش خورشیدی بهینه kWh/m² ۲۱۶۶ کیلووات ‌ساعت بر مترمربع، بالاترین پتانسیل فنی و اقتصادی برای نصب سیستم‌های خورشیدی مسکونی را دارد. این یافته‌ها می‌تواند مبنای تصمیم‌گیری برای توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر در گیلان و ارتقاء پایداری منطقه‌ای باشد.</p>http://journal.eri.acecr.ir/fa/Article/Download/50450مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-306010172025712Detection of cyanide ion in aqueous medium using an azo dye containing phenanthroimidazoleشناسایی یون سیانید در محیط آبی با استفاده از رنگ آزو حاوی فنانتروایمیدازول12513410.61882/jert.50205.10.17.125faزهراضمیراییگروه شیمی، پردیس دانشگاهی، دانشگاه گیلان، رشت ، ایران0000-00029514743Xکوروشرادمقدمگروه شیمی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه گیلان، رشت ، ایران2025511<p style="text-align: justify;">In this study, the synthesis and application of a novel azo dye containing a phenanthro[10,9-d] imidazole group as a chemosensor for cyanide ions (CN⁻) in aqueous media were investigated. Due to its high toxicity and detrimental effects on human health and natural ecosystems, cyanide requires rapid, sensitive, and selective detection methods. The synthesized dye exhibited high selectivity and sensitivity toward CN⁻ via an optical absorption mechanism accompanied by a distinct color change, enabling effective detection even in the presence of competing anions. Spectroscopic analysis revealed a detection limit of 5 × 10⁻⁶ M based on absorption spectral analysis, while the visual detection limit using test strips was found to be 2 × 10⁻⁵ M. A noticeable color transition from pale yellow to orange, along with a red shift in the UV-Vis spectrum, indicated the formation of a stable complex between the dye and the cyanide ion. To improve the practical applicability of this method, test strips were fabricated by immobilizing the synthesized dye, allowing for rapid and visual detection of CN⁻ in real samples (such as industrial wastewater and effluents) without the need for complex instrumentation. Owing to its simplicity, low cost, high sensitivity, and excellent selectivity, the proposed method shows great potential for environmental monitoring, industrial applications, and water quality assessment.</p><p style="text-align: justify;">در این پژوهش، سنتز و کاربرد یک رنگ آزوی جدید حاوی گروه فنانترو[10،9-<em>d</em>] ایمیدازول به عنوان شناساگر یون سیانید (CN⁻) در محیط­‌های آبی مورد بررسی قرار گرفته است. یون سیانید به دلیل سمیت شدید و اثرات مخرب بر سلامت انسان و اکوسیستم‌­های طبیعی، نیازمند روش­‌های تشخیصی سریع، حساس و انتخابی است. رنگ سنتز شده در این مطالعه، با تغییر رنگ آشکار، گزینش‌­پذیری و حساسیت بالایی نسبت به CN⁻ از خود نشان می­‌دهد که قادر است این یون را حتی در حضور سایر آنیون­‌های رقابتی با کارایی مطلوب شناسایی کند. بر اساس بررسی‌­های طیف­سنجی، حد تشخیص این شناساگر بر پایه تحلیل طیف جذبی، معادل <sup>6-</sup>10×5 مولار و محدوده تشخیص بصری آن بر روی نوارهای آزمایش، <sup>5-</sup>10×2 مولار تعیین شد. تغییر رنگ واضح از زرد کمرنگ به نارنجی همراه با جابجایی قرمز (red shift) در طیف UV-Vis، نشان­دهنده تشکیل کمپلکس پایدار بین رنگ سنتزی و یون سیانید است. برای افزایش کاربری عملی این روش، نوارهای آزمایش با جذب رنگ سنتز شده تهیه شدند که امکان تشخیص سریع و بصری CN⁻ را در نمونه‌های واقعی (مانند آب­‌های صنعتی و پساب‌­ها) بدون نیاز به دستگاه­‌های پیچیده فراهم می­‌کند. روش پیشنهادی به دلیل سادگی اجرا، هزینه کم، حساسیت بالا و گزینش‌­پذیری مطلوب، پتانسیل قابل توجهی برای کاربردهای محیط­زیستی، صنعتی و کنترل کیفیت آب دارد.</p>http://journal.eri.acecr.ir/fa/Article/Download/50205مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-306010172025712Methods for Assessing the Environmental Impacts of the Steel Industry within the DPSIR Frameworkروشهای ارزیابی اثرات صنایع فولاد بر محیطزیست در چارچوب (DPSIR) 13515210.61882/jert.50724.10.17.135faمنصورهعباسیدانشجوی دکتری برنامهریزی محیطزیست، گروه برنامهریزی و مدیریت محیطزیست و HSE، دانشکده محیطزیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0009000771279538سعیدکریمیاستادیار، گروه برنامهریزی و مدیریت محیطزیست و HSE، دانشکده محیطزیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران202572<p style="text-align: justify;">Steel, due to its unique properties, is a vital material in modern industries. In a world, where there are growing concerns about increasing resource consumption, it is essential to adopt appropriate strategies that contribute to environmental sustainability, social welfare, and economic benefits. One of these strategies is the Life Cycle Assessment (LCA) approach; however, calculating environmental impacts using public databases can be challenging. This study, conducted through documentary review and library research, provides a comprehensive analysis of the environmental impacts of the steel industry using an integrated application of Life Cycle Assessment, Emergy, and Carbon Footprint (LCA–Emergy–Carbon Footprint). To identify and analyze the factors affecting the environmental performance of the steel industry, the study employs the Driver–Pressure–State–Impact–Response (DPSIR) framework and emphasizes the development of guidelines for assessing industrial impacts on the environment. The research further analyzes the main damages and challenges of the steel industry across social, economic, and environmental dimensions. To promote continuous improvement in resource efficiency, environmental quality, and operational performance, it presents new sustainability approaches for this sector. These approaches include measures based on clean energy development, energy-saving technologies, intelligent operation systems, environmental management, and strategies for designing and implementing low-carbon projects.</p><p style="text-align: justify;">فولاد به دلیل خواص منحصر به فردی که دارد، یک ماده حیاتی در صنایع مدرن است. در دنیایی که به طور گسترده، نگرانی‌های فزاینده افزایش مصرف منابع وجود دارد، لازم است از شیوه‌های مناسبی استفاده شود تا به پایداری محیط‌زیستی، رفاه اجتماعی و منافع اقتصادی بینجامد. یکی از این راهکارها، ارزیابی اثرات محیط‌زیست به روش چرخه حیات است که محاسبه تأثیرگذاری آن با استفاده از پایگاه عمومی داده‌ها، می‌تواند چالش برانگیز باشد. پژوهش حاضر، با روش مرور اسنادی و مطالعه کتابخانه‌ای به تجزیه و تحلیل جامع ارزیابی اثرات صنعت فولاد در قالب کاربرد تلفیقی ارزیابی چرخه عمر-امرژی و جاپای‌کربن (LCA-Emergy-Carbon Footprint) پرداخت و به منظور تحلیل عوامل مؤثر بر وضعیت محیط‌زیستی صنعت مزبور با تکیه بر زنجیره علّی و معلولی، در چارچوب مدل (DPSIR) به ارائه پاسخ‌های مرتبط از جمله تدوین دستورالعمل ارزیابی اثرات صنایع بر محیط‌زیست تأکید نمود. سپس آسیب‌ها و چالش‌های این صنعت را در ابعاد اجتماعی، اقتصادی و محیط‌زیستی مورد آنالیز قرار داد و برای بهبود مستمر بهره‌وری منابع، ارتقای کیفیت محیط‌زیست و کارایی عملیاتی، به بیان رویکردهای نوین پایداری در این صنعت پرداخت. این رویکردها شامل اقدامات اساسی بر محور انرژی‌های پاک، فناوری صرفه‌جویی انرژی، سیستم عملیات هوشمند، مدیریت محیط‌زیست، استراتژی طراحی و اجرای پروژه‌های کم‌کربن است.</p>http://journal.eri.acecr.ir/fa/Article/Download/50724مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-306010172025712Study on Aflatoxin Contamination and Determination of the Type and Level of Pesticide Residues in Pistachio Nutsبررسي وضعیت آلودگی به آفلاتوکسین و نوع و مقدار مانده آفتکشها در مغز پسته15316610.61882/jert.51268.10.17.153faمهدي محمدي مقدمبخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان سمنان(شاهرود)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شاهرود، ایرانآنا عبدالشاهیگروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده تغذیه و علوم غذایی دانشگاه علو م پزشکی سمنا ن، سمنان، ایراعلیرضا برجستهبخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان سمنان(شاهرود)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شاهرود، ایرانمهدی بصیرتپژوهشکده پسته، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رفسنجان، ایرانمعصومه حقدلپژوهشکده پسته، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رفسنجان، ایرانسعیدمهرجوبخش تحقیقات اقتصادی، اجتماعی و ترویج کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی ، رشت، ایران2025827<table>
<tbody>
<tr>
<td>
<p style="text-align: justify;">This study was conducted to evaluate the type and concentration of pesticide residues in pistachio samples collected from orchards in Damghan County, the main pistachio-producing area of Semnan Province, Iran. Pistachio samples were obtained from processing terminals located in four major pistachio-growing regions of Damghan. The type and level of pesticide residues were analyzed using gas chromatography–mass spectrometry (GC–MS) and liquid chromatography–mass spectrometry (LC–MS/MS). In addition, to assess possible contamination with aflatoxins, the samples were analyzed by high-performance liquid chromatography (HPLC). The results revealed the presence of residues of 11 pesticides in the analyzed pistachio samples. Among the detected pesticides, the concentrations of acetamiprid (0.1359 mg/kg; MRL = 0.05 mg/kg) and imidacloprid (0.3448 mg/kg; MRL = 0.07 mg/kg) exceeded the maximum residue limits (MRLs) established by the European Union. Overall, 9 samples (17.3%) contained pesticide residues above the MRLs, while the remaining samples were below the permissible levels. Furthermore, aflatoxin analysis showed that 9 out of 52 tested samples were contaminated with aflatoxins, among which 8 samples were below and 1 sample exceeded the permissible limit.</p>
</td>
</tr>
</tbody>
</table><p style="text-align: justify;">تحقيق حاضر با هدف ارزيابي نوع و ميزان آفت­کش‌ها در نمونه­‌هاي پسته باغ‌­هاي شهرستان دامغان به عنوان مهمترين منطقه توليد پسته استان سمنان انجام شد. بدين منظور، از چهار منطقه عمده توليد پسته دامغان نمونه­‌هايي از ترمينال‌ها و کارگاه­‌هاي فرآوري پسته تهيه شده و آناليز نوع و ميزان آفت­کش­‌هاي باقيمانده با روش کروماتوگرافي گازي- اسپکترومتر جرمي GC-MS و LC/MS/ انجام شد. همچنین، به منظور مطالعه آلودگی احتمالی پسته‌های نمونه‌برداری شده به آفلاتوکسین، آلودگی نمونه­‌ها به آفلاتوکسین به روش کروماتوگرافي مايع با کارايي بالا (HPLC) مورد بررسی قرار گرفت. نتایج این تحقیق حاكي از وجود باقيمانده 11 نوع آفت­کش در نمونه‌­های پسته بوده كه در بین آفت­کش‌­های ردیابی شده، ميزان دو آفت­کش استامی پراید و ایمیداکلوپرید و MRL‌ (حداکثر باقیمانده مجاز) آن‌ها به ترتیب به میزان 1359/0 mg/kg (MRL 0.05 mg/kg) و 3448/0 mg/kg (MRL 0.07 mg/kg) تعيين شد كه بالاتر از حد استاندارد اتحاديه اروپا بود. به طور کلی، شاخص MRL 9 نمونه (3/17%) آفت­کش‌­ها بالا و در بقیه نمونه‌­ها، همه آفت­کش­‌ها کمتر از میزان شاخص MRLs بودند. به علاوه، با ارزیابی مقدار آفلاتوکسین در نمونه­‌های پسته، مشخص شد که از 52 نمونه مورد آزمایش، 9 نمونه به آفلاتوکسین آلودگی داشتند که آلودگی 8 نمونه کمتر از حد مجاز و آلودگی یک نمونه بالاتر از حد مجاز بود.</p>http://journal.eri.acecr.ir/fa/Article/Download/51268مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-306010172025712Investigating the ecological footprint of the paper production process based on the life cycle assessment approach (Case study: Persia Golestan Paper Factory)بررسی ردپای بومشناختی فرآیند تولید کاغذ بر مبنای رویکرد ارزیابی چرخه حیات، مطالعه موردی: کارخانه گلستان کاغذ پرشیا16718410.61882/jert.50592.10.17.167faشقایقابراهیمیدانشجوی کارشناسی ارشد آمایش محیطزیست، گروه علوم محیطزیست، دانشکده شیلات و محیطزیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایرانسیدحامدمیرکریمیدانشیار، گروه علوم محیطزیست، دانشکده شیلات و محیطزیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران سپیده سعیدیاستادیار، گروه علوم محیطزیست، دانشکده شیلات و محیطزیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران000000023322097Xفاطمه هاشمیاستادیار، گروه اگرواکولوژی، دانشگاه ارهوس، تجله، دانمارک202569<table>
<tbody>
<tr>
<td>
<p style="text-align: justify;">Paper production, due to the consumption of resources such as water, minerals, and fossil fuels, requires a comprehensive assessment of its environmental impacts. Conducting case studies in domestic industries, such as the Golestan Persia Paper Factory, provides practical insights for sustainable production and evidence-based decision-making. In this study, a life cycle assessment (LCA) of the white top liner paper production process was performed at the Golestan Persia Paper Factory in Golestan Province, with the aim of evaluating environmental impacts in accordance with ISO 14040 standards. The system boundary was defined as gate-to-gate, and the functional unit was one ton of paper. SimaPro software (version 9.0.0.35) was used to assess environmental impacts, applying the EF and GHG methods to evaluate ecological footprint and greenhouse gas emissions, respectively. The results indicated that the ecological footprint of the paper production process was −7.3 Pt, while the greenhouse gas emissions amounted to −11.1 kg CO₂-equivalent. Among all process inputs, white wastepaper and brown cardboard contributed most positively to reducing impacts, whereas calcium carbonate had the highest negative contribution. Substituting raw materials with more environmentally friendly alternatives and employing cleaner energy sources can enhance the environmental compatibility of the paper production process. This study highlights that life cycle assessment can serve as a valuable tool for managerial decision-making and environmental policymaking within the paper manufacturing industry.</p>
</td>
</tr>
</tbody>
</table><p style="text-align: justify;">تولید کاغذ به‌دلیل مصرف منابعی چون آب، مواد معدنی و سوخت‌های فسیلی، نیازمند ارزیابی اثرات محیط‌زیستی است. بررسی موردی در کارخانه‌های داخلی مانند کارخانه گلستان کاغذ پرشیا می‌تواند گامی کاربردی به منظور تولید پایدار و تصمیم‌گیری مبتنی بر شواهد علمی باشد. در این پژوهش ارزیابی چرخه حیات فرایند تولید کاغذ تاپ وایت‌ لاینر، با هدف ارزیابی اثرات محیط‌زیستی منطبق بر استاندارد ISO 14040 در کارخانه گلستان کاغذ پرشیا در استان گلستان انجام شده است. مرز مطالعه در این تحقیق به صورت دروازه تا دروازه و واحد عملکردی یک تن کاغذ در نظر گرفته شد. در این پژوهش برای ارزیابی اثرات محیط‌زیستی از نرم افزار Simapro ورژن 9.0.0.35 و روش‌های EF و GHG به ترتیب برای ارزیابی ردپای بوم­شناختی و اثر انتشار گازهای گلخانه‌ای بهره گرفته شد. نتایج این پژوهش نشان داد که ردپای بوم­شناختی فرایند تولید کاغذ برابر Pt3/7- و اثر گلخانه‌ای فرایند تولید کاغذ در این کارخانه برابر 11/1- کیلوگرم معادل دی‌ اکسید کربن است. از میان تمام ورودی‌های فرایند تولید کاغذ، پوشال سفید و کارتن ‌قهوه‌ای بیشترین نقش مثبت و استفاده از کربنات کلسیم، بیشترین سهم منفی را در اثرات محیط‌زیستی داشتند. در این کارخانه، با جایگزینی مواد زیست‌دوست‌تر به‌جای مواد اولیه‌ای که اثر منفی چشم‌گیری دارند و استفاده از انرژی‌های پاک با اثرات کمتر محیط‌زیستی، می‌توان فرایند تولید کاغذ را با محیط‌زیست سازگارتر کرد. این پژوهش نشان می‌دهد که بهره‌گیری از روش‌های ارزیابی چرخه حیات، می تواند ابزاری برای تصمیم‌گیری‌های مدیریتی و سیاست‌گذاری‌های محیط‌زیستی در صنعت کاغذسازی باشد.</p>http://journal.eri.acecr.ir/fa/Article/Download/50592مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-306010172025712Analysis of the Connectedness of Economic and Environmental Volatility in Iran (2006–2023)تحلیل اتصال نوسانات متغیرهای اقتصادی و محیط زیستی در ایران (2006-2023)18520010.61882/jert.50313.10.17.185faسعیدکیان پور استادیار گروه اقتصاد، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران0000-0002-4827-4970 محسنحاجیانگروه اقتصاد، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران0000-0002-6897-1386سپیدهعظیمیمربی گروه علوم پایه، دانشگاه ملی مهارت، تهران، ایران2025519<p style="text-align: justify;">The dynamic interactions between economic and environmental variables in Iran have become increasingly important in light of globalization challenges and climate change. This study uses the Quantile Vector Autoregression (QVAR) approach to examine volatility connectedness among economic variables (Economic Indicator, Economic Complexity, Globalization) and an environmental variable (CO₂ emissions) over the period 2006–2023. The objective is to analyze the interactions of these variables across the 25th, 50th, and 75th quantiles and identify their roles as transmitters or receivers of volatility under normal and crisis conditions. Annual data were preprocessed and differenced to achieve stationarity using the Augmented Dickey–Fuller (ADF) test, and were analyzed using spillover indices (TCI, NET, TO, FROM) and connectedness networks. The findings show that the Total Connectedness Index (TCI) rises to 33.84 in the 75th quantile (crisis conditions) and decreases to 17.13 in the 50th quantile (normal conditions), confirming a U-shaped pattern. The Economic Indicator and Economic Complexity acted as major transmitters of volatility during crises such as the global financial crisis (2006–2010), the China crisis (2014–2017), and the Russia–Ukraine war (2021–2023). In contrast, CO₂ emissions consistently remained a receiver, highlighting the high vulnerability of Iran’s environmental sector to economic shocks. Globalization also acted as a receiver in both tranquil and crisis periods, showing intensified vulnerability during the COVID-19 pandemic (2019–2022) and the Silicon Valley Bank crisis (2022–2023). The peak TCI in 2014 coincided with the sharp drop in oil prices, underscoring the critical influence of economic variables. These results emphasize the need to strengthen economic complexity through green industries and pursue active management of globalization during crises.</p><p style="text-align: justify;">تعاملات پویای متغیرهای اقتصادی و محیط‌زیستی در ایران، با توجه به چالش‌های جهانی‌شدن و تغییرات اقلیمی، اهمیت فزاینده‌ای یافته است. این پژوهش با بهره‌گیری از رویکرد چارک واریانس خودرگرسیون (QVAR) به بررسی اتصال نوسانات میان متغیرهای اقتصادی (شاخص اقتصادی، پیچیدگی اقتصادی، جهانی‌شدن) و محیط‌زیستی (انتشار دی‌اکسید کربن) طی بازه ۲۰۰۶ تا ۲۰۲۳ پرداخته است. هدف مطالعه، تحلیل تعاملات این متغیرها در چارک‌های ۲۵ام، ۵۰ام و ۷۵ام و شناسایی نقش آن‌ها به‌عنوان انتقال‌دهنده یا دریافت‌کننده نوسانات در دوره‌های عادی و بحرانی بود. داده‌های سالانه پس از پیش‌پردازش و تفاوت‌گیری با آزمون ریشه واحد (ADF) ایستا شده و با شاخص‌های سرریز نوسانات‌(TCI، NET، TO،‌FROM) و شبکه‌های اتصال تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که شاخص کل اتصال (TCI) در چارک ۷۵ام (شرایط بحرانی) به 84/33 و در چارک ۵۰ام (شرایط عادی) به 13/17 می‌رسد، که الگویی U شکل را تأیید می‌کند. شاخص اقتصادی و پیچیدگی اقتصادی در بحران‌هایی نظیر بحران مالی جهانی (۲۰۰۶-۲۰۱۰)، بحران چین (۲۰۱۴-۲۰۱۷) و جنگ روسیه و اوکراین (۲۰۲۱-۲۰۲۳) انتقال‌دهندگان اصلی نوسانات بودند، در حالی که دی‌اکسید کربن گیرنده باقی ماند، که نشان‌دهنده آسیب‌پذیری محیط‌زیست ایران در برابر شوک‌های اقتصادی است. جهانی‌شدن در شرایط آرام و بحرانی گیرنده بود و در همه‌گیری کووید-۱۹ (۲۰۱۹-۲۰۲۲) و بحران بانک سیلیکون ولی (۲۰۲۲-۲۰۲۳) آسیب‌پذیری بیشتری نشان داد. اوج TCI در سال ۲۰۱۴ با افت قیمت نفت هم‌زمان بود، که نقش کلیدی متغیرهای اقتصادی را برجسته می‌کند. این یافته‌ها بر تقویت پیچیدگی اقتصادی با تمرکز بر صنایع سبز و مدیریت فعال جهانی‌شدن در بحران‌ها تأکید دارند.</p>http://journal.eri.acecr.ir/fa/Article/Download/50313