لیست مقالات موضوع ارزیابی اثرات زیست محیطی


    • دسترسی آزاد مقاله

      1 - مروري بر ارزیابی و مديريت ریسک اکولوژیک گیاهان مهاجم
      ساجده مدنی مکرم  روانبخش سنگجویی مریم پناهنده
      امروزه با توجه به افزایش فعالیت هاي بشر، تاثیرات مخرب آن بر محیط زیست به منطقه خاصی از جهان محدود نمی شود. از جمله این تاثیرگذاري هاي ویرانگر ورود گونه هاي گیاهی غیربومی به نقاط مختلف جهان بوده است که در طول 200 سال اخیر با گسترش کشاورزي، افزایش مبادله‌هاي کالا، افزایش چکیده کامل
      امروزه با توجه به افزایش فعالیت هاي بشر، تاثیرات مخرب آن بر محیط زیست به منطقه خاصی از جهان محدود نمی شود. از جمله این تاثیرگذاري هاي ویرانگر ورود گونه هاي گیاهی غیربومی به نقاط مختلف جهان بوده است که در طول 200 سال اخیر با گسترش کشاورزي، افزایش مبادله‌هاي کالا، افزایش فعالیت هاي بشر و همچنین ویرانگري روزافزون محیط زیست، روند افزایشی داشته است. گرچه تنها شمار محدودي از گونه هاي غیربومی می‌توانند به گونه مهاجم تبدیل شوند ولی تاثیرات منفی این گونه ها بر جامعه هاي طبیعی و زراعی، سلامت انسان و دام و تغییر ویژگی هاي اکوسیستم چنان زیاد است که روند تحقیقات در این رابطه پیوسته در حال گسترش است. يکی از این آسیب ها که بویژه در سال های اخیر مورد توجه بسیاری قرار گرفته است، مسئله ورود گونه‌های گياهي غیربومی (مهاجم) به اکوسیستم‌های طبیعی می باشد، البته تمام گونه‌های غیربومی زیان‌بار نیستند. گاهی گونه‌های غیربومی به خوبی جذب اکوسیستم شده و موقعیتی مثل گونه‌های بومی پیدا می‌کنند. اما گونه هاي مهاجم گونه هايي هستند كه بومي اكوسيستم نيستند و ورود آنها باعث وارد آمدن ضررهاي اقتصادي، محيط زيستي و يا ضررهاي مربوط به سلامت انسان مي شود. در این مطالعه به ارزیابی ریسک اکولوژیک گیاهان مهاجم پرداخته و راهكارهاي مناسب براي كنترل ورود و كاهش ريسك ارائه خواهد شد. پرونده مقاله
    • دسترسی آزاد مقاله

      2 - ارزیابی ریسک محیط زیستی احداث اسکله بندر کاسپین منطقه آزاد انزلی با استفاده از تلفیق روش‌های AHP، TOPSIS
      شمیم مقدمی نیلوفر  عابدین زاده مریم  حقیقی خمامی
      ارزﯾﺎﺑﯽ رﯾﺴﮏ زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﮔـﺎﻣﯽ ﻓﺮاﺗـﺮ از ارزﯾﺎﺑﯽ ﺑﻮده و در آن ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺑﺮرﺳﯽ و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺟﻨﺒﻪﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ رﯾﺴﮏ، ﺿـﻤﻦ ﺷـﻨﺎﺧﺖ ﮐﺎﻣـﻞ از ﻣﺤـﯿﻂ زﯾﺴـﺖ ﻣﻨﻄﻘﮥ ﺗﺤﺖ اﺛﺮ، ﻣﯿﺰان ﺣﺴﺎﺳﯿﺖ ﻣﺤـﯿﻂ زﯾﺴـﺖ ﻣﺘـﺄﺛﺮ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ارزشﻫﺎي ﺧﺎص زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄـﯽ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻧﯿـﺰ در ﺗﺠﺰﯾﻪ و ﺗﺤﻠﯿﻞ و ارزﯾﺎﺑﯽ رﯾﺴـﮏ ﻣﻨﻄﻘـﻪ در چکیده کامل
      ارزﯾﺎﺑﯽ رﯾﺴﮏ زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﮔـﺎﻣﯽ ﻓﺮاﺗـﺮ از ارزﯾﺎﺑﯽ ﺑﻮده و در آن ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺑﺮرﺳﯽ و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺟﻨﺒﻪﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ رﯾﺴﮏ، ﺿـﻤﻦ ﺷـﻨﺎﺧﺖ ﮐﺎﻣـﻞ از ﻣﺤـﯿﻂ زﯾﺴـﺖ ﻣﻨﻄﻘﮥ ﺗﺤﺖ اﺛﺮ، ﻣﯿﺰان ﺣﺴﺎﺳﯿﺖ ﻣﺤـﯿﻂ زﯾﺴـﺖ ﻣﺘـﺄﺛﺮ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ارزشﻫﺎي ﺧﺎص زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄـﯽ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻧﯿـﺰ در ﺗﺠﺰﯾﻪ و ﺗﺤﻠﯿﻞ و ارزﯾﺎﺑﯽ رﯾﺴـﮏ ﻣﻨﻄﻘـﻪ در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘـﻪ ﻣﯽﺷﻮد. جهت انجام این مطالعه ابتدا با استفاده از بازدید میدانی فعالیت‌هایی که منجر به بروز ریسک در عملیات ساخت اسکله بندر کاسپین شده‌، شناسایی و بهمنظور استخراج ریسک‌های حایز اهمیت از پرسشنامه متخصصان (دلفی) استفاده گردید. درنهایت از بین ریسک‌های شناسایی شده 10 ریسک محیط زیستی جهت الویت‌بندی انتخاب گردید. پس از شناسایی ریسک‌ها شاخصهای احتمال وقوع، شدت ریسک و حساسیت محیط پذیرنده به‌عنوان معیارهای الویت‌بندی ریسک انتخاب گردید. جهت تعیین احتمال وقوع ریسک از روش تجزیه و تحلیل سلسله مراتبی و نرم‌افزار 2000 ‌‌ECPRO، جهت تعیین نمرات شدت ریسک از راهنماهای روش تحلیل مقدماتی خطرات و جهت تعیین مقادیر مربوط به حساسیت از متون رفرنس استفاده گردید. پس از تعیین شاخصها از نرم‌افزار تاپسیس جهت الویتبندی ریسک‌ها استفاده گردید. نتایج الویتبندی ریسکهای مورد مطالعه نشان داد بیشترین میزان ریسک مربوط به افزایش کدورت، تغییر شکل بستر وآلودگی آب به ترتیب با اوزان 938/0، 898/0 و 662/0 ناشی از مهمترین فعالیت‌های آمادهسازی اسکله شامل عملیات لایروبی و حفاری بستر دریا میباشد که میتواند اختلاط و آشفتگی بستر، معلق شدن رسوبات و در پی آن کاهش نور و مرگ و میر موجودات در کوتاه مدت و تغییر باتیمتری بستر دریا، فرسایش ساحل، نفوذ شوری و تغییر ذخایر شیلاتی در دراز مدت را ایجاد کند. پرونده مقاله
    • دسترسی آزاد مقاله

      3 - ارزیابی اثرات محیط زیستی احداث کارخانه فولاد
      هانیه میربلوکی نیلوفر  عابدین زاده فاطمه قنبری
      امروزه تولید و مصرف فولاد به عنوان یک معیار مهم برای سنجش میزان توسعه صنعتی کشورها بکار گرفته می‌شود. در کشورهای در حال توسعه، به دلیل نیاز به سرمایه گذاری در امور عمرانی و زیرساخت‌های اقتصادی، سیاستگذاری تولید فولاد در جهت تولید انواع فولاد ساختمانی می‌باشد. در این راس چکیده کامل
      امروزه تولید و مصرف فولاد به عنوان یک معیار مهم برای سنجش میزان توسعه صنعتی کشورها بکار گرفته می‌شود. در کشورهای در حال توسعه، به دلیل نیاز به سرمایه گذاری در امور عمرانی و زیرساخت‌های اقتصادی، سیاستگذاری تولید فولاد در جهت تولید انواع فولاد ساختمانی می‌باشد. در این راستا، هدف اصلی از احداث کارخانه فولاد مورد بررسی، اشتغال‌زایی در منطقه، کاهش واردات و کمک به توسعه اقتصادی کشور از طریق تولید شمش کربنی با فناوری کوره قوس الکتریکی می¬باشد. پس از تعیین محدوده بلافصل و محدوده مطالعاتی مستقیم طرح، آلاینده های مهم ناشی از اجرای طرح در مرحله ساختمانی و بهره برداری مورد بررسی قرار گرفت و اقدامات اصلاحی برای کاهش اثرات ناشی از آلاینده ها لحاظ گردید. در این تحقیق، جهت ارزیابی اثرات محیط زیستی طرح احداث کارخانه فولاد، از روش ماتریس سریع استفاده شد که بر اساس نتایج، از 96 اثر شناسایی شده، 1/55 درصد اثرات منفی و 9/44 درصد مثبت اعلام گردید که در صورت رعایت اقدامات اصلاحی قبل و بعد از اجرای طرح، اثرات منفی آن به حداقل خواهد رسید. همچنین، پیشنهاد می گردد بعد از اجرای طرح، هر سه ماه یکبار جهت کنترل خروجی¬های کارخانه نسبت به پایش دوره ای آلاینده¬ها اقدام گردد. پرونده مقاله
    • دسترسی آزاد مقاله

      4 - ارزیابی فنی و زیست محیطی تولید بیوگاز از بقایای کشاورزی (کلش برنج)
      مهسا خدابخشی پور محسن محمدی گلنگش محسن خدابخشی پور
      انرژی مصرفی در جهان به سرعت در حال افزایش است و انتظار می‌رود که منابع انرژی غیرقابل تجدید در آینده به پایان برسد. بنابراین، روش‌های نوین تولید انرژی در سراسر جهان متداول شده است. بیوگاز یکی از انرژیهای جدید و پاک است که از تخمیر بی‌هوازی زیست توده تولید می‌شود. استان چکیده کامل
      انرژی مصرفی در جهان به سرعت در حال افزایش است و انتظار می‌رود که منابع انرژی غیرقابل تجدید در آینده به پایان برسد. بنابراین، روش‌های نوین تولید انرژی در سراسر جهان متداول شده است. بیوگاز یکی از انرژیهای جدید و پاک است که از تخمیر بی‌هوازی زیست توده تولید می‌شود. استان گیلان با 238000 هکتار سطح زیر کشت برنج، پتانسیل قابل ملاحظهای برای تولید بیوگاز از بقایای آلی را دارا می‌باشد. بر این اساس این تحقیق به منظور بررسی تولید بیوگاز از ترکیب کاه و کلش برنج و فضولات دامی به ترتیب با نسبت‌های (100-0)، (95-5)، (90-10)، (85-15)، (80-20) در سه تکرار انجام شد. آزمایش در دمای مزوفیلیک با روش هضم بیهوازی درون بطری‌های 5/1 لیتری اجرا شد. ارزیابی اقتصادی و زیست محیطی بهمنظور جایگزینی بیوگاز تولیدی در این فرایند با سوخت فسیلی در روستای پونل استان گیلان انجام شد. نتایج نشان داد نسبت 10 درصد کلش بیشترین راندمان تولید بیوگاز را داشته و با جایگزینی بیوگاز 21 درصد در مصرف سوخت فسیلی صرفهجویی خواهد شد. همچنین از انتشار مقدار 14/328 کیلوگرم گاز CO2 در سال به اتمسفر جلوگیری خواهد شد. پرونده مقاله
    • دسترسی آزاد مقاله

      5 - ارزیابی و تحلیل اثرات محیط‌زیستی خیابان‌های شهری با استفاده از مدل تصمیم‌گیری چندمعیاره، مطالعه موردی: خیابان 58 متری اراک
      مریم حسینخانی امیر انصاری امیر هدایتی آقمشهدی
      هدف از این تحقیق ارزیابی و برنامه ریزی خیابان های شهری شهر اراک است. در این پژوهش ارزیابی اثرات محیط زیستی با استفاده از سه روش ماتریس سریع، تاپسیس فازی و ANP که هر دو از روش‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره هستند انجام شد. فرآیند طی شده شامل: تعیین شاخص‌ها (با استفاده از مطالع چکیده کامل
      هدف از این تحقیق ارزیابی و برنامه ریزی خیابان های شهری شهر اراک است. در این پژوهش ارزیابی اثرات محیط زیستی با استفاده از سه روش ماتریس سریع، تاپسیس فازی و ANP که هر دو از روش‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره هستند انجام شد. فرآیند طی شده شامل: تعیین شاخص‌ها (با استفاده از مطالعات کتابخانه‌ای)، تعیین محدوده، معرفی گزینه ها، مطالعات وضعیت پایه محیط زیست، تعیین و پیش بینی اثرات، ارزیابی اثرات با سه روش یاد شده و تهیه گزارش است. در ادامه وضعیت موجود عوامل محیط زیست بررسی شد. سپس به‌وسیله چک لیست مهمترین عواملی که در صورت احداث خیابان 58 متری تحت تأثیر قرار می گیرند، شناسایی شدند و به‌عنوان معیار در ارزیابی اثرات خیابان انتخاب شدند. سپس با استفاده از سه روش ارزیابی سریع، تاپسیس فازی و ANP، به طور جداگانه ارزیابی اثرات محیط زیست انجام شد. در روش ماتریس سریع با توجه به اینکه تعداد اثرات منفی بیشتر از اثرات مثبت بود به اجرای پروژه رأی منفی داده شد. هر دو روش تاپسیس فازی و ANP، گزینه عدم اجرا بیشترین وزن و اولویت را به خود اختصاص داده است. اما در این میان روش ANP به دلیل توانایی در ایجاد یک شبکه با روابط متقابل بین معیارها و گزینه‌ها را در سطوح و جهات مختلف به عنوان روش مناسب برای ارزیابی اثرات محیط زیستی پروژه های مختلف معرفی شد. پرونده مقاله
    • دسترسی آزاد مقاله

      6 - بررسی اثرات زيست محيطي توليد پسته با روش ارزيابي چرخه حيات، مطالعه موردي: شهرستان رفسنجان
      مریم رجایی محمد رضا علمی مهین ملکیان
      روش ارزيابي چرخه حيات رویکردی مورد قبول براي ارزيابي اثرات زيست محيطي سراسر چرخه حيات يك محصول می باشد كه براساس دو مؤلفه ميزان مصرف منابع و انتشار آلاينده ها به محيط زيست محاسبه مي‌شود. در این مطالعه، ارزیابی اثرات زیست محیطی تولید پسته از ابتدای کاشت تا درب مزرعه با ا چکیده کامل
      روش ارزيابي چرخه حيات رویکردی مورد قبول براي ارزيابي اثرات زيست محيطي سراسر چرخه حيات يك محصول می باشد كه براساس دو مؤلفه ميزان مصرف منابع و انتشار آلاينده ها به محيط زيست محاسبه مي‌شود. در این مطالعه، ارزیابی اثرات زیست محیطی تولید پسته از ابتدای کاشت تا درب مزرعه با استفاده از روش ارزیابی چرخه حیات (LCA) در شهرستان رفسنجان برآورد شد. اطلاعات اولیه به روش پرسشنامه و مصاحبه با کشاورزان منطقه جمع‌آوری شد. داده‌های جمع‌آوری شده با استفاده از پایگاه داده‌ای Ecoinvent®3.0 و نرم‌افزار Simapro8.0.4.30 تجزیه و تحلیل شد. مرز سیستم، مزرعه و واحد کاری در این مطالعه یک تن پسته در نظر گرفته شد. نتایج این مطالعه نشان داد که استفاده از دیزل و الکتریسیته به عنوان منابع انرژی منجر به انتشار CO2، NOx ، SOx و فلزات سنگین به محیط می‌شود. تجزیه و تحلیل داده‌های پسته نشان داد که انتشار ناشی از کودها در طبقات، بیشترین نقش را در کاهش منبع، گرم شدن جهانی، سمیت برای انسان، سمیت برای آبزیان دریایی و فتواکسیداسیون شیمیایی داشت. انتشار ناشی از مصرف سوخت‌ها بیشترین اثر را در تخریب لایه ازون داشتند. پرونده مقاله
    • دسترسی آزاد مقاله

      7 - اثرات سطوح مختلف گیاه زنیان (Trachyspermum ammi)، به¬عنوان جایگزین آنتی¬بیوتیک، بر عملکرد رشد، خصوصیات لاشه و برخی فراسنجه¬های خونی جوجه¬های گوشتی
      علی  ریعان محصصی حسن  درمانی کوهی رضا ناصری هرسینی حامد  کیومرثی
      هدف از انجام این آزمایش ارزیابی اثرات سطوح مختلف بخش¬های هوایی دانه¬های گیاه زنیان (Trachyspermum ammi) بر عملکرد و خصوصیات لاشه جوجه¬های گوشتی بود. در این آزمایش از 160 قطعه جوجه یک روزه سویه راس 308 در یک طرح کاملاً تصادفی در4 تیمار و 4 تکرار و در هر تکرار 10 پرنده به چکیده کامل
      هدف از انجام این آزمایش ارزیابی اثرات سطوح مختلف بخش¬های هوایی دانه¬های گیاه زنیان (Trachyspermum ammi) بر عملکرد و خصوصیات لاشه جوجه¬های گوشتی بود. در این آزمایش از 160 قطعه جوجه یک روزه سویه راس 308 در یک طرح کاملاً تصادفی در4 تیمار و 4 تکرار و در هر تکرار 10 پرنده به مدت 42 روز استفاده شد. تیمارهای آزمایشی عبارت بودند از: 1) تیمار شاهد (جیره پایه بدون افزودنی)، 2) جیره پایه + 2/0 درصد پودر زنیان، 3) جیره پایه + 4/0 درصد پودر زنیان و 4) جیره پایه + 6/0 درصد پودر زنیان. نتایج به دست آمده نشان دادند که تأثیر سطوح 2/0 و 4/0 درصد در انتهای دوره آزمایش روی میانگین افزایش وزن، مصرف خوراک و بازده خوراک در مقایسه با شاهد از نظر آماری غیر معنی¬دار بود. همچنین اثر گیاه دارویی زنیان روی خصوصیات لاشه جوجه¬ها، به استثنای وزن نسبی لاشه، غیرمعنی¬دار بود. برای فراسنجه¬های خونی نیز اثرات مربوط به گیاهان دارویی در غالب موارد غیرمعنی¬دار بود. در مقابل، غلظت LDL و کلسترول پلاسما با افزایش سطح مصرف پودر زنیان به طور معنی¬داری کاهش یافت. با توجه به نتایج به دست آمده، مبنی بر حفظ عملکرد پرنده در سطوح مشابه گروه شاهد و از سوی دیگر بهبود الگوی متابولیت¬های لیپیدی خون، می¬توان بیان داشت دانه زنیان می¬تواند جایگزین مناسبی برای آنتی¬بیوتیک¬های محرک رشد در راستای بهبود سلامت و برطرف کننده مشکلات زیست محیطی در این زمینه باشد. پرونده مقاله
    • دسترسی آزاد مقاله

      8 - امکان سنجی افزایش ماندگاری مرغ بسته بندی شده با پد سلولزی و عصاره لیمو و تاثیرات محیط زیستی آن
      حامد  کیومرثی اعظم  بارانی بیرانوند حامد  غفوری اسکویی1
      آلودگی محیط زیست ناشی از خروج خونابه مرغ بسته‌بندی شده یکی از بزرگترین مشکلات در عرصه تولید و توزیع این محصولات به حساب می‌آید. اثر عصاره لیمو و پد سلولزی بر برخی خصوصیات شیمیایی، میکروبی و ظاهری گوشت بسته‌بندی شده ران مرغ مورد مطالعه قرار گرفت. همچنین، بدلیل اینکه در ص چکیده کامل
      آلودگی محیط زیست ناشی از خروج خونابه مرغ بسته‌بندی شده یکی از بزرگترین مشکلات در عرصه تولید و توزیع این محصولات به حساب می‌آید. اثر عصاره لیمو و پد سلولزی بر برخی خصوصیات شیمیایی، میکروبی و ظاهری گوشت بسته‌بندی شده ران مرغ مورد مطالعه قرار گرفت. همچنین، بدلیل اینکه در صورت جلوگیری از رشد میکروبی ترکیباتی که از ضایعات طیور انتشار می‌یابند نیز کاهش خواهد یافت، تأثیرات محیط زیستی این پژوهش دارای اهمیت است. نتایج بدست آمده نشان داد که اثر پدسلولزی و حضور عصاره‌ها نسبت به نمونه‌های فاقد پد بر عوامل میزان جذب خونابه، مهار افزایش TVN و اندیس پراکسید معنی دار (P< 0.01) است. دلیل این امر را می‌توان به جذب ترکیبات موجود در خونابه توسط پد و حضور ترکیبات فنلی و آنتی‌اکسیدانی عصاره نسبت داد که سبب افزایش کیفیت در نمونه‌های حاوی پد همراه عصاره می‌شوند. به ترتیب حضور 5 و 1 درصد عصاره لیمو سبب مهار افزایش بار میکروبی کل و باکتری‌های سرما دوست می‌شود. بررسی نتایج بو، رنگ و مطلوبیت کل در نمونه‌های ران مرغ نشان داد که همه نمونه‌ها در روز صفر در وضعیت خوبی قرار داشتند که با گذشت زمان استفاده از پد سلولزی در ویژگی‌های بو و رنگ تغییر معنی‌داری ایجاد نمی کند، اما تغییرات در میزان رنگ نسبت به بوی محصول بواسطه جذب خون و کاهش ظرفیت نگهداری گوشت در طی گذر 6 روزه محسوس‌تر است. در حالت کلی طی گذر زمان، نمونه‌های حاوی عصاره نسبت به نمونه‎های شاهد در شرایط مطلوب‌تری از نظر همه فاکتورها قرار گرفتند که در نتیجه از افزایش آلودگی‌های میکروبی، خونابه‌ها و سایر عوامل زیانبخش به محیط زیست جلوگیری کرد. پرونده مقاله