مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری فصلنامه فناوری اطلاعات و ارتباطات ایران 2717-0411 17 65 2025 10 17 Computational Models of Opinion Formation in Social Networks and Their Dimensions مدل های محاسباتی برای شکل‌گیری عقیده در شبکه‌های اجتماعی و ابعاد آنها fa علیرضا منصوری دانشگاه صنعتی شریف، دانشگاه تهران 2025 3 25 <p style="text-align: left;">Opinion formation is a propagation process in social networks, examining the dynamics of people's opinion dynamics under the influence of others. Several computational opinion formation models have been proposed to study the dynamics of opinion and the process of creating situations such as consensus, bipolarity/multi-polarization, or the diversity of opinions in a society. Due to the growing trend of online social networks and considering the speed and convenience of producing and publishing content in these networks, an appropriate opinion formation model should be used in related studies. This study surveys the major opinion formation models and introduces a set of dimensions distinguishing opinion formation models. These dimensions are comprised of 1) opinion space, 2) discrete/continuous time, 3) interaction network, 4) interaction limitation, 5) degree of influence, 6) time dependency, and 7) linearity of model. Moreover, some conditions could be considered on the models that affect opinion formation model, including 1) homogeneity/heterogeneity of interacting people, 2) the number of dimensions of opinion space, 3) first impression, and 4) deterministic/noisy modeling. The results of this study help the researchers in the field of opinion formation to choose the appropriate opinion formation model according to the conditions and characteristics of the subject under investigation, and even to expand opinion formation models, if necessary.</p> <p><span style="font-family: tahoma, arial, helvetica, sans-serif;">شکل&zwnj;گیری عقیده در شبکه&zwnj;های اجتماعی به بررسی پویایی تغییر عقیدة افراد تحت تأثیر سایرین و در نتیجه تغییر عقیده در کل جامعه می&zwnj;پردازد. شکل&zwnj;گیری عقیده از مباحث علوم اجتماعی است، اما برخی مدل&zwnj;های محاسباتی برای آن ارائه شده&zwnj;اند که بررسی پویایی عقیده و نحوة ایجاد وضعیت&zwnj;هایی مانند اجماع، دوقطبی/چندقطبی شدن، و یا اختلاف عقاید افراد جامعه در شرایط مختلف را با روش&zwnj;های محاسباتی توجیه نمایند. با روند روبه&zwnj;رشد شبکه&zwnj;های اجتماعی برخط و با توجه به سرعت و سهولت تولید و انتشار محتوا در این شبکه&zwnj;ها، انتخاب و استفاده از مدل شکل&zwnj;گیری عقیدة مناسب از اهمیت زیادی برخوردار است. در این پژوهش ضمن مرور مدل&zwnj;های شکل&zwnj;گیری عقیده، ابعاد مختلفی که این مدل&zwnj;ها را نسبت به یکدیگر متمایز می&zwnj;کنند، استخراج شده و بر اساس این ابعاد، جایگاه مدل&zwnj;های شکل&zwnj;گیری عقیده نیز مشخص شده است. این ابعاد عبارتند از: 1) فضای عقیده، 2)گسسته/پیوسته بودن زمان 3) شبکة تعامل، 4) محدودیت تعامل، 5) میزان تأثیر، 6) وابستگی به زمان و 7) خطی/غیرخطی بودن. به&zwnj;علاوه، شرایطی را در مدل&zwnj;های شکل&zwnj;گیری عقیده می توان در نظر گرفته که روی پویایی و نتیجه تأثیرگذار است، شامل 1) همگونی/ناهمگونی جامعه، 2) تعداد ابعاد فضای عقیده، 3) تصور اولیة جامعه، 4) قطعی یا نویزی بودن مدل. نتایج این پژوهش به پژوهشگران حوزة شکل&zwnj;گیری عقیده کمک می&zwnj;کند مدل شکل&zwnj;گیری عقیدة مناسب با توجه به شرایط و ویژگی&zwnj;های موضوع مورد بررسی انتخاب کنند و حتی در صورتی که نیاز به گسترش مدل&zwnj;های شکل&zwnj;گیری عقیده است، چه ابعاد و ویژگی&zwnj;هایی را مد نظر قرار دهند.</span></p> http://jour.aicti.ir/fa/Article/Download/49814