• معرفي نشريه
    تخصصی

    نشريه پژوهش و فناوری محيط زيست، مجله ی علمي پژوهشكده محيط زيست جهاد دانشگاهي است. اين نشريه در ابتدا در سال 1383 با کسب مجوز از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و شورای نشریات جهاددانشگاهی با عنوان "محیط زیست" شروع به فعالیت نمود و سپس از سال 1395 با تغییر نام با عنوان "پژوهش و فناوری محیط زیست" به فعالیت خود ادامه می دهد و مقالات علمي در زمينه هاي مختلف محيط زيست را جهت پذیرش و انتشار مورد بررسی قرار می دهد. 

    صـاحب ‌امتیـاز: پژوهشکده محیط زیست جهاددانشگاهی

    شروع انتشار: 1395

    توالی انتشار: دوفصلنامه

    نوع انتشار: الکترونیکی

    میانگین مدت زمان داوری اولیه: 1 ماه

    نوع داوری: دوسویه ناشناس

    سامانه مشابهت یاب: دارد

    زبان نشریه: فارسی به همراه چکیده و واژه های کلیدی انگلیسی

    انواع مقالات قابل انتشار: مقاله ی پژوهشی، مروری

    نوع دسترسی: رایگان (تمام متن)

    هزینه داوری و پذیرش نهایی: ندارد

    ایمیل مجله:  journal.eri@gmail.com

    میانگین بازه زمانی بررسی اولیه مقالات دریافتی: کمتر از ده روز

    منشور اخلاق: این نشریه از قوانین COPE (کمیته اخلاق در انتشار) پیروی می کند.


    آخرین مقالات منتشر شده

    • دسترسی آزاد مقاله

      1 - تحلیل تطبیقی قوانین مربوط به کاربری زمین در چهارچوب حکمروایی اقلیمی چندسطحی (موردپژوهی: منطقه شهری قزوین)
      مصطفی مومنی ناصر برک پور
      شماره 10 , دوره 6 , پاییز-زمستان 1400
      شهرنشینی و تغییرات اقلیمی، دو پدیده جهانی هستند و به لحاظ ذاتی دارای همبستگی می‌باشند. کاربری زمین نیز به عنوان یکی از مهم ترین عوامل در این حوزه به شیوه‌های مختلف تغییرات اقلیمی را تحت تاثیر قرار می‌دهد. یکی از راهکارهای مدیریت این مسئله بکارگیری حکمروایی اقلیمی چندسط چکیده کامل
      شهرنشینی و تغییرات اقلیمی، دو پدیده جهانی هستند و به لحاظ ذاتی دارای همبستگی می‌باشند. کاربری زمین نیز به عنوان یکی از مهم ترین عوامل در این حوزه به شیوه‌های مختلف تغییرات اقلیمی را تحت تاثیر قرار می‌دهد. یکی از راهکارهای مدیریت این مسئله بکارگیری حکمروایی اقلیمی چندسطحی است که یک چهارچوب مفهومی انعطاف پذیر برای درک روابط بین شهرها، مناطق و دولت‌های ملی در مسائل مربوط به راهبردهای کاهش و سازگاری را فراهم می‌آورد. هدف از این پژوهش ارزیابی قوانین مربوط به کاربری زمین با توجه به معیارهای شیوه اختیارات در چهارچوب حکمروایی اقلیمی چندسطحی در منطقه شهری قزوین بوده است. در این مطالعه از روش پژوهش اسنادی و فن بازبینی نظام مند متون و به منظور انطباق معیارهای شیوه اختیارات و مواد قانونی در قوانین و مقررات مورد بررسی، از روش تطبیقی–تحلیلی استفاده شده است. در این راستا 10 قانون ناظر به وجود موادی که در آن‌ها به مسئولین نهادهای محلی وظایف و اختیاراتی را در حوزه برنامه‌ریزی کاربری زمین اعطا کرده است، مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج مطالعه حاکی از آن است که چالش‌هایی همچون تاثیر سیاست‌ها و راهبردهای اسناد توسعه‌ای بر تصمیمات، اختلاف میان تصمیمات و اسناد بالادستی، تفاوت در ماهیت مراجع بررسی و صدور مجوزها، خلاء‌های قانونی در ارتباط با قانون‌های مرتبط و تناقض در اجرا در حوزه برنامه‌ریزی کاربری زمین در منطقه شهری قزوین وجود دارد و برخی تصمیم گیری‌ها در سطوح محلی بر اساس اختیارات واگذار شده کمتری اتخاذ شده و اقدامات منتج از آن بیشتر در معرض آسیب است. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      2 - ارزیابی الگوی فضایی پراکنش عملکردی سکونتگاه های ناحیه روستایی زبرخان (طی بازه زمانی 1375-1398)
      نسیبه  حسینی حسن افراخته فرهاد عزیزپور
      شماره 10 , دوره 6 , پاییز-زمستان 1400
      با هدف مطالعه سازمان فضایی دهستان، پژوهش حاضر در پی آن است که ابتدا به تعیین و تشکیل سلسه مراتبی از سکونتگاه¬ها که بتواند چارچوب موثری برای توزیع خدمات و کارکردها در سطوح مختلف باشد، بپردازد و در نهایت الگوی فضایی حاکم در ناحیه را شناسایی کند. بنابراین با استفاده از شاخ چکیده کامل
      با هدف مطالعه سازمان فضایی دهستان، پژوهش حاضر در پی آن است که ابتدا به تعیین و تشکیل سلسه مراتبی از سکونتگاه¬ها که بتواند چارچوب موثری برای توزیع خدمات و کارکردها در سطوح مختلف باشد، بپردازد و در نهایت الگوی فضایی حاکم در ناحیه را شناسایی کند. بنابراین با استفاده از شاخص مرکزیت و به کارگیری 35 متغیر، نسبت به سطح¬بندی سکونتگاه¬های مورد مطالعه در سطوح مختلف عملکردی اقدام گردید. تحقیق حاضر به لحاظ هدف، کاربردی و بر اساس روش توصیفی - تحلیلی است. شیوه گردآوری اطلاعات، کتابخانه¬ای و میدانی است. قلمرو جغرافیایی تحقیق، دهستان زبرخان شهرستان نیشابور است. یافته-های پژوهش حاکی از آن است که عدم توزیع مناسب خدمات و نبود تعادل فضایی سبب¬ساز افزایش جابه¬جایی و حرکت بین سکونتگاه¬های انسانی در سطح دهستان شده است. از این¬رو دو سکونتگاه قدمگاه، درود با رتبه¬های اول به مکان¬های اصلی تردد درون ناحیه¬ای تبدیل شده¬اند. این در حالیست که روستاهای بازحیدر، علی اباد، چشمه خسرو، محمد اباد، قره داش، قره بیک و کلاته لویدانی در پایین¬ترین سطح توسعه (محروم) قرار دارند و از حداقل خدمات و امکانات بی بهره¬اند. نتایج تحقیق بیانگر آن است که الگوی جریان¬ها به صورت روابط یکسویه است و پیوندهای مکمل، دوسویه و هم¬افزا شکل نگرفته است. این الگو مطابق با نظریه قطب رشد با حاکمیت شهرهاست و هنوز با الگوی شبکه منطقه¬ای فاصله زیادی دارد. ب جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      3 - واکاوی عوامل مؤثر بر توسعه تقاضای گردشگری مبتنی بر اکوتوریسم در مناطق روستایی گیلان
      فرهاد جوان نازنین نعیم آبادی
      شماره 10 , دوره 6 , پاییز-زمستان 1400
      صنعت گردشگری مبتنی بر اکوتوریسم یکی از پربازده¬ترین صنایع در کشور¬های مختلف بوده و نقش بسیار مهم در رشد و توسعه اقتصادی و ایجاد اشتغال ایفا می¬کند. بنابراین، شناسایی عوامل موثر مقاصد گردشگری مبتنی بر اکوتوریسم در جذب گردشگر اهمیت فراوانی در رشد و توسعه این صنعت در کشور چکیده کامل
      صنعت گردشگری مبتنی بر اکوتوریسم یکی از پربازده¬ترین صنایع در کشور¬های مختلف بوده و نقش بسیار مهم در رشد و توسعه اقتصادی و ایجاد اشتغال ایفا می¬کند. بنابراین، شناسایی عوامل موثر مقاصد گردشگری مبتنی بر اکوتوریسم در جذب گردشگر اهمیت فراوانی در رشد و توسعه این صنعت در کشور ایران و روستا¬های آن ایفا می¬کند. در این راستا، مطالعه حاضر به بررسی واکاوی عوامل موثر بر توسعه تقاضای گردشگری مبتنی بر اکوتوریسم در مناطق روستایی گیلان پرداخته شده است. روش تحقیق تحلیلی و هدف پژوهش نیز کاربردی می¬باشد، به منظور تجزیه و تحلیل اطلاعات از نرم افزار SPSS و مدل FARAS استفاده شد. نتایج مدل تحلیل اکتشافی نشان داد، در عامل کالبدی، زیرمعیار (وجود چشم¬اندازهای زیبا و منحصر به فرد ) بیشترین درصد اثر و معیار (مناسب بودن تجهیزات تفریحی و ورزشی) کمترین میزان اثر را داشته، در عامل اقتصادی، زیرمعیار (ارزان بودن سفر به روستاهای گیلان) بیشترین میزان تاثیر و و زیر معیار (قیمت مناسب اقامتگاههای رفاهی و سوییت¬های گردشگری) کمترین میزان تاثیر را داشته، در نهایت عامل اجتماعی، زیرمعیار (جذابیت سبک زندگی خاص مردم روستای گیلان برای گردشگران) بیشترین میزان تاثیر و زیرمعیار (سطح آگاهی و آموزش ساکنین روستا نسبت به گردشگران) کمترین میزان تاثیر را در توسعه تقاضای اکوتوریسم در مناطق روستایی گیلان می¬باشد. در ادامه نیز نتایج مدل آراس خاکستری نشان داد، به ترتیب بعد کالبدی با مقدار وزن (590/0)، بعد اجتماعی و فرهنگی با مقدار وزن (542/0)، بعد اقتصادی با مقدار وزن (389/0)، بالاترین و پایین¬ترین رتبه¬ها را به خود اختصاص داده¬اند. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      4 - پیش بینی قیمت تعدیل شده کربن با استفاده از تجزیه وتحلیل سری های زمانی
      رؤیا  عابدی
      شماره 10 , دوره 6 , پاییز-زمستان 1400
      بسیاری از ابزارهای اقتصادی برای کاهش تغییر اقلیم ارائه و به کار گرفته شده¬اند. تجارت کربن یکی از این ابزارهای مبتنی بر بازار است که به عنوان روشی مقرون به صرفه و مناسب برای تغییر اقلیم و موضوعات محیط زیستی شناخته شده است. امروزه موضوع ترسیب کربن و تولید انرژی زیستی در م چکیده کامل
      بسیاری از ابزارهای اقتصادی برای کاهش تغییر اقلیم ارائه و به کار گرفته شده¬اند. تجارت کربن یکی از این ابزارهای مبتنی بر بازار است که به عنوان روشی مقرون به صرفه و مناسب برای تغییر اقلیم و موضوعات محیط زیستی شناخته شده است. امروزه موضوع ترسیب کربن و تولید انرژی زیستی در مقابل سوخت‌های فسیلی بسیار مورد توجه دولت‌ها قرار دارد و تلاش‌های بسیاری برای کاهش یا کنترل انتشار دی‌اکسید‌کربن از این طریق انجام شده است. هدف از این مطالعه بررسی نوسانات قیمت کربن و پیش بینی روند قیمت بر این اساس داده های تاریخی قیمت کربن در سری زمانی 2005- 2020 است. داده ها پس از حذف تورم توسط آنالیز رگرسیون بر پایه آزمون دیکی- فولر مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشان داد روند قیمت کربن در طی این دوره دارای نوسان بوده است. میانگین قیمت مورد انتظار کربن 3،303،589 ریال می باشد. بسیاری از ابزارهای اقتصادی برای کاهش تغییر اقلیم ارائه و به کار گرفته شده¬اند. تجارت کربن یکی از این ابزارهای مبتنی بر بازار است که به عنوان روشی مقرون به صرفه و مناسب برای تغییر اقلیم و موضوعات محیط زیستی شناخته شده است. امروزه موضوع ترسیب کربن و تولید انرژی زیستی در مقابل سوخت‌ های فسیلی بسیار مورد توجه دولت‌ها قرار دارد و تلاش‌ های بسیاری برای کاهش یا کنترل انتشار دی‌اکسید‌کربن از این طریق انجام شده است. هدف از این مطالعه بررسی نوسانات قیمت کربن و پیش بینی روند قیمت بر این اساس داده های تاریخی قیمت کربن در سری زمانی 2005- 2020 است. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      5 - بررسی عملکرد مدیریتی مجتمع‌های گردشگری با تأکید بر مؤلفه‌های اجتماعی – فرهنگی (مورد مطالعه: مجتمع گردشگری کرمانشاه)
      بهروز بادکو محمد قاسمی سیانی فرهاد جلالوندی
      شماره 10 , دوره 6 , پاییز-زمستان 1400
      در عصر حاضر، توريسم از بزرگ‌ترین صنايع دنيا و وابسته به بخش عمده‌اي از اقتصاد جهاني است؛ گردشگری از نظر اقتصادي، اجتماعي- فرهنگي و محيطي با زندگي انسان‌ها و دولت‌ها آميخته شده است. هدف از این پژوهش، بررسی عملکرد مدیریتی مجتمع‌های گردشگری و ارائه پیشنهاد راهبردی با تأکید چکیده کامل
      در عصر حاضر، توريسم از بزرگ‌ترین صنايع دنيا و وابسته به بخش عمده‌اي از اقتصاد جهاني است؛ گردشگری از نظر اقتصادي، اجتماعي- فرهنگي و محيطي با زندگي انسان‌ها و دولت‌ها آميخته شده است. هدف از این پژوهش، بررسی عملکرد مدیریتی مجتمع‌های گردشگری و ارائه پیشنهاد راهبردی با تأکید بر مؤلفه‌های اجتماعی – فرهنگی در مجتمع گردشگری کرمانشاه است. این مقاله با بررسی عملکرد مدیریتی در چهار مجتمع گردشگری، رخش، نسار، نودشه و سفید برگ استان کرمانشاه در پی پاسخ به این سؤال است که مؤلفه‌های اجتماعی – فرهنگی چه تأثیری در عملکرد مدیریتی مجتمع‌های گردشگری مذکور دارند؟ و چگونه می‌توان با تمرکز بر این مؤلفه‌ها مدیریت موفق و مناسبی را برای مجتمع گردشگری جهاددانشگاهی کرمانشاه ارائه داد؟ این پژوهش با استفاده از پیمایش میدانی و ابزار پرسشنامه با ارائه به مدیران گردشگری کرمانشاه به تعداد 152 نفر انجام شد. نتایج نشان داد که مولفه¬های احیاء هویت فرهنگی و احساس غرور ملی، ارتقای فرهنگ پذیرش و نگهداشت گردشگر به ترتیب دارای رتبه اول، دوم و سوم در میان تمامی مولفه¬های شناسایی شده مؤثر بر عملکرد مدیریتی مجتمع¬های گردشگری هستند. بر همین اساس تاکید بر هویت فرهنگی و آموزش¬های لازم به مدیران مجتمع‌ها برای ایجاد فرهنگ پذیرش گردشگر تاثیر بسزای در جذب گردشگران به مجتمع‌های گردشگری استان دارد جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      6 - امکان سنجی نیترات زدایی از آب آشامیدنی با استفاده از بستر فتوکاتالیستی بتن فراتوانمند
      سما تجسسی جلیل دوست رمضان واقعی فریبا استوار سعید پورکریم
      شماره 10 , دوره 6 , پاییز-زمستان 1400
      حذف نیترات از آب آشامیدنی سابقه تحقیقاتی بیش از سه دهه از مطالعات محققین حوزه تصفیه آب را به خود اختصاص داده است و همچنان زمینه فعالیت بسیاری از موضوعات تحقیقاتی می باشد. هدف اصلی از مطالعه در این حوزه، دستیابی یا اصلاح روشهای حذف نیترات از آب آشامیدنی با حداقل هزینه چکیده کامل
      حذف نیترات از آب آشامیدنی سابقه تحقیقاتی بیش از سه دهه از مطالعات محققین حوزه تصفیه آب را به خود اختصاص داده است و همچنان زمینه فعالیت بسیاری از موضوعات تحقیقاتی می باشد. هدف اصلی از مطالعه در این حوزه، دستیابی یا اصلاح روشهای حذف نیترات از آب آشامیدنی با حداقل هزینه و حداقل اثر سوء بر محیط ‌زیست است. استفاده از فرایند فتوکاتالیستی برای نیترات زدایی موضوع جدیدی نیست، اما هنوز ابهامات زیادی درباره این موضوع مطرح می باشد. در این مطالعه، امکان سنجی کاربرد دو فتوکاتالیست مختلف بر روی بستر بتن فراتوانمند (UHPC) مورد بحث واقع شده است. این بستر جدید بوسیله ادغام شدن فتوکاتالیست در ماتریسی سیمانی که به صورت یک لایه فعال بر سطح این بتن عمل می کند، ساخته می شود. حداکثر بهره‌وری و کارایی بلند مدت این سطح فعال بدون افت قابل توجه فتوکاتالیست واقع شده بر روی سطح حاصل می گردد. در این تحقیق امکان استفاده از لایه‌های فتوکاتالیستی بر روی عناصر ساخته شده از بتن فراتوانمند همچون کانال های آبرسانی مورد ارزیابی قرار گرفت و چالش های استفاده از چنین لایه هایی بر سطوح UHPC تشریح گردید. با توجه به تحقیقات صورت گرفته، مشخص شد که استفاده از بستر ثابت کامپوزیت سیمانی جهت تصفیه فتوکاتالیستی نسبت به سایر روش های تصفیه فتوکاتالیستی آب، دارای برتری هایی می باشد. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      7 - حذف سرب با نانو ساختارهای آلی فلزی آهن و بنزن تری کربوکسیلات از محلول آبی
      رضا  علیزاده
      شماره 10 , دوره 6 , پاییز-زمستان 1400
      فلزات سنگین به‌طور شیمیایی تخریب نمی‌شوند به‌منظور جلوگیری از ورود و انباشته شدن این آلاینده سمی همراه با پساب کارخانه‌ها به محیط زیست تاکنون روش‌های مختلفی بکارگیری شده است، ولی یافتن روش‌های نوین با کارایی بیشتر در این حوزه ضروری است. در این تحقیق دسته نوینی از ترکیبا چکیده کامل
      فلزات سنگین به‌طور شیمیایی تخریب نمی‌شوند به‌منظور جلوگیری از ورود و انباشته شدن این آلاینده سمی همراه با پساب کارخانه‌ها به محیط زیست تاکنون روش‌های مختلفی بکارگیری شده است، ولی یافتن روش‌های نوین با کارایی بیشتر در این حوزه ضروری است. در این تحقیق دسته نوینی از ترکیبات موسوم به مواد آلی فلزی برای حذف سرب پساب صنعتی مورد استفاده قرار گرفته است. این مواد آلی فلزی، حاوی آهن و بنزن تری کربوکسیلات است. برای شناسایی مشخصات این مواد از تصاویر میکروسکوپ الکترونی و هم‌دماهای جذب و واجذب نیتروژن استفاده شده است. جهت تعیین شرایط بهینه به‌کارگیری این مواد در حذف سرب از پساب، اثر پارامترهای: زمان (10-120دقیقه)، مقدار جاذب (5/0-2/0میلی‌گرم بر لیتر)، (pH (5/12-5/3 و درجه حرارت (10-75سانتیگراد) بررسی شد. نتایج نشان می‌دهد که ترکیب MIL-100Fe)) دارای کارایی بهتری نسبت به دیگر مواد این تحقیق بوده و حذف کامل سرب با غلظت اولیه mg/l10 و با دوز جاذب mg/l25/0، در دمای 50 درجه سانتیگراد، 4/3 pH= و زمان تماس 120 دقیقه حاصل شد. ویژگی های دیگر این ماده در حذف سرب پساب صنعتی مانند: خواص مغناطیسی، قابلیت استفاده مجدد در پنج دوره متوالی، سطح وسیع، هزینه پائین، راندمان بالا و بکارگیری آسان، آن را گزینه ایده‌آلی برای استفاده در مقیاس گسترده ساخته است. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      8 - بررسی پارامترهای شاخص آلایندگی در پساب خروجی تصفیه خانه‌های فاضلاب شهرک¬های صنعتی استان گیلان
      محمد یزدی هانیه میربلوکی
      شماره 10 , دوره 6 , پاییز-زمستان 1400
      اﻣﺮوزه اﻫﻤﯿﺖ آب، بعنوان عامل ﺣﯿﺎت و ﻣﺤﻮر ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﯾﺪار ﺑﯿﺶ از ﭘﯿﺶ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮاي حفاظت و مدیریت آن ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﮐﻨﺘﺮل ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﺴﺖﻫﺎي آزﻣﺎﯾﺸﮕﺎﻫﯽ و برنامه پایش منظم ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﻫﺪف از اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ، بررسی پساب خروجی تصفیه خانه سه شهرک صنعتی بزرگ در استان گیلان و مقا چکیده کامل
      اﻣﺮوزه اﻫﻤﯿﺖ آب، بعنوان عامل ﺣﯿﺎت و ﻣﺤﻮر ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﯾﺪار ﺑﯿﺶ از ﭘﯿﺶ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮاي حفاظت و مدیریت آن ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﮐﻨﺘﺮل ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﺴﺖﻫﺎي آزﻣﺎﯾﺸﮕﺎﻫﯽ و برنامه پایش منظم ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﻫﺪف از اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ، بررسی پساب خروجی تصفیه خانه سه شهرک صنعتی بزرگ در استان گیلان و مقایسه پارامترهای شاخص با استاندارد سازمان حفاظت محیط زیست می¬باشد؛ پارامترهای اﻧﺪازه ﮔﯿﺮي شده ﺷﺎﻣﻞ pH، ﮐﻞ ﺟﺎﻣﺪات ﻣﺤﻠﻮل (TDS)، اﮐﺴﯿﮋن ﻣﺤﻠﻮل (DO)، اﮐﺴﯿﮋن ﻣﻮرد ﻧﯿﺎز واﮐﻨﺶ¬ﻫﺎي ﺑﯿﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ (BOD5) و اﮐﺴﯿﮋن ﻣﻮرد ﻧﯿﺎز واﮐﻨﺶ¬ﻫﺎي ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ (COD) ﺑﻮده است. ﻧﺘﺎﯾﺞ ﻧﺸﺎن داد، برخی از پارامترهای شاخص در خروجی پساب تصفیه¬خانه در برخی از شهرک¬های صنعتی، بالاتر از استاندارد مصوب تخلیه به محیط¬های پذیرنده بوده¬ که این امر لزوم توجه به امر پایش منظم و بررسی سیستم¬های تصفیه فاضلاب در شهرک¬های صنعتی را بیش از پیش می¬طلبد. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      9 - پارامترهای اساسی انتخاب محل پارک‌های جنگلی شهری براساس مولفه‌های توسعه پایدار
      مهناز بیگی مهرداد خانمحمدی سیدمحمود هاشمی
      شماره 10 , دوره 6 , پاییز-زمستان 1400
      تعیین کاربری های مناسب به منظور استفاده بهینه از سرزمین گامی موثر در استراتژی توسعه پایدار است. بر این اساس در این مطالعه معرفی معیارهای جهانی انتخاب محل جغرافیایی پارک های جنگلی برای کاربری اکوتوریسم مورد بررسی قرار گرفت. به علت فقدان برنامه ریزی جامع در سطح کشور، کار چکیده کامل
      تعیین کاربری های مناسب به منظور استفاده بهینه از سرزمین گامی موثر در استراتژی توسعه پایدار است. بر این اساس در این مطالعه معرفی معیارهای جهانی انتخاب محل جغرافیایی پارک های جنگلی برای کاربری اکوتوریسم مورد بررسی قرار گرفت. به علت فقدان برنامه ریزی جامع در سطح کشور، کاربری های خدمات شهری از جمله پار ک های جنگلی شهری با مشکلاتی مانند توزیع و مکان گزینی نامناسب و عدم پیش بینی چنین فضاهایی در سطح شهر ها مواجه هستند. با توجه به این مسئله نیاز به احداث فضاهای سبز شهری از جمله پارک های جنگلی شهری با مطالعات دقیق و روش های اصولی در شهر ها ضرورت می یابد. اهمیت مکان گزینی صحیح و انتخاب محل مناسب به عنوان مرحله تعیین کننده ی هزینه های احداث و برنامه ریزی های اقتصادی پروژه ها، آن را مورد توجه مدیران و برنامه ریزان قرار داده است که نتیجه ی آن استفاده از روش های مختلف تصمیم گیری برای مکان یابی است مکان یابی و جانمایی احداث پارک های جنگلی از لحاظ عملکردی دارای اهمیت بسیاری است. زیرا هیچ توسعه ای بدون برنامه ریزی های اقتصادی، اجتماعی و اکولوژیکی منجر به توسعه پایدار نخواهد گردید. در این مقاله پس از بیان تعاریف مقدماتی پارک جنگلی شهری، معیارها و استانداردهای مورد استفاده در سطح جهانی در مکان گزینی پارک های جنگلی شهری مورد بحث قرار می گیرند. هدف اصلی این پژوهش بررسی معیارهای مکان یابی پارک های جنگلی شهری می باشد . نتایج حاصل به اهمیت معیارهای کاربری اراضی، دسترسی ، توپوگرافی، چشم انداز، نزدیکی به منابع آبی، پوشش گیاهی و... اشاره دارد. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      10 - ارزیابی روند تغییرات بارندگی و دما و اثرات آن¬ها بر خشکسالی هواشناسی در استان کرمانشاه
      مریم تیموری یگانه لیلا تیموری یگانه
      شماره 10 , دوره 6 , پاییز-زمستان 1400
      تغییرات اقلیمی یکی از ویژگی¬های طبیعی چرخه اتمسفری می¬باشد که بر اثر آن ناهنجاری¬ها و یا نوساناتی در روند پارامترهای هواشناسی از جمله بارندگی و دما حاصل می¬شود همچنین خشکسالی یکی از بلایای جوی و اقلیمی و از جمله رخدادهای مصیبت باری است که در تناوب با سیلاب¬ها هر ساله خس چکیده کامل
      تغییرات اقلیمی یکی از ویژگی¬های طبیعی چرخه اتمسفری می¬باشد که بر اثر آن ناهنجاری¬ها و یا نوساناتی در روند پارامترهای هواشناسی از جمله بارندگی و دما حاصل می¬شود همچنین خشکسالی یکی از بلایای جوی و اقلیمی و از جمله رخدادهای مصیبت باری است که در تناوب با سیلاب¬ها هر ساله خسارت¬های قابل ملاحظه ای را بوجود می آورد. کمبود بارش اثرات متفاوتی را بر روی آب¬های زیر زمینی، رطوبت خاک و جریان رودخانه¬ها به جای می¬گذارد. به همین دلیل بررسی روند تغییرات بارش و دما همواره مورد توجه محققان علوم مختلف از جمله منابع طبیعی و محیط زیست بوده است. در این تحقیق با استفاده از داده¬های سازمان هواشناسی استان کرمانشاه مربوط به 30 سال بارندگی، متوسط دمای حداقل و متوسط دمای حداکثر در سه ایستگاه کرمانشاه، اسلام آباد غرب و سرپل ذهاب به ارزیابی وضعیت شدت خشکسالی در هر سال به وسیله نرم افزار DIC با استفاده از شاخص استاندارد بارندگی(SPI) و بررسی روند تغییرات دما با استفاده از دو آزمون ناپارامتریک مان-کندال، سنس استیمیتور و همچنین رگرسیون خطی، پرداخته شد. به منظور بررسی روند خشکسالی در طی دوره 30 ساله از نرم افزار آماری استفاده گردید و نتایج نشان دادند که در طی دوره 30 ساله، هر سه ایستگاه در وضعیت نزدیک به نرمال قرار دارند. همچنین نتایج تغییرات دمایی نیز با استفاده از آزمون¬های مذکور گویای روند رو به افزایش دما بوده و این روند با استفاده از دو آزمون ناپارامتریک مان-کندال، سنس استیمیتور در سطح 99 درصد معنا دار می¬باشد. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      11 - مطالعۀ کارایی روش‌های مختلف تجزیۀ زیستی میکروبی در حذف آلاینده‌های هیدروکربنی نفت خام
      فرهود نوائی عباس هاشمی‌زاده
      شماره 10 , دوره 6 , پاییز-زمستان 1400
      آلاینده‌های هیدروکربن‌های نفتی، از لحاظ تجزیه و مقابله جزء ترکیب‌های سخت بوده و به عنوان آلاینده‌های آلی پایدار و مهم طبقه بندی می‌شوند.‌‌ این آلاینده‌ها اثرات نامطلوبی بر سلامت انسان و محیط پیرامونش دارند و مقابله با آلودگی محیط زیست ناشی از آن‌ها مسئلۀ مهمی برای جهان چکیده کامل
      آلاینده‌های هیدروکربن‌های نفتی، از لحاظ تجزیه و مقابله جزء ترکیب‌های سخت بوده و به عنوان آلاینده‌های آلی پایدار و مهم طبقه بندی می‌شوند.‌‌ این آلاینده‌ها اثرات نامطلوبی بر سلامت انسان و محیط پیرامونش دارند و مقابله با آلودگی محیط زیست ناشی از آن‌ها مسئلۀ مهمی برای جهان و جوامع بشری است. هرچند پاکسازی این آلاینده‌ها از محیط زیست یک مشکل اساسی است، اما تجزیۀ بیولوژیکی که از فعالیّت بیولوژیکی طبیعی و تجزیۀ میکروبی استفاده می‌کند‌‌، یک روش سازگار با محیط زیست و اقتصادی برای کنترل این نوع آلودگی‌ها است و در پاک‌سازی محیط‌های آلوده با هیدروکربن‌های نفتی به یک روش اصلی تبدیل شده است. پژوهش حاضر یک بررسی جامع، به‌هنگام و کارآمد دربارۀ تصفیۀ زیستی آلاینده‌های هیدروکربنی نفت خام با در نظر گرفتن دگرگونی و تغییرات هیدروکربن‌ها توسط میکروارگانیسم‌ها با تمرکز ویژه بر بینش‌های جدید به وجود آمده در چند سال اخیر را ارائه می‌دهد‌‌. همچنین متابولیسم هیدروکربن‌ها در میکروارگانیسم‌ها با مرور تحقیقات ارائه شده در چند سال اخیر تشریح شده است. نتایج مطالعه حاضر به خوبی نشان می‌دهد آلاینده‌های هیدروکربن‌های نفتی با استفاده از برخی میکروارگانیسم‌ها مانند اولئوفیلیک، تا حد قابل قبولی زیست‌تجزیه‌پذیر بوده و حذف آن‌ها با این روش مقرون به صرفه و اقتصادی است‌‌، همچنین تجزیۀ بیولوژیکی میکروبی آلاینده‌های هیدروکربن نفتی از فعالیّت‌های کاتالیزوری آنزیمی میکروارگانیسم‌ها استفاده می‌کند و میزان تخریب آلاینده‌ها را تا چندین برابر روش‌های سنتی افزایش دهد‌‌. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      12 - بررسی و شناسایی پسماند شهرک های صنعتی استان گیلان (مطالعه موردی: صنایع پلاستیک و لاستیک سنتزی)
      زهرا ضمیرایی صدف فیضی محمد پناهنده
      شماره 10 , دوره 6 , پاییز-زمستان 1400
      توسعه صنایع و رشد سریع جمعیت با توجه به افزایش مواد مصرفی و در نتیجه ازدیاد پسماندهای صنعتی از چالش‌های مورد توجه در جهان است. هدف از انجام مطالعه حاضر بررسی میزان تولید پسماند صنعتی در گروه صنعتی پلاستیک و لاستیک سنتزی استان گیلان و وضعیت آلایندگی حاصل از آن است. نتایج چکیده کامل
      توسعه صنایع و رشد سریع جمعیت با توجه به افزایش مواد مصرفی و در نتیجه ازدیاد پسماندهای صنعتی از چالش‌های مورد توجه در جهان است. هدف از انجام مطالعه حاضر بررسی میزان تولید پسماند صنعتی در گروه صنعتی پلاستیک و لاستیک سنتزی استان گیلان و وضعیت آلایندگی حاصل از آن است. نتایج حاصل از این مطالعه نشان می‌دهد عمده پسماندهای صنعتی شناسایی شده در این گروه شامل ضایعات پلاستیکی، قوطی رنگ، ضایعات مقوا، پودر رنگ، تسمه بسته‌بندی، ضایعات پلیمر، لجن پلیمر، ضایعات چوب، شیشه و الیاف ضایعاتی نخ کربنی هستند. ضایعات پلاستیکی با مقدار 08/136 تن بیش‌ترین و پودر رنگ با 04/0 تن کم‌ترین پسماند صنعتی تولید شده در این گروه را تشکیل می‌دهند. روغن مستعمل با مقدار کل 14092 لیتر تنها پسماند خطرناک شناسایی شده در این گروه است. از مطالعه حاضر نتیجه‌گیری می‌شود که عمده روش¬های مدیریتی بکار رفته در این گروه صنعتی بازیافت و فروش است ولی پسماند خطرناک به طور مناسب دفع نمی‌شود. روش پیشنهادی برای روغن مستعمل پالایش مجدد است. جزييات مقاله
    پربازدیدترین مقالات

    • دسترسی آزاد مقاله

      1 - تعیین رابطه کدورت آب (NTU) و کل مواد معلق (TSS) در آبیاری قطره‌ای
      فرهاد میرزایی زینب سجودی
      شماره 6 , دوره 4 , پاییز-زمستان 1398
      صافی¬های شنی از مخازن پر از شن و ماسه با دانه¬بندی¬های مشخص و با ضخامت معینی از لایه¬های شن و ماسه تشکیل می‌شوند که تحت فشار کار می¬کنند و در سیستم کنترل مرکز‌ی بعد از سیکلون و قبل از فیلتر توری یا دیسکی قرار می‌گیرند. هدف از این تحقیق تعیین رابطه بین کدورت آب و کل مواد چکیده کامل
      صافی¬های شنی از مخازن پر از شن و ماسه با دانه¬بندی¬های مشخص و با ضخامت معینی از لایه¬های شن و ماسه تشکیل می‌شوند که تحت فشار کار می¬کنند و در سیستم کنترل مرکز‌ی بعد از سیکلون و قبل از فیلتر توری یا دیسکی قرار می‌گیرند. هدف از این تحقیق تعیین رابطه بین کدورت آب و کل مواد معلق در آب است. برای تعیین کدورت با استفاده از دستگاه اسپکتروفتومتر نمونه‌ها مورد آزمایش قرار گرفتند و درصد عبور نور از هر نمونه بصورت جداگانه بدست آمد. همچنین آزمون تعیین کل مواد معلق نیز انجام گرفت. نتایج این آزمایش نشان داد که یک معادله درجه دوم بین درصد عبور نور و کل مواد معلق جامد وجود دارد که این معادله از نمودار شکل 3 که همبستگی بیشتری بین داده‌ها دارد به‌عنوان معادله اصلی معرفی می‌شود. همان‌طور که مشاهده می‌شود در طول موج 450 نانومتر بین کدورت و درصد عبور نور همبستگی بیشتری داشته و خطای کمتری وجود دارد. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      2 - ارزیابی و تحلیل اثرات محیط‌زیستی خیابان‌های شهری با استفاده از مدل تصمیم‌گیری چندمعیاره، مطالعه موردی: خیابان 58 متری اراک
      مریم حسینخانی امیر انصاری امیر هدایتی آقمشهدی
      شماره 6 , دوره 4 , پاییز-زمستان 1398
      هدف از این تحقیق ارزیابی و برنامه ریزی خیابان های شهری شهر اراک است. در این پژوهش ارزیابی اثرات محیط زیستی با استفاده از سه روش ماتریس سریع، تاپسیس فازی و ANP که هر دو از روش‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره هستند انجام شد. فرآیند طی شده شامل: تعیین شاخص‌ها (با استفاده از مطالع چکیده کامل
      هدف از این تحقیق ارزیابی و برنامه ریزی خیابان های شهری شهر اراک است. در این پژوهش ارزیابی اثرات محیط زیستی با استفاده از سه روش ماتریس سریع، تاپسیس فازی و ANP که هر دو از روش‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره هستند انجام شد. فرآیند طی شده شامل: تعیین شاخص‌ها (با استفاده از مطالعات کتابخانه‌ای)، تعیین محدوده، معرفی گزینه ها، مطالعات وضعیت پایه محیط زیست، تعیین و پیش بینی اثرات، ارزیابی اثرات با سه روش یاد شده و تهیه گزارش است. در ادامه وضعیت موجود عوامل محیط زیست بررسی شد. سپس به‌وسیله چک لیست مهمترین عواملی که در صورت احداث خیابان 58 متری تحت تأثیر قرار می گیرند، شناسایی شدند و به‌عنوان معیار در ارزیابی اثرات خیابان انتخاب شدند. سپس با استفاده از سه روش ارزیابی سریع، تاپسیس فازی و ANP، به طور جداگانه ارزیابی اثرات محیط زیست انجام شد. در روش ماتریس سریع با توجه به اینکه تعداد اثرات منفی بیشتر از اثرات مثبت بود به اجرای پروژه رأی منفی داده شد. هر دو روش تاپسیس فازی و ANP، گزینه عدم اجرا بیشترین وزن و اولویت را به خود اختصاص داده است. اما در این میان روش ANP به دلیل توانایی در ایجاد یک شبکه با روابط متقابل بین معیارها و گزینه‌ها را در سطوح و جهات مختلف به عنوان روش مناسب برای ارزیابی اثرات محیط زیستی پروژه های مختلف معرفی شد. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      3 - بررسی حذف رنگ کنگورد از پساب های صنعتی با استفاده از روش جذب سطحی
      محدثه توکلی نیلوفر  عابدین زاده
      شماره 6 , دوره 4 , پاییز-زمستان 1398
      امروزه، حذف رنگ‌های مختلف از پسابهای صنعتی به دغدغه‌ای مهم تبدیل شده است. رنگ‌های مصنوعی مورد استفاده در صنایعی مانند نساجی، موادی آلی با ساختاری پیچیده، سمی و جهش‌زا هستند. کنگورد نیز، رنگی اسیدی است که یک منبع آلودگی پرخطر به حساب می‌آید و زندگی انسان و سایر جانداران چکیده کامل
      امروزه، حذف رنگ‌های مختلف از پسابهای صنعتی به دغدغه‌ای مهم تبدیل شده است. رنگ‌های مصنوعی مورد استفاده در صنایعی مانند نساجی، موادی آلی با ساختاری پیچیده، سمی و جهش‌زا هستند. کنگورد نیز، رنگی اسیدی است که یک منبع آلودگی پرخطر به حساب می‌آید و زندگی انسان و سایر جانداران زمین را مورد تهدید قرار می‌دهد. روش‌های مختلفی مانند فرآیندهای الکتروشیمیایی، فیزیکی و بیولوژیکی به منظور حذف رنگینه آلی کنگورد از نمونه‌های آبی وجود دارد. جذب سطحی، یکی از مؤثرترین روش‌های مدرن تصفیه پساب‌های صنعتی می‌باشد که فرآیندی نسبتاً ساده و ارزان بوده و محصولات غیرسمی و کم‌خطر ایجاد می‌کند. هدف از این پژوهش، لزوم حذف رنگینه کنگورد از محلول‌های آبی و مروری بر پژوهش‌های انجام گرفته برای حذف آن است. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      4 - بررسی توانایی تخریب و حذف رنگزاهای مختلف با استفاده از نانوذرات کلوئیدی نقره
      محدثه توکلی فریبا استوار
      شماره 4 , دوره 3 , بهار-تابستان 1397
      رنگ‌ها، يكي از مهم‌ترين گروه‌های آلاينده آب می‌باشند و تنها يك بار ورود آن‌ها به آب می تواند كيفيت آب را به طور چشمگيري كاهش دهد. ضمن این كه به سبب منشاء سنتزي و حضور مولكول‌هاي پيچيده در ساختار رنگ‌ها، فرآيند تصفيه در بعضی مواقع با مشكلاتي نیز، همراه می‌باشد. نانوذرات چکیده کامل
      رنگ‌ها، يكي از مهم‌ترين گروه‌های آلاينده آب می‌باشند و تنها يك بار ورود آن‌ها به آب می تواند كيفيت آب را به طور چشمگيري كاهش دهد. ضمن این كه به سبب منشاء سنتزي و حضور مولكول‌هاي پيچيده در ساختار رنگ‌ها، فرآيند تصفيه در بعضی مواقع با مشكلاتي نیز، همراه می‌باشد. نانوذرات كلوئيدي فلزات نقش مهمي در تكنولوژي به خصوص در ساخت شيشه و سراميك ايفا مي‌كنند و به عنوان روش مناسبی جهت تصفیه آلاینده های موجود در آب و فاضلاب استفاده می شوند. در این مطالعه، از روش احیای شیمیایی به منظور سنتز نانو‌ذرات نقره کلوئیدی استفاده گردید. سپس به منظور بررسی کارایی نانوذرات نقره سنتزی، چندین محلول رنگینه و رنگزای گوگردی، آزو، راکتیو، کاتیونی و آنیونی تهیه شد و از ماده سنتزی در جهت تخریب رنگ‌های متفاوتی استفاده گردید. در نهایت، به مقایسه تأثیر این نانو‌ذره کلوئیدی بر هر کدام از آن‌ها پرداخته شد. نتایج نشان داد که نانوذرات کلوئیدی نقره، توانایی تخریب و حذف رنگینه های متیل رد و متیل اورانژ ار نمونه های آبی را دارند و می توان از این نانوذرات جهت تصفیه آب و پساب حاوی این رنگینه ها استفاده نمود. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      5 - ارزیابی فنی و زیست محیطی تولید بیوگاز از بقایای کشاورزی (کلش برنج)
      مهسا خدابخشی پور محسن محمدی گلنگش محسن خدابخشی پور
      شماره 6 , دوره 4 , پاییز-زمستان 1398
      انرژی مصرفی در جهان به سرعت در حال افزایش است و انتظار می‌رود که منابع انرژی غیرقابل تجدید در آینده به پایان برسد. بنابراین، روش‌های نوین تولید انرژی در سراسر جهان متداول شده است. بیوگاز یکی از انرژیهای جدید و پاک است که از تخمیر بی‌هوازی زیست توده تولید می‌شود. استان چکیده کامل
      انرژی مصرفی در جهان به سرعت در حال افزایش است و انتظار می‌رود که منابع انرژی غیرقابل تجدید در آینده به پایان برسد. بنابراین، روش‌های نوین تولید انرژی در سراسر جهان متداول شده است. بیوگاز یکی از انرژیهای جدید و پاک است که از تخمیر بی‌هوازی زیست توده تولید می‌شود. استان گیلان با 238000 هکتار سطح زیر کشت برنج، پتانسیل قابل ملاحظهای برای تولید بیوگاز از بقایای آلی را دارا می‌باشد. بر این اساس این تحقیق به منظور بررسی تولید بیوگاز از ترکیب کاه و کلش برنج و فضولات دامی به ترتیب با نسبت‌های (100-0)، (95-5)، (90-10)، (85-15)، (80-20) در سه تکرار انجام شد. آزمایش در دمای مزوفیلیک با روش هضم بیهوازی درون بطری‌های 5/1 لیتری اجرا شد. ارزیابی اقتصادی و زیست محیطی بهمنظور جایگزینی بیوگاز تولیدی در این فرایند با سوخت فسیلی در روستای پونل استان گیلان انجام شد. نتایج نشان داد نسبت 10 درصد کلش بیشترین راندمان تولید بیوگاز را داشته و با جایگزینی بیوگاز 21 درصد در مصرف سوخت فسیلی صرفهجویی خواهد شد. همچنین از انتشار مقدار 14/328 کیلوگرم گاز CO2 در سال به اتمسفر جلوگیری خواهد شد. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      6 - کاربست مدل دراستیک در بررسی روند توسعه صنعتی دشت ساری با تاثیر بر آلودگی زیست محیطی
      محمد رحمانی طاهره آذری
      شماره 6 , دوره 4 , پاییز-زمستان 1398
      در ایجاد شهرک‌های جدید صنعتی به منظور پاسخگویی به نیازهای مردم بایستی به عوامل و فاکتورهای موثر در حفاظت، مدیریت و توسعه پایدار آبخوان‌ها و منابع آبی موجود در یک دشت توجه گردد. لذا بررسی پتانسیل آسیب‌پذیری آبخوان جهت مکان‌یابی شهرک‌های جدید صنعتی لازم و ضروری می باشد. د چکیده کامل
      در ایجاد شهرک‌های جدید صنعتی به منظور پاسخگویی به نیازهای مردم بایستی به عوامل و فاکتورهای موثر در حفاظت، مدیریت و توسعه پایدار آبخوان‌ها و منابع آبی موجود در یک دشت توجه گردد. لذا بررسی پتانسیل آسیب‌پذیری آبخوان جهت مکان‌یابی شهرک‌های جدید صنعتی لازم و ضروری می باشد. در این تحقیق، جهت ارزیابی عوامل هیدروژئولوژیکی اثرگذار در مکان‌یابی شهرک‌های صنعتی در دشت ساری به عنوان مطالعه موردی، نقشه خطرپذیری دشت با استفاده از مدل دراستیک تهیه گردید. نتایج حاصل از مدل دراستیک نشان داد که آسیب‌پذیری آبخوان دشت ساری در سه گروه آسیب‌پذیری بالا (49/10 درصد)، بسیار بالا (66/56 درصد) و بسیار بسیار بالا (85/32 درصد) قرار می گیرد. تحلیل حساسیت به دو روش تک پارامتری و حذف پارامتر مشخص می‌نماید که عامل عمق آب زیرزمینی بیشترین حساسیت را در شاخص آسیب‌پذیری دراستیک ایجاد می‌کند. آبخوان دشت ساری به دلیل عمق کم آب زیرزمینی به شدت تحت تأثیر آلاینده‌های حاصل از کشاورزی و فعالیت شهرک‌های صنعتی قرار می‌گیرد لذا منطقه مورد مطالعه براساس نقشه نهایی خطرپذیری، پتانسیل آسیب‌پذیری شدید آبخوان و میزان آلودگی موجود در آن، جهت ایجاد شهرک‌های جدید صنعتی از موقعیت مناسبی برخوردار نمی‌باشد. همچنین در صورت عدم رعایت ملاحظات زیست محیطی توسط کشاورزان و واحدهای صنعتی موجود در دشت، خسارات جبران ناپذیری به آبخوان وارد می شود. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      7 - مقایسه کارایی پلی‌فریک سولفات با منعقدکننده‌های متداول جهت حذف کدورت و کربن آلی آب‌های سطحی
      شماره 2 , دوره 2 , بهار-تابستان 1396
      انعقاد و لخته‌سازی يکي از مهمترين و کاربردی ترین روش‌هاي تصفيه آب و فاضلاب مي‌باشد. مطالعه حاضر با هدف بررسي کارايي منعقد‌کننده‌هاي سولفات آلومينيوم، کلرور فريک، پلي آلومينيوم و پلي فريک سولفات در حذف کدورت از آب آشاميدني صورت پذيرفت. در فرايند انعقاد- لخته‌سازي ته نشين چکیده کامل
      انعقاد و لخته‌سازی يکي از مهمترين و کاربردی ترین روش‌هاي تصفيه آب و فاضلاب مي‌باشد. مطالعه حاضر با هدف بررسي کارايي منعقد‌کننده‌هاي سولفات آلومينيوم، کلرور فريک، پلي آلومينيوم و پلي فريک سولفات در حذف کدورت از آب آشاميدني صورت پذيرفت. در فرايند انعقاد- لخته‌سازي ته نشيني، بوسیله آزمایش جار مورد بررسي و مقايسه قرار گرفته است. در اين پژوهش بررسي و مطالعه تأثير ماده منعقد‌كننده پلي‌فريك سولفات بر حذف كدورت آب (بالا-پايين) و حذف كل كربن آلي موجود در آب (TOC) بوده است. برای اين منظور آب شهر تهران براي مطالعه موردي انتخاب شد. قسمت عمده کدورت در آبهای سطحی از فرسایش مواد کلوئیدی نظیر خاک رس، لای خرده سنگها و اکسیدهای فلزی از خاک حاصل می‌باشد. رشته‌های گیاهی و میکروارگانیسم‌ها نیز در افزایش کدورت نقش دارند‌. گند‌زدایی آبهای کدر به علت خواص جذبی برخی از کلوئیدها و نیز با توجه به این‌که جامدات ممکن است سبب حفاظت از میکروارگانیسم‌ها در برابر مواد گند زدا شوند عملی مشکل به شمار میرود TOC . مقدار کل کربن آلی را به ما نشان می‌دهد. بنابراین شاخص بسیار خوبی برای تخمین مواد آلی می‌باشد. براساس نتايج بدست آمده اين ماده در مقايسه با ديگر منعقد کنندهاي مورد آزمايش، داراي عملکرد بهتري از نظر راندمان حذف کدورت، درصد حذف کربن آلي داشته و در محدوده وسيعتري ازpH عمکرد مناسب دارد. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      8 - بررسی اثرات زيست محيطي توليد پسته با روش ارزيابي چرخه حيات، مطالعه موردي: شهرستان رفسنجان
      مریم رجایی محمد رضا علمی مهین ملکیان
      شماره 6 , دوره 4 , پاییز-زمستان 1398
      روش ارزيابي چرخه حيات رویکردی مورد قبول براي ارزيابي اثرات زيست محيطي سراسر چرخه حيات يك محصول می باشد كه براساس دو مؤلفه ميزان مصرف منابع و انتشار آلاينده ها به محيط زيست محاسبه مي‌شود. در این مطالعه، ارزیابی اثرات زیست محیطی تولید پسته از ابتدای کاشت تا درب مزرعه با ا چکیده کامل
      روش ارزيابي چرخه حيات رویکردی مورد قبول براي ارزيابي اثرات زيست محيطي سراسر چرخه حيات يك محصول می باشد كه براساس دو مؤلفه ميزان مصرف منابع و انتشار آلاينده ها به محيط زيست محاسبه مي‌شود. در این مطالعه، ارزیابی اثرات زیست محیطی تولید پسته از ابتدای کاشت تا درب مزرعه با استفاده از روش ارزیابی چرخه حیات (LCA) در شهرستان رفسنجان برآورد شد. اطلاعات اولیه به روش پرسشنامه و مصاحبه با کشاورزان منطقه جمع‌آوری شد. داده‌های جمع‌آوری شده با استفاده از پایگاه داده‌ای Ecoinvent®3.0 و نرم‌افزار Simapro8.0.4.30 تجزیه و تحلیل شد. مرز سیستم، مزرعه و واحد کاری در این مطالعه یک تن پسته در نظر گرفته شد. نتایج این مطالعه نشان داد که استفاده از دیزل و الکتریسیته به عنوان منابع انرژی منجر به انتشار CO2، NOx ، SOx و فلزات سنگین به محیط می‌شود. تجزیه و تحلیل داده‌های پسته نشان داد که انتشار ناشی از کودها در طبقات، بیشترین نقش را در کاهش منبع، گرم شدن جهانی، سمیت برای انسان، سمیت برای آبزیان دریایی و فتواکسیداسیون شیمیایی داشت. انتشار ناشی از مصرف سوخت‌ها بیشترین اثر را در تخریب لایه ازون داشتند. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      9 - تأثیر گیاه پونه (Mentha pulegium L.) بر عملکرد، ویژگی های لاشه و غلظت برخی از فراسنجه های خون در جوجه های گوشتی
      علی  ریعان محصصی حسن  درمانی کوهی رضا ناصری هرسینی علی  میرزا آقازاده حامد کیومرثی
      شماره 6 , دوره 4 , پاییز-زمستان 1398
      به منظور بررسي اثرات پودر گیاه پونه (Mentha pulegium L.) بر عملکرد، غلظت برخی فراسنجه های خون و ویژگی های لاشه جوجه‌های گوشتی، از 160 قطعه جوجه یک روزه راس در قالب طرح كاملاً تصادفي با چهار تیمار و چهار تکرار استفاده شد. تیمارهای آزمایشی شامل سطوح صفر (شاهد)، 2/0، 4/0 و چکیده کامل
      به منظور بررسي اثرات پودر گیاه پونه (Mentha pulegium L.) بر عملکرد، غلظت برخی فراسنجه های خون و ویژگی های لاشه جوجه‌های گوشتی، از 160 قطعه جوجه یک روزه راس در قالب طرح كاملاً تصادفي با چهار تیمار و چهار تکرار استفاده شد. تیمارهای آزمایشی شامل سطوح صفر (شاهد)، 2/0، 4/0 و 6/0 درصد پودر پونه بودند. تیمار حاوی 6/0 درصد پودر پونه در مقایسه با گروه شاهد در دوره آغازین مصرف خوراک بالاتری را به خود اختصاص داد (05/0P<)؛ با وجود این در دوره رشد و نیز در کل دوره آزمایش، تفاوت معنی داری بین تیمارها مشاهده نشد. از نظر میانگین افزایش وزن روزانه و ضریب تبدیل خوراک در دوره های آغازین، رشد و کل دوره ی آزمایش نیز تفاوت معنی داری در بین تیمارهای آزمایشی مشاهده نشد. درصد لاشه در سن 42 روزگی در تیمارهای حاوی پودر پونه در مقایسه با گروه شاهد به طور معنی داری کاهش یافت (05/0P<). درصد وزنی اجزای لاشه شامل ران، سینه، چربی بطنی، قلب، کبد و سنگدان تحت تأثیر تیمارهای آزمایشی قرار نگرفت. غلظت تری-گلیسرید و VLDL پلاسما در تیمارهای حاوی پودر پونه به طور معنی دار و خطی در مقایسه با گروه شاهد کاهش یافت (05/0P<). در رابطه با سطوح کلسترول کل و HDL پلاسما، به ترتیب کاهشی معنی دار در تیمار حاوی سطح 4/0 و تیمار حاوی سطح 2/0 درصد پودر پونه در مقایسه با گروه شاهد حاصل شد (05/0P<). سطوح LDL پلاسما تحت تأثیر تیمارهای آزمایشی قرار نگرفت. نتایج پژوهش حاضر نشان داد که استفاده از سطوح محدود پودر پونه تا سطح 6/0 درصد تأثیر قابل ملاحظه ای بر عملکرد جوجه های گوشتی ندارد. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      10 - مروري بر ارزیابی و مديريت ریسک اکولوژیک گیاهان مهاجم
      ساجده مدنی مکرم  روانبخش سنگجویی مریم پناهنده
      شماره 2 , دوره 2 , بهار-تابستان 1396
      امروزه با توجه به افزایش فعالیت هاي بشر، تاثیرات مخرب آن بر محیط زیست به منطقه خاصی از جهان محدود نمی شود. از جمله این تاثیرگذاري هاي ویرانگر ورود گونه هاي گیاهی غیربومی به نقاط مختلف جهان بوده است که در طول 200 سال اخیر با گسترش کشاورزي، افزایش مبادله‌هاي کالا، افزایش چکیده کامل
      امروزه با توجه به افزایش فعالیت هاي بشر، تاثیرات مخرب آن بر محیط زیست به منطقه خاصی از جهان محدود نمی شود. از جمله این تاثیرگذاري هاي ویرانگر ورود گونه هاي گیاهی غیربومی به نقاط مختلف جهان بوده است که در طول 200 سال اخیر با گسترش کشاورزي، افزایش مبادله‌هاي کالا، افزایش فعالیت هاي بشر و همچنین ویرانگري روزافزون محیط زیست، روند افزایشی داشته است. گرچه تنها شمار محدودي از گونه هاي غیربومی می‌توانند به گونه مهاجم تبدیل شوند ولی تاثیرات منفی این گونه ها بر جامعه هاي طبیعی و زراعی، سلامت انسان و دام و تغییر ویژگی هاي اکوسیستم چنان زیاد است که روند تحقیقات در این رابطه پیوسته در حال گسترش است. يکی از این آسیب ها که بویژه در سال های اخیر مورد توجه بسیاری قرار گرفته است، مسئله ورود گونه‌های گياهي غیربومی (مهاجم) به اکوسیستم‌های طبیعی می باشد، البته تمام گونه‌های غیربومی زیان‌بار نیستند. گاهی گونه‌های غیربومی به خوبی جذب اکوسیستم شده و موقعیتی مثل گونه‌های بومی پیدا می‌کنند. اما گونه هاي مهاجم گونه هايي هستند كه بومي اكوسيستم نيستند و ورود آنها باعث وارد آمدن ضررهاي اقتصادي، محيط زيستي و يا ضررهاي مربوط به سلامت انسان مي شود. در این مطالعه به ارزیابی ریسک اکولوژیک گیاهان مهاجم پرداخته و راهكارهاي مناسب براي كنترل ورود و كاهش ريسك ارائه خواهد شد. جزييات مقاله
    مقالات در انتظار انتشار

    • دسترسی آزاد مقاله

      1 - بررسی میکروپلاستیک‌ها به عنوان آلاینده نوظهور در منابع و اثرات بهداشتی برروی انسان، مطالعه مروری
      مرجان سالاری درگی محمدباقر خراسانی
      در سال‌های اخیر، آلودگی محیط‌ زیست با پلاستیک‌ها به یکی از بزرگترین نگرانی‌های جوامع مختلف تبدیل شده است. میکروپلاستیک‌ها به مواد پلاستیکی با اندازه کمتراز 5 میلی‌متر گفته می‌شود. میکروپلاستیک برای هزاران سال بدون اینکه تجزیه شوند در محیط زیست باقی می‌مانند. با این‌حال، چکیده کامل
      در سال‌های اخیر، آلودگی محیط‌ زیست با پلاستیک‌ها به یکی از بزرگترین نگرانی‌های جوامع مختلف تبدیل شده است. میکروپلاستیک‌ها به مواد پلاستیکی با اندازه کمتراز 5 میلی‌متر گفته می‌شود. میکروپلاستیک برای هزاران سال بدون اینکه تجزیه شوند در محیط زیست باقی می‌مانند. با این‌حال، روش¬های تحلیلی دقیق برای تشخیص و توصیف پلاستیک‌های ریز (میکروپلاستیک‌ها) کمیاب هستند. در این پژوهش توصیفی- مروری براساس مطالعات محققین مختلف و مقالات سال‌های اخیر به معرفی این آلاینده و به برخی اثرات آن در محیط‌های مختلف و اثرات سوء این آلاینده بر روی سلامتی انسان پرداخته شده است. نتایح مطالعات نشان داده است که آلودگی میکروپلاستیک نمک به‌طور قابل توجهی بین چهار منبع متفاوت، نمک دریا 1674-0، نمک دریاچه 8-462 و سنگ نمک چاه 204-0 میکروپلاستیک بر کیلوگرم گزارش شده است. تعداد میکروپلاستیک‌ها در آب تصفیه نشده 34± 1437 تا 497± 3605 ذره در هر لیتر است و به‌طور کلی مقدار میکروپلاستیک‌ها در شرایط تصفیه آب حدود 83% به‌طور میانگین کمتر از آب تصفیه نشده است. طول و قطر باید در هنگام گزارش در مورد حضور میکروپلاستیک لحاظ شوند، زیرا قطر برای تنفس بسیار مهم است، در حالی که طول نقش مهمی در ماندگاری و سمیت دارد. اگرچه اثرات سوء بهداشتي توسط ميکروپلاستيک‌ها به‌طور کامل آشکار نشده، اما انتقال مواد شيميايي از ميکروپلاستيک‌ها به موجودات زنده يک نگراني قابل ملاحظه است و درک بهتر خطرات بالقوه میکروپلاستیک‌ها برای سلامت انسان ضروری است. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      2 - بررسی رویش قطر و ارتفاع گونه‌های بید و توسکا در محل‌های تثبیت بیولوژیکی دیواره لغزشی جاده جنگلی (سری 3 سوردار واتاشان، چمستان، مازندران)
      سید عطااله  حسینی
      جاده‌سازی‌های غیر اصولی با از بین بردن نظم طبیعت و فروپاشی چرخه حیات کوهستان و حجم زیاد خاکبرداری و خاکریزی، نابودی زیستگاه‌های جانوری و گیاهی، کاهش ارزش‌های زیباشناسی و آسیب‌دیدگی مناطق حساس را به دنبال دارد. ﻓﺮﺳﺎﯾﺶ ﺧﺎك یکی از ﭼﺎﻟﺶ‌ﻫﺎي ﻣﻬﻢ در ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺑﻬﯿﻨﻪ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و چکیده کامل
      جاده‌سازی‌های غیر اصولی با از بین بردن نظم طبیعت و فروپاشی چرخه حیات کوهستان و حجم زیاد خاکبرداری و خاکریزی، نابودی زیستگاه‌های جانوری و گیاهی، کاهش ارزش‌های زیباشناسی و آسیب‌دیدگی مناطق حساس را به دنبال دارد. ﻓﺮﺳﺎﯾﺶ ﺧﺎك یکی از ﭼﺎﻟﺶ‌ﻫﺎي ﻣﻬﻢ در ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺑﻬﯿﻨﻪ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺧﺎك اﺳﺖ. این تحقیق با هدف ارزیابی دو گونه بومی توسکا و بید از نظر متغیرهای رویشی قطر یقه و ارتفاع تحت سه تیمار شامل کاشت نهال دو گونه جنگلی توسکای قشلاقی و بید با مالچ های طبیعی کاه و کلش و خرده‌چوب و خاک بدون مالچ به عنوان تیمار شاهد (کنترل) استفاده شد. طرح آزمایشات بصورت کرت‌های خرد شده و در قالب بلوک‌های کاملا تصادفی بود. منطقه مورد مطالعه قطعه 5 سری 3 طرح جنگلداری سوردار واتاشان، در حوزۀ آبخیزداری 49 جنگل¬های شمال کشور واقع در چمستان مازندران بود. نتایج نشان داد که روابط رگرسیونی بین قطر و ارتفاع در گونه توسکا وضعیت بهتری نسبت به گونه بید داشت. ضریب تعیین رابطه رگرسونی برای متغیر مستقل قطر یقه و متغیر وابسته ارتفاع در گونه توسکا 65/0 و در گونه بید 42/0 به‌دست آمد. با توجه به نتایج تجزیه واریانس گونه¬های مذکور در قالب بلوک¬ها و تیمارها فاقد تفاوت معنی‌دار آماری بودند. تیمار خرده چوب بهترین وضعیت را ایجاد کرد و پس از آن تیمار کاه و کلش و نهایتاً تیمار فضای خالی وضعیت نامناسب تری از سایر تیمارها داشته است. گونه توسکا از گونه بید شرایط مطلوبتری را در خصوص تطبیق با شرایط زیست¬مهندسی اعمال¬شده مطالعه حاضر داشت. جزييات مقاله

    • دسترسی آزاد مقاله

      3 - تأثیر میزان شوری آب آبیاری و عوامل تولید بر عملکرد محصول سیب زمینی در شهرستان بهار-همدان
      معین صادقی سید محسن سیدان
      افزایش تولیدات کشاورزی به دلیل رشد سریع جمعیت و به تبع آن افزایش نیاز آبی در دهه هاي اخير سبب برداشت بي رويه و افت سطح آب زيرزميني اين دشت شده است. این موضوع منجر به افت ممتد سطح آب زيرزميني در این دشت شده و سبب شده تا در زمره دشت هاي بحراني استان قرار گيرد. این پدیده ع چکیده کامل
      افزایش تولیدات کشاورزی به دلیل رشد سریع جمعیت و به تبع آن افزایش نیاز آبی در دهه هاي اخير سبب برداشت بي رويه و افت سطح آب زيرزميني اين دشت شده است. این موضوع منجر به افت ممتد سطح آب زيرزميني در این دشت شده و سبب شده تا در زمره دشت هاي بحراني استان قرار گيرد. این پدیده علاوه بر خسارت به منابع آب های زیرزمینی موجب شوری آب شده است. هدف این تحقیق بررسی اثر شوری آب زیر¬زمینی بر عملکرد محصول سیب زمینی است. در تعیین تأثیر شوری آب و سایر عوامل تولید بر تغییرات عملکرد سیب زمینی، از برآورد تابع عملکرد در سال زراعی 97-1396 استفاده شده است. با بکارگیری روش نمونه گیری تصادفی 30 چاه و 119 مزرعه انتخاب و داده های لازم جمع آوری شده است. مقدار شوری آب در دو مرحله در آزمایشگاه اندازه گیری شده است. بر اساس معیارها و آزمون انجام گرفته تابع تولید به فرم تابع درجه دوم جهت برآورد روابط میان متغیر ها انتخاب شد. نتايج این پژوهش بیانگر این موضوع است که با افزایش یک واحد در میزان شوری آب میزان تولید این محصول 860 کیلوگرم کاهش یافته است. نتایج دیگر این پژوهش نشان داد که بهره برداران منطقه، مقدار آب را کمتر از مقدار بهينه، بذر را در حد بهینه و کود حيوانی، کود شيميايي و سموم شیمیایی را بيش از مقدار بهينه استفاده می-کنند. جزييات مقاله
  • صاحب امتیاز
    پژوهشکده محیط زیست جهاددانشگاهی
    مدير مسئول
    فریبرز جمالزاد فلاح (عضو هیات علمی- رییس سازمان جهاددانشگاهی گیلان)
    سردبیر
    حسن پوربابائی (استاد دانشگاه گیلان)
    هیئت تحریریه
    ناصر مهردادی (استاد دانشکده محیط زیست دانشگاه تهران) علیرضا شکوهی لنگرودی (استاد دانشگاه بین المللی امام خمینی قزوین) سید محسن حسینی (استاد دانشگاه تربیت مدرس) محسن محمدی گلنگش (دانشیار گروه محیط زیست دانشگاه گیلان) شهریار مهدوی (دانشیار دانشگاه ملایر) مرجان محمدزاده (دانشیار گروه طراحی و ارزیابی محیط زیست دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان) مجید مخدوم (استاد گروه محیط زیست دانشگاه تهران) عبدالرضا کرباسی (استاد دانشکده محیط زیست دانشگاه تهران) ندا سلطانی (استاد پژوهشکده علوم پایه کاربردی جهاددانشگاهی تهران) اصغر کهندل (دانشیار پژوهشکده مطالعات توسعه جهاد دانشگاهی تهران) نیلوفر عابدین زاده (استادیار پژوهشکده محیط زیست جهاددانشگاهی) محمد پناهنده (استادیار پژوهشکده محیط زیست جهاددانشگاهی) سیدمحسن نساج (استادیار پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی)
    شاپا: 2676-3060
    شاپا الکترونیکی:2676-3060
    پست الکترونیک
    info.eri@acecr.ac.ir
    آدرس
    آدرس دفتر نشریه: رشت - خيابان ملت - ضلع غربي باغ محتشم - خيابان شهيد سيادتي- پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی، طبقه دوم
    تلفن
    01333364061-2

    جستجو

    آمار مقالات

    تعداد دوره‌ها 6
    تعداد شماره ها 11
    مقالات چاپ شده 100
    تعداد نویسندگان 321
    تعداد مشاهده مقاله 220873
    تعداد دانلود مقاله 45495
    تعداد مقالات ارسال شده 192
    تعداد مقالات رد شده 28
    تعداد مقالات پذیرفته شده 118
    درصد پذیرش 61 %
    زمان پذیرش(روز) 97
    تعداد داوران 149
    آخرین به روزرسانی 1401/03/04