مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری راهبرد توسعه 1735-2460 21 83 2025 12 9 Designing and explaining a sustainable entrepreneurship model in Iranian knowledge-based companies طراحی و تبیین مدل کارآفرینی پایدار در شرکت‌های دانش‌بنیان ایران 8 39 fa رضا رجبی دانشگاه بین المللی امام رضا(ع) مرتضی رجوعی دانشگاه بین المللی امام رضا (ع) سیدمرتضی غیور باغبانی دانشگاه بین المللی امام رضا (ع) 2025 6 1 <p>In today&rsquo;s complex and fast-paced world, where competition in economic, technological, and social arenas is intensifying, sustainable entrepreneurship emerges as an innovative and transformative approach that plays a vital role in balancing economic objectives, social responsibilities, and environmental requirements. This form of entrepreneurship not only creates economic value and profitability for stakeholders but also contributes to improving the quality of life in communities and mitigating the negative impacts of human activities on the environment. In this context, knowledge-based companies, as the driving engines of innovation and technological development, possess significant potential to implement the principles of sustainable entrepreneurship within a knowledge-driven economy. Accordingly, the present study aims to design and explain a model of sustainable entrepreneurship in Iranian knowledge-based companies using the Grounded Theory approach.Adopting a qualitative research methodology and following the Strauss and Corbin (1998) grounded theory approach, this study explores the various dimensions of sustainable entrepreneurship in these companies. The research process began with a systematic review of 276 articles, from which 97 relevant studies were selected for detailed analysis. In addition, semi-structured interviews were conducted with company managers, policymakers, university professors, and managers of science and technology parks. The data were analyzed through three-stage coding (open, axial, and selective).The findings indicate that sustainable entrepreneurship is influenced by causal factors such as individual and entrepreneurial characteristics; contextual factors including market dynamics, government policies, and culture; and intervening factors such as management practices, financial and human resources, and technology. Strategies such as innovation, human resource development, and value creation lead to outcomes including sustainable growth, job creation, and competitive advantage. Ultimately, the study concludes that achieving sustainable entrepreneurship requires the effective integration of individual, organizational, and institutional factors, along with appropriate government support and policy-making.</p> <p>در دنیای پیچیده و پرشتاب امروز که رقابت در عرصه&zwnj;های اقتصادی، فناورانه و اجتماعی روزبه&zwnj;روز شدت می&zwnj;یابد، کارآفرینی پایدار به&zwnj;عنوان رویکردی نوین و تحول&zwnj;آفرین، نقش مهمی در ایجاد تعادل میان اهداف اقتصادی، مسئولیت&zwnj;های اجتماعی و الزامات زیست&zwnj;محیطی ایفا می&zwnj;کند. این نوع از کارآفرینی، علاوه بر خلق ارزش اقتصادی و سودآوری برای ذی&zwnj;نفعان، به بهبود کیفیت زندگی جوامع و کاهش آثار منفی فعالیت&zwnj;های انسانی بر محیط&zwnj;زیست نیز توجه دارد. در این میان، شرکت&zwnj;های دانش&zwnj;بنیان به&zwnj;عنوان موتور محرک نوآوری و توسعه فناوری، از ظرفیت بالایی برای پیاده&zwnj;سازی اصول کارآفرینی پایدار در بستر اقتصاد دانش&zwnj;محور برخوردارند. بر این اساس، هدف مقاله حاضر طراحی و تبیین مدل کارآفرینی پایدار در شرکت&zwnj;های دانش&zwnj;بنیان ایران با استفاده از روش نظریه داده&zwnj;بنیاد است. پژوهش حاضر با بهره&zwnj;گیری از رویکرد کیفی و روش نظریه داده&zwnj;بنیاد اشتراوس و کوربین (1998)، به شناسایی ابعاد مختلف کارآفرینی پایدار در این شرکت&zwnj;ها پرداخته است. فرایند تحقیق با بررسی نظام&zwnj;مند ۲۷۶ مقاله آغاز و پس از تحلیل نهایی ۹۷ مقاله منتخب، همچنین انجام مصاحبه&zwnj;های نیمه&zwnj;ساختاریافته با مدیران شرکت&zwnj;ها، سیاست&zwnj;گذاران، اساتید دانشگاه و مدیران پارک&zwnj;های علم و فناوری، از طریق کدگذاری سه&zwnj;مرحله&zwnj;ای تحلیل شده است. یافته&zwnj;ها نشان می&zwnj;دهد که کارآفرینی پایدار تحت تأثیر عوامل علّی مانند ویژگی&zwnj;های فردی و کارآفرینانه، عوامل زمینه&zwnj;ای چون بازار، سیاست&zwnj;های دولتی و فرهنگ، و عوامل مداخله&zwnj;گر نظیر مدیریت، منابع مالی و انسانی و فناوری قرار دارد. راهبردهایی نظیر نوآوری، توسعه منابع انسانی و ارزش&zwnj;آفرینی نیز منجر به پیامدهایی از جمله رشد پایدار، اشتغال&zwnj;زایی و ایجاد مزیت رقابتی می&zwnj;شود. در نهایت، نتیجه&zwnj;گیری پژوهش بیانگر آن است که تحقق کارآفرینی پایدار نیازمند ترکیب مؤثر عوامل فردی، سازمانی و نهادی، در کنار حمایت&zwnj;های دولتی و سیاست&zwnj;گذاری مناسب است.</p> http://rahbord-mag.ir/fa/Article/Download/52401