مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-30609162025112Adverse Effects of Pesticides on Environment and Non-target organisms اثرات نامطلوب آفتکش‌ها بر محیطزیست و موجودات غیر هدف11810.61186/jert.45847.9.16.1faبهاره رفیعیهیأت علمی، بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش وترویج کشاورزی، رشت، ایران0000000208792706حامد کیومرثی بخش تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران0000-0002-0783-09342024217The use of pesticides plays a crucial role in modern agriculture, and their proper application leads to an increase in the quality and quantity of agricultural products. They are also highly important in controlling disease vectors. However, the widespread use of chemical toxins has raised growing concerns regarding their negative effects. The consumption of pesticides can result in contamination of water and soil, accumulation of these compounds in the soil can disrupt microbial communities and reduce beneficial organisms, and their infiltration into groundwater and surface water can pose risks to aquatic ecosystems. Runoff from agricultural fields can transport toxins into surface waters, affecting aquatic organisms and water quality, and consequently, these toxins can bioaccumulate and enter the food chain. Air pollution is also one of the consequences of pesticide use. The volatilization of pesticides and environmental factors facilitate the possibility of contact with non-target organisms and their transfer to areas far from the spraying site. Residues of pesticides can cause physiological disorders, genetic abnormalities, and various diseases in non-target organisms, leading to disturbances in ecological balance and a reduction in biodiversity. This article provides a comprehensive review of the adverse consequences of chemical pesticide use on different components of ecosystems and discusses novel strategies to address these challenges and promote pesticide management practices. This review paper aims to deepen the understanding of the effects and hazards associated with pesticide use and hopes to take a step towards reducing environmental pollution and achieving sustainable agriculture.استفاده از آفت&zwnj;کش&zwnj;ها نقش مهمی در کشاورزی مدرن دارد و کاربرد اصولی آن&zwnj;ها سبب افزایش کیفیت و کمیت محصولات کشاورزی می&zwnj;شود. همچنین، در کنترل ناقلین بیماری&zwnj;ها بسیار اهمیت دارند. با این حال، استفاده گسترده از سموم شیمیایی سبب نگرانی&zwnj;های روزافزون در خصوص اثرات منفی آن&zwnj;ها شده &zwnj;است. مصرف آفت&zwnj;کش&zwnj;ها می&zwnj;تواند باعث آلودگی منابع آبی و خاک شود، تجمع این ترکیبات در خاک منجر به اختلال در جوامع میکروبی و کاهش ارگانیسم&zwnj;های مفید می&zwnj;شود و با نفوذ به آب&zwnj;های زیرزمینی و سطحی، مخاطراتی را برای اکوسیستم&zwnj;های آبی ایجاد کند. رواناب از مزارع کشاورزی می&zwnj;تواند سموم را به آب&zwnj;های سطحی منتقل کند و بر موجودات آبزی و کیفیت آب تأثیر بگذارد و در نتیجه تجمع زیستی وارد زنجیره&zwnj;ی غذایی شوند. به&zwnj;علاوه، آلودگی&zwnj;هوا یکی از عواقب استفاده از سموم کشاورزی است. تبخیر سموم و عوامل محیطی، احتمال تماس موجودات غیر هدف و انتقال آن&zwnj;ها به مناطق دورتر از محل سم&zwnj;پاشی را فراهم می&zwnj;کند. بقایای آفت&zwnj;کش&zwnj;ها سبب اختلالات فیزیولوژیکی، ناهنجاری&zwnj;های ژنتیکی و بروز بیماری&zwnj;های مختلف در موجودات غیر هدف می&zwnj;شود و اختلال در تعادل اکولوژیکی و کاهش تنوع زیستی را در پی دارد. این مقاله، یک بررسی جامع از پیامدهای نامطلوب مصرف سموم شیمیایی بر اجزای مختلف اکوسیستم&zwnj;ها را ارائه می&zwnj;دهد و استراتژی&zwnj;های نوین برای مقابله با این چالش&zwnj;ها و ترویج شیوه&zwnj;های مدیریت آفت&zwnj;کش&zwnj;ها را مورد بحث قرار می&zwnj;دهد. این مقاله مروری با هدف تعمیق درک اثرات و خطرات مرتبط با استفاده از آفت&zwnj;کش&zwnj;ها تهیه شده&zwnj;است و امید است گامی به&zwnj;منظور کاهش آلودگی&zwnj;های محیط&zwnj;زیست و دستیابی به کشاورزی پایدار باشد.

http://journal.eri.acecr.ir/ar/Article/Download/45847

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-30609162025112The Status of Phytoplankton in the Persian Gulf Waters of Bandar Abbas to Lark Islandوضعیت پلانکتون گیاهی در آبهای خلیج فارس محدوده بندرعباس تاجریزه لارک193110.61186/jert.48282.9.16.19faفرشته سراجیدکتری علوم دریایی-سازمان تحقیقات،آموزش و ترویج کشاورزی- موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور-پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان- هرمزگان – بندرعباس- ایران0000000211947060غلامعلیاکبرزاده‌ کارشناس ارشد شیلات- سازمان تحقیقات،آموزش و ترویج کشاورزی- موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور-پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان- هرمزگان – بندرعباس- ایران0000000323330339رضادهقانی‌ کارشناس ارشد بیو لوژی ماهیان دریا - سازمان تحقیقات،آموزش و ترویج کشاورزی- موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور-پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان- هرمزگان – بندرعباس- ایران0000000252680402سیامکبهزادی دکتری صید و بهره برداری -استادیار پژوهشی - سازمان تحقیقات،آموزش و ترویج کشاورزی- موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور-پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان- هرمزگان – بندرعباس- ایران0000000281797579720241016This study was conducted in the Persian Gulf waters near Bandar Abbas and Lark Island from the summer of 2022 to the spring of 2023. Sampling was carried out during four periods from 15 selected stations in this aquatic region using a Ruttner bottle, collecting water samples from 0.5 meters below the surface. A total of 64 phytoplankton species were identified, including 43 species of Bacillariophyceae, 18 species of Dinophyceae, two species of Cyanophyceae, and one species of Euglenophyceae. The findings indicate a high degree of species similarity and structural homogeneity within the study area. The Margalef diversity index ranged from 6.41 to 7.31, the Shannon-Wiener diversity index varied between 1.30 and 1.66, and Pielou’s evenness index was recorded between 0.39 and 0.59. Based on these indices, the study area is classified as having a moderate level of pollution and environmental stress. This research provides comprehensive insights into the phytoplankton structure of the region. Given the ongoing climate change, industrial expansion, and increasing pollution in the Persian Gulf, the diversity and composition of planktonic communities—especially phytoplankton—are subject to change. Establishing a phytoplankton database for the region allows for the detection of structural and compositional shifts over time. The species composition and their relative abundance play a crucial role in analyzing food web dynamics and water quality.این تحقیق در آب&zwnj;هاي خلیج فارس محدوده بندرعباس جزيره لارک ازتابستان1401 لغایت بهار 1402، طی چهار دوره نمونه&zwnj;برداری از 15 ایستگاه منتخب در این پهنه آبی صورت گرفت. نمونه&zwnj;برداری با بطری روتنر از نیم متری زیر سطح آب انجام شد. در طی مدت بررسی 64 گونه پلانکتون گیاهی شامل43 گونه باسیلاریو فیسه، 18 گونه دینوفیسه، دو گونه سیانوفیسه و یک گونه اوگلنافیسه مشاهده و شناسایی شد. با توجه به نتایج بدست آمده منطقه مورد مطالعه از تشابه گونه ای و همگنی ساختاری برخوردار است. شاخص زیستی مارگالف در دامنه 31/7-41/6 شانن- وینر 66/1-30/1و یکنواختی پیلو 59/0-39/0 بدست آمد. منطقه مورد مطالعه از نظر آلودگی و استرس از رتبه متوسط برخوردار است. این بررسی اطلاعات جامع از ساختار پلانکتون گیاهی منطقه را به&zwnj;دنبال داشت. با توجه به تغییرات آب و هوایی، افزایش رو به رشد صنایع و آلودگی در خلیج فارس  و تغییر تنوع گونه&zwnj;های پلانکتونی و به خصوص پلانکتون گیاهی که در این مناطق وجود دارد با داشتن بانک اطلاعاتی فیتوپلانکتونی منطقه، به راحتی هرگونه تغییر ساختاری و گونه&zwnj;ای را می&zwnj;توان مشخص نمود. ترکیب گونه&zwnj;ها و سهم آن&zwnj;ها در جمعیت برای تجزیه و تحلیل عملکرد شبکه غذایی و کیفیت آب مهم می&zwnj;باشد.

http://journal.eri.acecr.ir/ar/Article/Download/48282

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-30609162025112Investigation of effective strategies for the sustainable management of water depth and level in Anzali wetland with emphasis on preventive and restorative approachesبررسی راهکارهای کارآمد به منظور مدیریت پایدار عمق و تراز سطح آب تالاب انزلی با تأکید بر رویکردهای پیشگیری و احیا335010.61186/jert.49924.9.16.33faمرتضیکریمیپژوهشگر گروه پایش منابع آب پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایرانhttps://orcid.org/0000-0002-3579-4520هادیمدبریاستادیار گروه پایش منابع آب پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایران0009000551872233میرمسلمرهبر هاشمیمربی گروه پایش منابع اب پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایرانمریم حقیقی خمامیاستادیار گروه پایش منابع آب پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایران000000027053802020241215Wetlands are complex and valuable ecosystems that host a wide range of organisms. Preserving such sensitive ecosystems and maintaining their environmental, economic, and social functions require determining their ecological water needs. The aim of this study is to examine possible methods for the sustainable management of the water depth and level in the wetland and to provide suitable strategies accordingly. Given that the water level of Anzali Wetland is hydraulically affected by the Caspian Sea level and the discharge of the rivers flowing into it, this study seeks to identify and analyze the key factors contributing to the reduction in the wetland's depth and level. It further evaluates various structural and non-structural strategies through comprehensive studies and presents appropriate options for sustainable wetland management. Accordingly, this study investigates both preventive and restorative strategies to enhance the depth and water level of the wetland, aiming to preserve and restore its ecological functions and sustainability. In the preventive approach, actions such as monitoring and preventing unauthorized water extraction, controlling erosion and sedimentation, implementing biological and mechanical watershed management operations, rehabilitating sediment traps, constructing check dams in rivers to increase basin concentration time, and managing incoming pollutants to the wetland have been considered. In the restorative approach, strategies such as hydrodynamic modeling of Anzali Wetland within a comprehensive planning framework, improving irrigation network water-use efficiency, environmentally-assessed dredging operations, combating invasive plant species, and feasibility studies of structural interventions for regulating and stabilizing the wetland’s water level have been addressed. This research ultimately aims to support the preservation and rehabilitation of the wetland’s functions and its ecological sustainability.تالابها اکوسیستم&zwnj;های پيچيده و ارزشمندي هستند كه طیف گستردهای از موجودات در آن&zwnj;ها زندگي مي&zwnj;كنند. حفظ چنین اکوسیستم&zwnj;های حساس و کارکردهای محیط زیستی، اقتصادی و اجتماعی آن&zwnj;ها مستلزم تعیین مقدار آب موردنیاز برای آن&zwnj;هاست.  هدف از این تحقیق، بررسی روش&zwnj;های ممکن برای مدیریت پایدار عمق و تراز تالاب و ارائه راهکارهای مناسب در این راستا می&zwnj;باشد. با توجه به اینکه تراز تالاب انزلی به لحاظ هیدرولیکی تحت تأثیر تراز دریای خزر و دبی جریان رودخانه&zwnj;های منتهی به آن است، این تحقیق درصدد آن است که ضمن شناسایی و بررسی عوامل مؤثر بر کاهش عمق و تراز تالاب، روش&zwnj;های مختلف  به منظور مدیریت پایدار تالاب را طی مطالعاتی جامع ارزیابی و گزینه&zwnj;های مناسب را ارائه کند. لذا مطالعه و بررسی راهکارها و گزینه&zwnj;های سازهای و غیرسازهای با دو رویکرد پیشگیری و احیا  برای افزایش عمق و تراز سطح آب تالاب به منظور حفظ و احیای کارکردها و پایداری اکولوژیکی آن پرداخته شده است. در رویکرد پیشگیری، اقداماتی شامل نظارت و جلوگیری از برداشت غیرمجاز آب، کنترل فرسایش و رسوب، اجرای عملیات بیولوژیکی و مکانیکی آبخیزداری، احیای تله&zwnj;های رسوبگیر، احداث بندهای اصلاحی در رودخانه&zwnj;ها برای افزایش زمان تمرکز حوضه و مدیریت آلاینده&zwnj;های ورودی به تالاب انجام شده است. در رویکرد احیا، راهکارهایی مانند مدلسازی هیدرودینامیک تالاب انزلی در قالب طرحی جامع، افزایش راندمان مصرف آب در شبکه آبیاری، لایروبی با ارزیابی دقیق محیط زیستی، مقابله با گیاهان مهاجم و امکان&zwnj;سنجی راهکارهای سازه&zwnj;ای برای کنترل و تنظیم تراز سطح آب تالاب بررسی شده&zwnj;اند.

http://journal.eri.acecr.ir/ar/Article/Download/49924

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-30609162025112Investigation of soil stabilization using cement and rice husk ash and the reduction of destructive environmental impactsبررسی تثبیت خاک با استفاده از سیمان و خاکستر پوسته برنج و کاهش اثرات مخرب زیست‌محیطی 516010.61186/jert.50083.9.16.51fa میثم سلیم زاده شوئیلیاستادیار، گروه مهندسی عمران، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه گیلان، ایران00000003258206652024514Given the necessity of using renewable and environmentally friendly materials, this study provides a comprehensive investigation into rice husk ash (RHA) as a sustainable substitute for cement. RHA was selected due to its unique properties, including high pozzolanic activity, abundant availability, easy accessibility in the region, low production cost, and environmental advantages. In this study, following a review of the history and principles of soil stabilization, the production and curing process of RHA at controlled temperatures was examined. The chemical and morphological characteristics of RHA were assessed using advanced laboratory techniques such as X-ray diffraction (XRD) and scanning electron microscopy (SEM). The findings indicate that replacing 20% to 30% of cement with RHA results in achieving compressive strengths approximately 90% to 95% that of control samples. Moreover, using RHA as a natural pozzolan not only enhances the geotechnical properties of soil—such as increasing shear strength and reducing swelling potential—but also leads to a 40% to 45% reduction in cement consumption. This, in turn, results in an approximate reduction of 0.5 tons of CO₂ emissions per ton of replaced cement. From an environmental standpoint, the application of RHA not only addresses the issue of agricultural waste disposal but also constitutes an effective step toward sustainable development and the preservation of natural resources.با توجه به&zwnj;ضرورت استفاده از مصالح تجدیدپذیر و دوستدار محیط&zwnj;زیست، این پژوهش به بررسی جامع خاکستر پوسته برنج به&zwnj;عنوان یک جایگزین پایدار برای سیمان پرداخته&zwnj;است. انتخاب این ماده به&zwnj;دلیل ویژگی&zwnj;های منحصر به فردی از جمله فعالیت پوزولانی بالا، فراوانی و دسترسی آسان در منطقه، هزینه تولید پایین و مزایای زیست&zwnj;محیطی بوده است. در این مطالعه، پس از مروری بر تاریخچه و مبانی تثبیت خاک، فرآیند تولید و عمل&zwnj;آوری خاکستر پوسته برنج در دمای کنترل شده مورد بررسی قرار گرفته است. مشخصات شیمیایی و مورفولوژیکی این ماده با استفاده از روش&zwnj;های پیشرفته آزمایشگاهی از جمله پراش اشعه ایکس (XRD) و میکروسکوپ الکترونی روبشی (SEM) ارزیابی شده است. نتایج تحقیق نشان&zwnj;می&zwnj;دهد که جایگزینی 20 تا 30 درصدی سیمان با خاکستر پوسته برنج موجب دستیابی به مقاومت فشاری در حدود 90 تا 95 درصد نمونه&zwnj;های شاهد می&zwnj;شود. همچنین، استفاده از این ماده به&zwnj;عنوان یک پوزولان طبیعی علاوه بر بهبود مشخصات ژئوتکنیکی خاک شامل افزایش مقاومت برشی و کاهش پتانسیل تورم، منجر به کاهش 40 تا 45 درصدی مصرف سیمان و در نتیجه کاهش انتشار گازهای گلخانه&zwnj;ای به میزان تقریبی 5/0 تن دی&zwnj;اکسید کربن به&zwnj;ازای هر تن سیمان جایگزین شده می&zwnj;شود. از منظر زیست&zwnj;محیطی، به&zwnj;کارگیری این ماده نه&zwnj;تنها مشکل دفع پسماندهای کشاورزی را حل می&zwnj;کند، بلکه گامی مؤثر در جهت توسعه پایدار و حفظ منابع طبیعی محسوب می&zwnj;شود.

http://journal.eri.acecr.ir/ar/Article/Download/50083

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-30609162025112The Status of Phytoplankton in the Persian Gulf Waters of Bandar Abbas to Lark Islandارائه الگوی توسعه فناوری اینترنت اشیا در حوزه مسائل محیطزیست و انرژی بهمنظور تحقق اهداف توسعه پایدار617610.61186/jert.47510.9.16.61faمحیاانواری نائینیکارشناسی ارشد مهندسی فناوری اطلاعات ، گرایش تجارت الکترونیک ، دانشکده مهندسی صنایع ، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایرانعلیرضا علی احمدیاستاد تمام دانشکده های مهندسی پیشرفت و مهندسی صنایع، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران00000002564096442024729This study was conducted to investigate the development of Internet of Things (IoT) technology in addressing environmental and energy issues, aiming to achieve sustainable development goals. To collect and analyze the data, a grounded theory approach with an emergent design was utilized. The study population consisted of IoT experts, and using purposive sampling, theoretical saturation was achieved after conducting 20 semi-structured interviews. Data analysis was performed based on Strauss and Corbin’s coding process (open, axial, and selective coding). Accordingly, a conceptual model titled "The Development Model of IoT Technology in the Field of Environmental and Energy Issues for Achieving Sustainable Development Goals" was proposed. According to this model, the existence of various issues and challenges in the energy and environmental sectors can drive the development of IoT technology. The application of IoT in the field of environmental sustainability can lead to increased agricultural productivity, reduced deforestation, cost savings, and improved quality of life. In fact, IoT applications across different sectors not only facilitate addressing environmental challenges within society but also pave the way for achieving environmental sustainability.این مقاله با هدف بررسی توسعه فناوری اینترنت&zwnj;اشیاء در حوزه مسائل محیط&zwnj;زیست و انرژی، برای تحقق اهداف توسعه&zwnj;پایدار انجام&zwnj; شده است. در این راستا، به&zwnj;منظور گردآوری و تحلیل داده&zwnj;ها از استراتژی پژوهش رویش نظریه&zwnj;ها با رویکرد ظاهرشونده بهره گرفته شد. جامعه موردمطالعه شامل خبرگان حوزه اینترنت&zwnj;اشیاء بود که بر اساس نمونه&zwnj;گیری هدفمند، پس از انجام ۲۰ مصاحبه نیمه ساخت&zwnj;یافته اشباع نظری حاصل شد. تجزیه&zwnj;وتحلیل داده&zwnj;ها مبتنی بر فرآیندهای کدگذاری استراوس و کوربین (باز- محوری-انتخابی) صورت گرفت. به &zwnj;این&zwnj; ترتیب، مدل مفهومی پژوهش «الگوی توسعه فناوری اینترنت&zwnj;اشیاء در حوزه مسائل محیط&zwnj;زیست و انرژی به&zwnj;منظور تحقق اهداف توسعه&zwnj;پایدار» ارائه شد. مطابق با این مدل، وجود مسائل و چالش&zwnj;های مختلف در حوزه&zwnj;های انرژی و محیط&zwnj;زیست می&zwnj;تواند دلیلی برای توسعه اینترنت&zwnj;اشیاء باشد. به&zwnj;کارگیری اینترنت&zwnj;اشیاء در حوزه&zwnj;ی پایداری محیط&zwnj;زیست، موجب افزایش محصولات کشاورزی و کاهش جنگل&zwnj;زدایی می&zwnj;شود و صرفه&zwnj;جویی در هزینه&zwnj;ها و بهبود سطح رفاه زندگی را به&zwnj;همراه دارد. در حقیقت، کاربردهای اینترنت&zwnj;اشیاء در حوزه&zwnj;های مختلف نه&zwnj;تنها می&zwnj;تواند امکان برطرف کردن چالش&zwnj;های محیط&zwnj;زیست را در جامعه فراهم کند، بلکه می&zwnj;تواند زمینه&zwnj;ساز دستیابی به توسعه&zwnj;پایدار در بعد محیط&zwnj;زیست شود.

http://journal.eri.acecr.ir/ar/Article/Download/47510

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-30609162025112Monitoring the quality of groundwater, using the IRWQIGC index, Case Study: Fariman-Torbat Jam Plainپایش وضعیت کیفی آب زیرزمینی، با استفاده از شاخص IRWQIGC، مطالعه موردی: دشت فریمان، تربت جام779110.61186/jert.46585.9.16.77fa نسرین ایزدی مهردانش آموخته کارشناسی ارشد علوم و مهندسی محیط زیست، آلودگی محیط زیست، دانشکده جغرافیا و علوم محیطی، دانشگاه حکیم سبزواری قاسمذوالفقاریدانشیار علوم و مهندسی محیط زیست، دانشکده جغرافیا و علوم محیطی، دانشگاه حکیم سبزواری000900062344364x202453Due to the limitation of water resources, the issue of groundwater pollution has become increasingly important. The purpose of this study was to determine the quality of groundwater in the Fariman-Torbat Jam plain using the IRWQIGC index and to investigate spatial variations during the period from autumn 2019 to spring 2020. For this purpose, a total of 30 samples were collected, and the parameters of pH, total hardness, total dissolved solids (TDS), electrical conductivity (EC), and nitrate were measured across three seasons. Spatial zoning was performed using GIS software. According to the results, the IRWQIGC index values in autumn 2019, winter 2019, and spring 2020 were calculated as 45.60, 36.56, and 34.14, respectively. These results indicate that the groundwater quality in the study area was relatively good during autumn 2019, but relatively poor during winter 2019 and spring 2020. The assessment of groundwater quality at the sampling sites (wells located in Rabat, Sefid Sang, Rahmatabad, Qaleh Gak, Hayano, Qaleh Khaki, Mansourieh, Kushkak lands, Ahmadabad, and Rokhneh Gorg) showed that the best groundwater quality was observed in Rabat, with relatively good groundwater quality, while the worst quality was observed in Qaleh Khaki, Kushkak lands, and Ahmadabad, with poor groundwater quality. Based on the findings, groundwater in the southern and southeastern parts of the Fariman-Torbat Jam plain was more polluted in terms of salinity and hardness, while the groundwater in the northern part was more polluted with respect to nitrate contamination.به&zwnj;دلیل محدودیت منابع آبی بحث آلودگی آب&zwnj;های زیرزمینی مهم و مورد توجه است. هدف از این مطالعه تعیین کیفیت آب&zwnj;های زیرزمینی دشت فریمان- تربت&zwnj;جام با استفاده از شاخص IRWQIGC و بررسی تغییرات مکانی در بازه زمانی پاییز 98- بهار 99 بود. به این منظور در مجموع 30 نمونه جمع&zwnj;آوری شده&zwnj;است و پارامترهای اسیدیته، سختی کل، کل جامدات محلول، هدایت الکتریکی و نیترات در سه فصل اندازه&zwnj;گیری شده&zwnj;اند. پهنه&zwnj;بندی مکانی نیز با نرم&zwnj;افزار GIS انجام گرفته است. طبق نتایج به&zwnj;دست آمده مقدار شاخص IRWQIGC در سه فصل پاییز 98، زمستان 98 و بهار 99 به&zwnj;ترتیب 45/60، 56/36، 14/34 محاسبه شده&zwnj;است که طبق این نتایج محدوده مورد مطالعه در فصل پاییز 98 دارای کیفیت آب زیرزمینی نسبتاً خوب بوده است و در دو فصل زمستان 98 و بهار 99 دارای کیفیت آب زیرزمینی نسبتاً بد می&zwnj;باشد. بررسی کیفیت آب زیرزمینی در محل&zwnj;های نمونه&zwnj;برداری (چاه&zwnj;های مناطق رباط، سفید سنگ، رحمت&zwnj;آباد، قلعه گک، حیانو، قلعه خاکی، منصور به، اراضی کوشکک، احمدآباد و رخنه گرگ) نشان داده است، بهترین کیفیت آب زیرزمینی مربوط به مناطق رباط بود که دارای کیفیت آب زیرزمینی نسبتاً خوب است و بدترین کیفیت آب زیرزمینی نیز مربوط به قلعه خاکی، اراضی کوشکک و احمدآباد می&zwnj;باشد که دارای کیفیت آب زیرزمینی بدی است. طبق این مطالعه آب&zwnj;های زیرزمینی بخش جنوب و جنوب شرقی دشت فریمان- تربت&zwnj;جام از نظر شوری و سختی و بخش شمالی دشت از نظر پارامتر نیترات آلودگی بیشتری داشته&zwnj;اند.

http://journal.eri.acecr.ir/ar/Article/Download/46585

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-30609162025112Does Militarization Lead to Air Pollution? Testing the Arms Versus Climate Hypothesis for the MENA Regionآیا نظامی‌سازی منجر به آلودگی هوا می‌شود؟ آزمون فرضیه اسلحه در مقابل آب‌وهوا برای کشورهای منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا (منا)9310910.61186/jert.46337.9.16.93faابوالقاسمگل خنداندانش آموخته دکتری اقتصاد بخش عمومی دانشگاه لرستان00000001633292152024410According to the "arms versus climate" hypothesis proposed by Jorgenson et al. (2023), militarization can contribute to air pollution. In this context, the main objective of the present study is to test this hypothesis and answer the question: Has militarization led to an increase in CO₂ emissions in MENA countries during the period 2000–2022? Furthermore, based on the answer to this question, what appropriate environmental policies should countries in this region adopt regarding militarization in the future?.The research method is descriptive-analytical: the descriptive part is based on the documentary method, and the analytical part relies on econometric concepts. For this purpose, using a STIRPAT model to analyze factors influencing environmental degradation, this study examines the relationship between the Global Militarization Index and CO₂ emissions through empirical testing via the quantile panel regression method, using data from 16 MENA countries (including Iran).The results reveal that militarization has an insignificant effect on CO₂ emissions in lower quantiles (below the 25th percentile), but a significant and positive effect in higher quantiles (above the 25th percentile). This finding indicates that the positive impact of militarization on CO₂ emissions is not evident in MENA countries with lower air pollution levels, unlike countries with higher pollution levels. Given that reducing militarization levels due to security concerns may be undesirable or unfeasible for many countries in the MENA region, those facing high levels of air pollution (such as Iran) should in the future utilize new technologies, invest in research and development, and adopt cleaner energy sources in their military activities to address climate change challenges.بر اساس نظریه یورگنسون و همکاران (2023) تحت عنوان فرضیه اسلحه در مقابل آب&zwnj;وهوا، نظامی&zwnj;سازی می&zwnj;تواند منجر به آلودگی هوا شود. در این راستا، هدف اصلی پژوهش حاضر آزمون این فرضیه و پاسخ به این سؤال است که آیا نظامی&zwnj;سازی به افزایش انتشار CO2 در کشورهای منطقه مناطی سال&zwnj;های 2022-2000 منجر شده است؟ و این&zwnj;که با توجه به پاسخ این سؤال، کشورهای این منطقه بایستی در آینده چه سیاست محیط&zwnj;زیستی مناسبی را در قبال موضوع نظامی&zwnj;سازی در پیش گیرند؟ روش تحقیق، توصیفی تحلیلی است که در قسمت توصیف از روش اسنادی استفاده شده و بخش تحلیل متکی بر مفاهیم اقتصادسنجی است. به این منظور این مقاله با به&zwnj;کارگیری یک مدل STIRPAT در زمینه عوامل مؤثر بر تخریب محیط&zwnj;زیست و آزمون تجربی آن از طریق روش رگرسیون پانل کوانتایل با استفاده از داده&zwnj;های 16 کشور منطقه منا (شامل ایران) رابطه بین شاخص جهانی نظامی&zwnj;سازی و انتشار CO2 را بررسی می&zwnj;کند. نتایج نشان می&zwnj;دهد که نظامی&zwnj;سازی در کوانتایل&zwnj;های پایین (کمتر از 25th) اثر بی&zwnj;معنا و در کوانتایل&zwnj;های بیشتر از 25th، اثر مثبت و معنی&zwnj;دار بر انتشار CO2 دارد. این نتیجه به آن معناست که اثر مثبت نظامی&zwnj;سازی بر انتشار CO2 در کشورهای منطقه منا که از سطح آلودگی هوای کمتری برخوردارند (بر خلاف کشورها با آلودگی سطح بالا)، نمود پیدا نمی&zwnj;کند. با توجه به این&zwnj;که امکان کاهش در سطح نظامی&zwnj;سازی به&zwnj;دلیل مسائل امنیتی ممکن است برای بیشتر کشورهای منطقه منا نامطلوب و ناممکن باشد؛ بنابراین کشورهایی که با سطوح بالای آلودگی هوا در این منطقه مواجه هستند (مانند کشور ایران)، بایستی در آینده از فناوری&zwnj;های نوین، تحقیق و توسعه و منابع انرژی پاک&zwnj;تر در فعالیت&zwnj;های نظامی خود به&zwnj;منظور مقابله با تغییرات آب&zwnj;وهوایی استفاده کنند.

http://journal.eri.acecr.ir/ar/Article/Download/46337

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-30609162025112Evaluation of climate changes in wetland ecosystems using GCM model, Case Study: Alagol, Ajigol, and Almagol wetlands, Golestan provinceارزیابی تغییرات اقلیمی در اکوسیستم¬های تالابی با استفاده از مدل GCM‌، مطالعه موردی: تالاب¬های آلاگل، آجی¬گل و آلماگل، استان گلستان11112810.61186/jert.48398.9.16.111faصالح ارخیدانشیار، گروه جغرافیا، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران0000000348820385ابوالقاسم ممشلی دانش آموخته کارشناسی ارشد، مهندسی نقشهبرداری، موسسه غیر انتفاعی- غیردولتی لامعی گرگانی، گرگان، ایرا نعبدالحافظ پناهیدکتری تخصصی آب وهواشناسی –اداره کل هواشناسی استان گلستان،گلستان،ایران0000000283965128سمیهعمادالدیناستادیار، گروه جغرافیا، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه گلستان، گرگان، ای ران000000027796912620241028  Research over recent years has shown that climate change exerts varying effects on climatic and hydrological components. Scientific findings indicate that the impacts of climate change will become more pronounced in the future; therefore, analyzing and predicting these changes is of significant importance. This study, given its subject and nature, is a descriptive-analytical and applied research with an emphasis on quantitative methods, conducted using the General Circulation Model (GCM). To achieve the study objectives—including modeling climate change in the Alagol, Ajigol, and Almagol wetlands—data from the Incheh-Borun meteorological station were used. This station provides 20 years of monthly and annual average precipitation and temperature data (2001–2020). Forecasting of precipitation and temperature was carried out using outputs from the HadCM3 model in this study. The simulated average precipitation data, obtained from HadCM3 and downscaled in LARS-WG under the SRA1B scenario, were used to generate synthetic data for the future period (2021–2050) based on three IPCC-approved scenarios: B1 (optimistic), A2 (pessimistic), and A1B (moderate). To determine the best interpolation method, statistical indicators such as RMSE, ME, and MSE were applied. One of the most effective strategies in data weighting is the application of quantitative and mathematical techniques. According to the study results, the homogeneity tests demonstrated a high level of consistency. When trend analysis indicated a statistically significant trend in the time series, the homogeneity tests confirmed the non-homogeneity of those series. The precipitation series at Incheh-Borun station showed a generally decreasing trend, while both maximum and minimum temperatures exhibited increasing trends. تحقیقات پژوهشگران طی سالهای گذشته نشان میدهد که تغییرات اقلیمی اثرات متفاوتی بر روی مولفه&zwnj;های اقلیم و مولفههای هیدرولوژیکی دارد. نتایج یافتههای دانشمندان گویای این نظر است که وقوع تغییرات اقلیمی در آینده نمود بیشتری خواهد داشت، لذا تحلیل و پیشبینی تغییرات اقلیمی از اهمیت ویژهای برخوردار است. پژوهش حاضر، با توجه به ماهيت مسئله و موضوع مورد بررسی، از نوع توصيفيتحليلي است و از نوع مطالعات کاربردی با تأکید بر روش&zwnj;های کمی است که با استفاده از مدل  GCM انجام گرفت. به&zwnj;منظور اجرای اهداف در نظر گرفته شده، شامل: مدلسازی تغییر اقلیم  تالابهای آلاگل، آجیگل و آلماگل از آمار ایستگاه هواشناسی ایستگاه اینچهبرون که دارای آمار 20 ساله میانگین بارش و میانگین دما در فواصل سال&zwnj;های (2001-2020) در مقیاس ماهانه و سالانه استفاده &zwnj;شده است. در تحقیق حاضر، پیش&zwnj;بینی دادههای بارش و دما با استفاده از خروجی&zwnj;های مدل  HadCM3  انجام &zwnj;شده است. دادههای شبیهسازی شده میانگین بارندگی حاصل از مدل&zwnj;  Hadcm3 در LARS-WG تحت سناریو SRA1B  برای ریزمقیاس نمایی آماری دادههای مدل گردش عمومی جو و تولید داده مصنوعی برای دوره آتی با استفاده از سه سناریویB1، A2 و  AIB (به ترتیب خوشبینانه، بدبینانه و متوسط) تأیید شده توسط هیئت بينالدول تغییر اقلیم بین سالهای 2021 تا  2050 برﺁورد شده است. بدین منظور،  برای انتخاب بهترین روش درونیابی از شاخصهای آماری از قبیلRMSE ، ME و MSE استفاده شد. یکی از مهمترین راهبردهای موجود در زمینه وزندهی، تکنیک&zwnj;های کمی و ریاضی است. بر اساس نتایج تحقیق، آزمون&zwnj;های همگنی روند تطابق بسیار مناسبی با یکدیگر داشته&zwnj;اند. در مواقعی که آزمون روندیابی حاکی از روند معنی&zwnj;&zwnj;&zwnj;دار آماری در سری زمانی بوده، آزمون&zwnj;های همگنی نیز عدم همگن بودن آن سری را تأیید می&zwnj;کنند. سری&zwnj;های بارش در ایستگاه اینچه برون با روند کاهش تقریبی همراه بود. همچنین، دمای حداکثر و  حداقل روند افزایشی را نشان داد. مدلسازی سری&zwnj;های بارش در ایستگاه اینچهبرون با روند کاهش تقریبی همراه بوده و همچنین دمای حداکثر و دمای حداقل روند افزایشی را داد.

http://journal.eri.acecr.ir/ar/Article/Download/48398

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-30609162025112Investigation of nature conservation behaviors based on environmental literacy, cultural capital, and emotional stability, Case Study: University Students in Sardasht, Iranبررسی رفتارهای حفاظت از طبیعت باتوجه‌به سواد محیط زیستی، سرمایه فرهنگی، ثبات عاطفی، مطالعه موردی: دانشجویان شهر سردشت12914110.61186/jert.48855.9.16.129faمجیدپاتواستادیار پژوهش، بخش تحقیقات جنگل¬ها و مراتع، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان غربی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ارومیه، ایران 000000021895932x بهمن کرددانشیار گروه روانشناسی، واحد مهاباد، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایرانحسینعثمانیدانش‌آموخته کارشناسی ‌ارشد روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایرانشهلا مصطفی پوردانش‌آموخته کارشناسی ‌ارشد روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایران20241212Awareness of issues related to nature conservation can serve as a key factor in promoting pro-environmental behaviors. This study examines the role of environmental literacy as the main variable and its relationship with emotional stability, cultural capital, and environmental conservation behaviors among students of Islamic Azad University and Payame Noor University in Sardasht, West Azerbaijan Province. The research method is based on structural equation modeling (SEM) to analyze the relationships among the variables. The statistical population includes all students of the two universities in Sardasht, from which a sample of 357 students was selected using multi-stage random cluster sampling. The research instruments comprised standardized questionnaires on environmental literacy, cultural capital, emotional stability, and nature conservation behaviors, completed by the participants. Data analysis was conducted using SPSS and SmartPLS software. The findings indicate that citizens’ environmental behaviors are influenced by multiple factors, with educational level being one of the most significant. Accordingly, individuals with higher levels of cultural development demonstrate greater awareness and responsibility toward the environment. Additionally, environmental literacy acts as a mediating variable in the relationship between emotional stability, cultural capital, and environmental conservation behaviors. A significant correlation was found among these variables (p ≤ 0.01).آگاهی از مسائل مرتبط با حفاظت از طبیعت می&zwnj;تواند به&zwnj;عنوان عاملی کلیدی در ترویج رفتارهای مثبت محیط زیستی عمل کند. این پژوهش، به بررسی نقش سواد محیط زیستی به&zwnj;عنوان متغیر اصلی و ارتباط آن باثبات عاطفی، سرمایه فرهنگی و رفتارهای حفاظت از محیط&zwnj;زیست در میان دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی و دانشگاه پیام&zwnj;نور شهرستان سردشت در استان آذربایجان غربی پرداخته است. روش تحقیق حاضر مبتنی بر استفاده از معادلات ساختاری برای تحلیل روابط بین متغیرها بوده است. جامعه آماری این پژوهش، شامل کلیه دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی و دانشگاه پیام&zwnj;نور شهرستان سردشت بود که از میان آنها نمونه&zwnj;ای به حجم ۳۵۷ نفر با استفاده از روش نمونه&zwnj;برداری خوشه&zwnj;ای تصادفی چندمرحله&zwnj;ای انجام شد. ابزار پژوهش، شامل پرسش&zwnj;نامه&zwnj;های سواد محیط زیستی، سرمایه فرهنگی، ثبات عاطفی و رفتارهای حفاظت از طبیعت بود که توسط شرکت&zwnj;کنندگان تکمیل شد. برای تحلیل داده&zwnj;های حاصل از پرسش&zwnj;نامه&zwnj;ها و بررسی ابعاد و عوامل مدل پیشنهادی، از نرم&zwnj;افزارهای SPSS و Smart Pls استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داد که رفتارهای محیط زیستی شهروندان تحت&zwnj;تأثیر عوامل متعددی قرار می&zwnj;گیرد که یکی از مهم&zwnj;ترین آن&zwnj;ها سطح تحصیلات است. براین&zwnj;اساس، هرچه افراد یک جامعه از نظر فرهنگی رشدیافته&zwnj;تر باشند، میزان توجه و احساس مسئولیت آن&zwnj;ها نسبت به محیط&zwnj;زیست افزایش خواهد یافت. همچنین، سواد محیط زیستی به&zwnj;عنوان متغیر واسطه&zwnj;ای در رابطه بین ثبات عاطفی، سرمایه فرهنگی و رفتارهای حفاظت از محیط&zwnj;زیست عمل می&zwnj;کند. به&zwnj;علاوه، بین این متغیرها همبستگی معنی&zwnj;داری وجود داشت&zwnj;(P≤0.01).

http://journal.eri.acecr.ir/ar/Article/Download/48855

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-30609162025112Ecosystem resilience models: Comparison, evaluation, and environmental applicationsمروری بر مدل‌های تاب‌آوری اکوسیستم: مقایسه، ارزیابی و کاربردهای محیط ‌زیستی14315310.61186/jert.48693.9.16.143faمحمد جوادتجددکارشناس پژوهشی، گروه محیط زیست طبیعی، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی گیلان، رشت، ایران بهرام ملک محمدیملک محمدیدانشیار، گروه برنامه‌ریزی، مدیریت محیط زیست و HSE، دانشکده محیط زیست، دانشگاه تهرانمکرم روانبخش سنگجویی استادیار، گروه پژوهشی محیط زیست طبیعی، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی گیلان، رشت، ایران طوبیعابدی استادیار، گروه پژوهشی محیط زیست طبیعی، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی گیلان، رشت، ایران 20241126Ecosystem resilience is defined as the capacity of an ecosystem to resist and recover after natural or human-induced disturbances and threats. This paper compares and evaluates different ecosystem resilience models and examines their environmental applications. The models are categorized into four groups: theoretical, statistical, agent-based, and hybrid models. The performance and effectiveness of each model are assessed in response to various environmental changes and threats. Furthermore, the environmental applications of these models in conserving and managing natural resources, improving environmental quality, and promoting sustainable development are reviewed. This paper also explores the related concepts and their connection to resilience, elaborates on the concept of ecosystem services and its relationship with resilience, and analyzes the InVEST software along with a case study. Based on the comparisons, no single model can be considered the best under all circumstances. The selection of an appropriate model depends on the research objectives, the type of ecosystem under study, and the availability of data.تاب&zwnj;آوری اکوسیستم به عنوان قابلیت یک اکوسیستم برای مقاومت و بازیابی پس از تغییرات و تهدیدات طبیعی یا انسان ساخته شناخته می&zwnj;شود. این مقاله به مقایسه و ارزیابی مدل&zwnj;های تاب&zwnj;آوری اکوسیستم می&zwnj;پردازد و کاربردهای محیط زیستی آن&zwnj;ها را بررسی می&zwnj;کند. مدل&zwnj;ها شامل 4 دسته نظری، آماری، عامل مبنا و ترکیبی می&zwnj;باشد. سپس عملکرد و کارایی هر مدل در مواجهه با تغییرات مختلف محیطی و تهدیدات محیط زیستی مورد ارزیابی قرار می&zwnj;گیرد. در نهایت، کاربردهای زیست محیطی این مدل&zwnj;ها در حفظ و مدیریت منابع طبیعی، بهبود کیفیت محیط زیست و توسعه پایدار بررسی می&zwnj;شوند. در این مقاله مفاهیم و ارتباط آنها با تابآوری بررسی شده است؛ مفهوم خدمات اکوسیستمی و ارتباط آن با تابآوری تشریح شده است. همچنین، نرمافزار&zwnj;InVEST  و یک بررسی موردی مورد تحلیل قرار گرفته است. با توجه به مقایسه انجام شده، هیچ مدل واحدی به عنوان بهترین مدل برای تمامی شرایط قابل معرفی نیست و انتخاب مدل مناسب به اهداف پژوهش، نوع اکوسیستم مورد مطالعه و دسترسی به داده&zwnj;ها بستگی دارد.

http://journal.eri.acecr.ir/ar/Article/Download/48693

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-30609162025112Effect of kerosene use on carrot contamination with heavy metals in northern khuzestan provinceتأثیر مصرف نفت سفید برآلودگی هویچ به فلزات سنگین در شمال استان خوزستان15516710.61186/jert.48946.9.16.155faسید حسین محمودی نژاد دزفولیاستادیار بخش تحقیقات خاك و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزي و منابع طبیعی صفی‌آباد، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، دزفول، ایرانکبرا سادات هاشمی نسب زوارهاستادیار بخش تحقیقات شیمی و فیزیک خاک و فناوری کود، موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایرانحامدرضاییدانشیار بخش پایش و بهسازی منابع خاک و آب، موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران روح الهرضائی ارشدکارشناس بخش تحقیقات خاك و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزي و منابع طبیعی صفی‌آباد، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، دزفول، ایران20241222In some carrot farms in the north of Khuzestan Province, kerosene is used as an herbicide. To evaluate the effect of kerosene on the concentration of heavy metals in carrot plants, a study was conducted in 2021. Soil samples were taken from kerosene-sprayed fields at depths of 0–5 cm and 5–15 cm at two intervals: 10 days after spraying (approximately 30 days after planting) and at harvest time (about 120 days after planting). Concentrations of heavy metals including copper (Cu), zinc (Zn), cobalt (Co), arsenic (As), cadmium (Cd), lead (Pb), and nickel (Ni) were measured. The concentrations of Zn, Cu, Pb, and Cd in the aerial parts (at both 10 days after spraying and at harvest) and in the roots (at harvest) were also determined. Results showed that 10 days after kerosene application, the concentrations of Cu, Zn, Co, As, Cd, Pb, and Ni at a depth of 0–5 cm were 24.9, 36.3, 8.8, 8.4, 0.17, 2.1, and 52.2 mg/kg, respectively, and at 5–15 cm were 25.2, 35.8, 8.6, 7.3, 0.16, 2.2, and 52.2 mg/kg. At harvest, the concentrations at 0–5 cm were 26.4, 48.3, 10.9, 7.1, 0.21, 3.1, and 66.1 mg/kg, and at 5–15 cm were 28.5, 47.7, 11.6, 6.35, 0.22, 2.68, and 69.9 mg/kg. All values remained within permissible limits. Ten days after spraying, Zn and Cd concentrations in the aerial parts were 70.3 mg/kg and 61.5 µg/kg, respectively—14.65% and 18.7% above Iranian standards. In contrast, Cu (21.8 mg/kg) and Pb (42.1 µg/kg) were within acceptable limits. At harvest, concentrations of Cu, Zn, Pb, and Cd in the aerial parts were 13.1 mg/kg, 55.1 mg/kg, 41.6 µg/kg, and 13.1 µg/kg, respectively. In the roots, the values were 11.0 mg/kg, 31.0 mg/kg, 64.4 µg/kg, and 2.46 µg/kg, all within permissible limits. Overall, the findings indicated that kerosene application increased the concentration of some heavy metals in the aerial parts of the plant during early growth stages. However, by harvest time, all measured values were within acceptable safety thresholds. Considering the compliance with permissible limits of heavy metals in agricultural products in relation to public health (food safety), it is recommended that future studies use larger sample sizes for more accurate assessments.در برخی مزارع هویج شمال استان خوزستان از نفت سفید به عنوان علف&zwnj;کش استفاده می&zwnj;شود. به منظور ارزیابی اثر نفت سفید بر غلظت فلزات سنگین در گیاه هویج، پروژه&zwnj;ای در سال 1400 اجرا گردید. از خاک مزارع نفت پاشی شده از اعماق 5-0 و 15-5 سانتیمتری خاک در زمان&zwnj;های 10 روز پس از نفت پاشی (حدود 30 روز پس از کشت) و زمان برداشت (حدود 120 روز پس از کشت) نمونه&zwnj;برداری و غلظت فلزات سنگین شامل مس، روی، کبالت، ارسنیک، کادمیوم، سرب و نیکل اندازه&zwnj;گیری شد. تعیین غلظت روی ، مس، سرب، کادمیوم در اندام هوایی (در زمان&zwnj;های 10 روز پس از نفت پاشی و برداشت) و ریشه (زمان برداشت) در مزارع نفت&zwnj;پاشی شده انجام شد. نتایج بررسی غلظت عناصر مس، روی، کبالت، ارسنیک، کادمیوم، سرب و نیکل در خاک نشان داد که غلظت عناصر مذکور، 10 روز پس از نفت&zwnj;پاشی در عمق 5-0 سانتی&zwnj;متری خاک به ترتیب 9/24، 3/36، 8/8، 4/8، 17/0، 1/2 و 2/52 و در عمق 15-5 سانتی&zwnj;متری خاک 2/25، 8/35، 6/8، 3/7، 16/0، 2/2 و 2/52 و در زمان برداشت در عمق 5-0 سانتی&zwnj;متری خاک به ترتیب 4/26، 3/48، 9/10، 1/7، 21/0، 1/3 و 1/66  و در عمق 15-5 سانتی&zwnj;متری خاک 5/28، 7/47، 6/11، 35/6، 22/0، 68/2 و 9/69 میلی&zwnj;گرم بر کیلوگرم بودند که همگی در محدوده مجاز قرار داشتند. در زمان&zwnj; 10روز پس از نفت&zwnj;پاشی در اندام هوایی غلظت روی و کادمیوم به ترتیب 3/70 میلی&zwnj;گرم بر کیلوگرم و 5/61 میکرو گرم بر کیلوگرم بودند که به ترتیب 65/14 و 7/18 درصد بیشتر از حد استاندارد ایران بودند در حالی&zwnj;که در مورد مس " 8/21 میلی&zwnj;گرم بر کیلوگرم" و سرب " 1/42 میکرو&zwnj;گرم بر کیلوگرم" بودند که هر دو در محدوده مجاز قرار داشتند. همچنین در زمان برداشت غلظت عناصر مس، روی، سرب و کادمیوم در اندام هوایی به ترتیب 1/13 و 1/55 میلی&zwnj;گرم بر کیلوگرم و  6/41 و 1/13  میکرو گرم بر کیلوگرم و در ریشه 11 و 31 میلی&zwnj;گرم بر کیلوگرم و 4/64 و 46/2 میکروگرم بر کیلوگرم بودند که همگی در محدوده مجاز قرار داشتند. بطور کلی نتایج این تحقیق نشان داد که نفت سفید باعث افزایش برخی عناصر سنگین در اندام هوایی گردید. البته با توجه به رعایت حد مجاز عناصر سنگین در محصولات کشاورزی در بحث سلامت جامعه و جهت نتیجهگیری دقیقتر توصیه میشود آزمایش با تعداد نمونه&zwnj;های بیشتر انجام شود.

http://journal.eri.acecr.ir/ar/Article/Download/48946

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش و فناوری محیط زیست2676-30609162025112Techno-Economic Evaluation of Solar Photovoltaic Power Plants in Gilan Provinceارزیابی فنی-اقتصادی نیروگاه های فتوولتائیک خورشیدی در استان گیلان18720410.61186/jert.49655.9.16.187faمیر حامدحاکم زادهکارشناس، گروه مطالعات انرژی، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایران0000-0003-4256-7294شهرامشریفیاستادیار، گروه مطالعات ناحیه ای، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایران0000-0002-2663-9377هانیهمیربلوکیپژوهشگر گروه مهندسی محیط زیست، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، ایران0000000245387857طوبیعابدیاستادیار، گروه محیط زیست طبیعی، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی گیلان، رشت، ایران0000-0002-3579-4520شمیممقدمی خمامیگروه پایش منابع آب، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، گیلان، ایران سید جوادموسویاستادیار، گروه مهندسی محیط زیست، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، رشت، گیلان، ایران0000-0003-0032-71022025310The increasing demand for energy, the necessity to reduce dependence on fossil fuels, and the global shift toward renewable energy sources have made the construction of solar photovoltaic power plants as a significant option in Gilan Province. However, a comprehensive techno-economic evaluation of solar photovoltaic power plants had not previously been conducted in this region, where solar radiation is limited for a large portion of the year due to climatic conditions. This study aims to assess the feasibility of ensuring a sustainable energy supply, reducing environmental impacts, and evaluating the costs and profitability of these projects by conducting a techno-economic analysis of solar photovoltaic power plants in Gilan Province. To simulate the performance of these power plants, the study used the PVsyst software along with meteorological data from NASA's climate database. The results of the study show that, due to favorable climatic conditions, particularly solar radiation levels, the performance of solar power plants in the cities of Rudbar and Talesh is very promising. This leads to a quicker payback period and greater profitability for solar photovoltaic systems in these areas. However, in most parts of Gilan Province, the potential for solar energy production is constrained by relatively low solar radiation, widespread cloud cover, and humid, rainy weather conditions. Furthermore, the findings suggest that directly using the generated electricity in industries, rather than selling it to the grid, is a much more cost-effective option. This approach not only reduces production costs but also strengthens the incentive for investment in this sector.افزایش تقاضای انرژی، نیاز به کاهش وابستگی به سوخت&zwnj;های فسیلی و حرکت به&zwnj;سوی منابع انرژی تجدیدپذیر، احداث نیروگاه&zwnj;های فتوولتائیک خورشیدی را به گزینه&zwnj;ای قابل&zwnj;توجه در استان گیلان تبدیل کرده است. این در حالی است که تاکنون ارزیابی فنی-اقتصادی جامع برای احداث نیروگاه&zwnj;های فتوولتائیک خورشیدی، با توجه به میزان تابش خورشیدی که به&zwnj;دلیل شرایط اقلیمی در بخش عمده&zwnj;ای از سال محدود است، در این منطقه انجام نشده بود. این پژوهش با هدف امکان&zwnj;سنجی تأمین انرژی پایدار، کاهش اثرات محیط زیستی و بررسی هزینه&zwnj;ها و سودآوری پروژه، به ارزیابی فنی-اقتصادی نیروگاه&zwnj;های فتوولتائیک خورشیدی در استان گیلان می&zwnj;پردازد. برای شبیه&zwnj;سازی عملکرد این نیروگاه&zwnj;ها، از داده&zwnj;های آب&zwnj;وهوایی پایگاه اقلیمی ناسا و نرم&zwnj;افزار PVsyst استفاده شده است. نتایج پژوهش نشان می&zwnj;دهد که به&zwnj;دلیل شرایط اقلیمی، به&zwnj;ویژه میزان تابش خورشیدی، عملکرد نیروگاه&zwnj;های خورشیدی در شهرهای رودبار و تالش بسیار مطلوب است. این وضعیت منجر به بازگشت سریع&zwnj;تر سرمایه و افزایش سودآوری سیستم&zwnj;های فتوولتائیک خورشیدی در این مناطق می&zwnj;شود. با این وجود، در اکثر نقاط استان گیلان، پتانسیل تولید انرژی خورشیدی به&zwnj;دلیل تابش نسبتاً کم، پوشش ابری گسترده و شرایط جوی مرطوب و بارانی، محدود است. علاوه بر این، یافته&zwnj;ها حاکی از آن است که استفاده مستقیم از برق تولیدی در صنایع، به&zwnj;جای فروش آن به شبکه، گزینه&zwnj;ای به&zwnj;مراتب مقرون&zwnj;به&zwnj;صرفه&zwnj;تر است. این رویکرد نه&zwnj;تنها هزینه&zwnj;های تولید را کاهش می&zwnj;دهد، بلکه انگیزه سرمایه&zwnj;گذاری در این حوزه را نیز تقویت می&zwnj;کند.

http://journal.eri.acecr.ir/ar/Article/Download/49655